Hoe moeilijk kan het zijn?Jasper van Kuijk

Wie een cadeaubon geeft, geeft gedoe en stress

null Beeld

Denkfouten in het hedendaags ontwerp gefileerd door innovatie-expert (en cabaretier) Jasper van Kuijk. Deze week: cadeaubon.

Zullen we afspreken dat we elkaar voortaan geen cadeaubonnen meer geven? Dat is namelijk feestelijk verpakte stress en gedoe. En dan vooral die rattige exemplaren uit het rekje bij de drogist of de supermarkt. Van die dinerbonnen die je mag inleveren bij drie restaurants in Zuidwest-Friesland op dinsdagen tussen half vier en zeven.

Bij zo’n bon hoort dan meestal ook nog een sadistisch niet-gebruiksvriendelijke website waarop je een achtentwintighonderd-cijferige code moet intikken om te zien waar en voor welk bedrag je iets mag uitzoeken. Die paar keer dat ik zo’n bon had, was ik uiteindelijk meer tijd kwijt aan het zoeken van een leuk uitje (‘belevenis’) dan dat de activiteit zelf duurde. Het kan niet anders of die belevenisbonnen draaien op mensen die het er uit pure wanhoop bij laten zitten.

Soms mag je in plaats van een belevenis ook een product of abonnement uitkiezen. Drones van vage merken, oordopjes van een nog vager merk, een ding om enorme zeepbellen mee te blazen en een designdeurstop (van een vaag merk uiteraard). Of een abonnement op het tijdschrift Flow over – o ironie – consuminderen en simpeler leven. Maar sowieso nooit iets wat je toch al wilde of nodig had. Nooit dat leuke boek, die fijne nieuwe onderbroeken of ophanghaken voor je gereedschap.

Om de stressfactor nog wat te verhogen, hebben sommige bonnen dan ook nog een beperkte geldigheidsdatum. Ook die is uiteraard alleen maar online te achterhalen.

null Beeld
Beeld

Gelukkig zijn er ook iets sympathiekere bonnen, die wél ongelimiteerd geldig zijn en in delen te besteden, zoals de VVV-cadeaukaart, de Boekenbon of kaarten van winkelketens. Maar het irritante daarvan is dat ik altijd vergeet dat ik ze heb. Dus dan koop ik een boek en denk ik bij thuiskomst: neuk, ik had nog een boekenbon.

Toch snap ik de aantrekkingskracht van de cadeaubon wel. Voor de gever dan. Vaak heeft het feestvarken al zo veel (zo niet alles), of weet je niet goed wat hij of zij wil hebben. En geld geven is op een of andere manier toch minder leuk. Da’s jammer, want geld kun je uitgeven aan wat je wilt, wanneer je wilt en bij wie je wilt. Maar het leukste cadeau is eigenlijk iets waar de ontvanger blij mee is, maar waarvan hij niet wist dat hij het wilde, of iets dat hij zichzelf nooit zou gunnen. En met geld gaan ze dat niet kopen. Maar dat doen ze met een cadeaubon ook niet.

Dus geef mensen geen cadeaubon meer, maar haal een feestelijk kaartje (of maak het zelf). Doe dat in een enveloppe met geld erbij en schrijf op het kaartje wat jouw suggesties zijn om het geld aan te besteden. Dat prachtige boek, die superfijne pan, heerlijke film of geweldige ophanghaken voor je gereedschap. Maar geef in godsnaam geen gedoe cadeau.

Jasper van Kuijk op Twitter: @jaspervankuijk

Meer over