NieuwsInnovatief fietsslot

Zelfs de slijptol krijgt dit fietsslot niet doormidden

Nadert het einde van de fietsendiefstal? Wetenschappers hebben een nieuw materiaal ontwikkeld dat niet is door te snijden en dat onder meer kan worden gebruikt om fietssloten van te maken. Bedrijven zouden in de rij staan om ermee aan de slag te gaan.

Een 'ouderwets' kettingslot als deze is misschien in de toekomst niet meer nodig met de komst van Proteus, een nieuw materiaal dat niet door te zagen is. Beeld ANP

Met slijptollen, boormachines en waterstraalsnijders lukte het niet om dit materiaal doormidden te snijden, schrijven de onderzoekers in Scientific Reports. Het materiaal, dat ze Proteus noemen, is een combinatie van bolletjes van keramiek en aluminiumschuim, aluminium met gaatjes.

Inspiratie voor het materiaal haalde hoofdonderzoeker Stefan Szyniszewski (Durham University) uit de natuur. De combinatie van een relatief zachte en een harde component vond hij in de schelpen van zeedieren, die een uitstekende bescherming leveren. In grapefruits zag de wetenschapper een manier om Proteus zo licht mogelijk te houden: ‘Grapefruits zijn relatief lichte vruchten die zonder enig probleem een paar meter vallen. Ik wilde weten hoe de schil beschermend, maar toch ook licht kon zijn.’ In de schil zitten kleine holle tunneltjes, waardoor de schil minder massief is. Vergelijkbare holle ruimtes zitten in het aluminiumschuim en maken Proteus licht. ‘Hoe beter een materiaal beschermt, hoe zwaarder het vaak is. Fietssloten en veiligheidskleding van meerdere kilo’s zijn niet praktisch’, vertelt de hoofdonderzoeker aan de telefoon.

Proteus, vernoemd naar de Griekse god die van vorm kan veranderen, heeft verschillende afweermechanismen tegen doorboringen. De keramische bolletjes werken als een soort trilplaat – ze veroorzaken trillingen in het schuim zodra een slijptol het materiaal wil doorsnijden. Deze trillingen duwen de machine als het ware terug, waardoor niet Proteus, maar de slijptol zelf kan beschadigen, legt Szyniszewski uit. Een ander afweermechanisme treedt in werking zodra een slijptol een bolletje kapot maakt. Het keramische bolletje valt uiteen in kleinere, harde stukjes, die vervolgens als een soort schuurpapier de slijptol zelf beginnen te slijpen.

‘We hebben patent aangevraagd en zijn door meerdere bedrijven benaderd die bijvoorbeeld fietssloten of gepantserde transportwagens met Proteus willen gaan maken’, zegt Szyniszewski, ‘Binnen zes maanden zouden er al fietssloten in de winkel kunnen liggen.’

‘Proteus heeft interessante eigenschappen. De combinatie van aluminiumschuim en keramische bolletjes heb ik nog nooit eerder gezien. Maar voor toepassingen is het, denk ik, nog aan de vroege kant’, reageert hoogleraar materiaalkunde Erik van der Giessen van de Rijksuniversiteit Groningen. ‘Het materiaal kan niet worden doorgezaagd, maar het is nog onbekend wat er gebeurt als het een harde klap krijgt, van bijvoorbeeld een kogel. Voor veiligheidskleding of gepantserde wagens is die impactbestendigheid belangrijk.’ Bovendien zal vervolgonderzoek volgens Van der Giessen moeten uitwijzen of de gegeven verklaring voor de ondoordringbaarheid juist is.

Meer over nieuwe materialen

Boud Vogelesang, uitvinder van nieuw materiaal voor vliegtuigen. 

Supersnelle computers met roest als belangrijk onderdeel,

Meer over