'Voor mij geen kroket, ik heb een balansdag!'

Nederlanders bewegen te weinig en eten ongezond. Bedrijfskantines zijn daar mede debet aan. Daarom komt de 'Balansdag': wie vandaag te vet eet, moet zich morgen inhouden....

Een rode sticker voor vet voedsel en een groene voor gezonde producten.In de kantine van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport(VWS) zijn alle producten gelabeld. Salades worden er zonder dressinggeserveerd en kosten maximaal een euro. Voor een kroket of kaassoufflémoet een ambtenaar wat meer betalen.

'Los fruit en verse fruitsalades worden maximaal gesubsidieerd. Wekunnen ze niet gratis weggeven, want dat is loon in natura', aldus eenwoordvoerder van het ministerie. 'Wat werknemers uiteindelijk eten, is huneigen keuze. Maar de stickers en extra informatie maken mensen bewuster envergroten de sociale controle. Je wilt tenslotte niet de collega zijn diealtijd rode stickers eet.'

Maar de bedrijfsrestauratie van VWS is een uitzondering. 'Hetassortiment in veel kantines is de afgelopen tien jaar zeker toegenomen',zegt voedingsdeskundigeIneke Volkers van het Voedingscentrum. 'Bijnaoveral zie je wel een saladebar en er zijn meer verse fruitsappen en magerezuivelproducten. Maar dat is allemaal niet voldoende, want een meerderheidvan de werkende Nederlanders eet nog veel te ongezond. Vooral gefrituurdesnacks zijn ongezond en die worden veel gegeten in kantines.'

Met de auto naar het werk, per lift naar de afdeling, bij dedichtstbijzijnde automaat een bekertje koffie tappen en dan rustigplaatsnemen achter het bureau. Zo begint de werkdag van de gemiddeldeNederlander. De rest van de dag typt, mailt en belt de werknemer, slechtsonderbroken door een uitstapje per lift naar de bedrijfskantine. Voor eenlunch van kroketten, salades met rijke dressing of gebakken visjes.

Nederlanders bewegen te weinig en eten te ongezond. Circa de helft vande Nederlandse beroepsbevolking is te zwaar. Tien procent daarvan kampt meternstig overgewicht (obesitas), blijkt uit cijfers van het ministerie vanVWS, het RIVM en het Voedingscentrum. Overgewicht verhoogt de kans opdiabetes, hart- en vaatziekten en kanker. Dikke werknemers melden zichbovendien vaker ziek. Dat kost bedrijven en de staat jaarlijks drie miljardeuro aan productieverlies, uitkeringen en gezondheidskosten.

De Vereniging van Nederlandse Cateringorganisaties (Veneca) schat dejaaromzet van bedrijfskantines op 1 miljard euro. 'Uiteindelijk is dewerknemer zélf verantwoordelijk voor overgewicht, maar werkgevers kunnenwel stimuleren en informeren', stelt Volkers van het Voedingscentrum.'Nederlanders brengen een groot deel van de dag door op hun werk en etendaar ook. Het aanbod in bedrijfsrestaurants moet gevarieerder en gezonderzijn.'

Begin dit jaar ondertekenden de overheid, diverse organisaties zoalsVeneca, en het bedrijfsleven het Convenant Overgewicht. Dit convenantformuleerde een 'gezonde toekomstwens'. Inmiddels heeft hetVoedingscentrum, in opdracht van de overheid, een concreet project bedacht:'Balansdag'. 'Dagje meer, dagje minder', luidt de kernboodschap. 'Wie deene dag van een vette lunch geniet en 's avonds ook nog eens riantdineert, moet zich de volgende dag een beetje inhouden en een boterham metmagere ham eten in plaats van een kaassoufflé', illustreert Volkers.

Drie grote bedrijven hebben zich inmiddels bij het project aangesloten.Behalve de NS stortten ook ING/Nationale-Nederlanden en Dow Chemicals zichin de strijd tegen overgewicht. 'Gedeeltelijk uit eigenbelang. Gezondewerknemers werken beter en zijn minder vaak ziek. Maar zeker ook uitmaatschappelijke verantwoordelijkheid', aldus een woordvoerder van de NS.De drie bedrijven hebben kantines in Tilburg, Den Haag en Terneuzengeselecteerd waar het proefproject nu loopt. In februari 2006 worden deeerste resultaten bekendgemaakt.

'Balansdag' moet net zo'n begrip worden als de 'Bob', die rijdt, maarniet drinkt, hoopt het Voedingscentrum.

Dus prijken in de Haagse bedrijfskantine van ING/NN posters met deslogan: 'Voor mij geen kroket, ik heb een balansdag!'

Ook hier hebben alle producten stickers gekregen. Verder is de kantineweinig veranderd. 'Ons restaurant was al zeer uitgebreid. We hebben veelrauwkost, fruit en magere producten', zegt Claudia Goossen,medeverantwoordelijk voor de uitvoering van het project. De 'schijf vanvijf' hangt boven de counter en met folders en bijeenkomsten worden de 1200werknemers die er dagelijks eten, gestimuleerd een gezonde keuze te maken.Goossen: 'Althans, dat hopen we. Het is namelijk niet de bedoeling dat dekroketten of ballen gehakt verdwijnen. Meer dan informeren kun je nietdoen, mensen moeten zelf kiezen'

'Dit is pas het begin, er moet nog veel meer veranderen', stelt Volkers.'Bedrijfskantines moeten ontbijt serveren, want veel mensen slaan hetontbijt over en dat is ongezond. Fruit en groente moeten goedkoper of zelfsgratis worden, er moeten nog meer magere producten komen en overal gratiswatertanks staan. En dan heb ik het nog steeds over eten. Met gezond etenalleen komen we er niet. De combinatie met beweging is hetallerbelangrijkste.'

Meer over