huh?!george van hal

Van de verleidelijke feromonen van Bobbi Eden kom je met wat speculatie uit bij de geur van babyhoofdjes

George van Hal Beeld George van Hal
George van HalBeeld George van Hal
George van Hal

‘Pheromone Parfum’. Zo noemt de voormalige Nederlandse pornoster Bobbi Eden haar parfum waarin volgens de reclametekst échte feromonen verwerkt zijn. En hoewel de marketingafdeling zich met het parfum van Eden richt op vrouwen, hoeven mannen niet direct teleurgesteld af te druipen. Zoek even op internet en je kunt kiezen uit talloze geurtjes vol pseudowetenschappelijke chemicaliën die juist de vrouwen het hoofd op hol moeten brengen. Neem bijvoorbeeld het ‘SHIATSU Pheromone Perfume’ van B-merk HOT. ‘Enhance your power to attract with pheromones!’, schreeuwt de call-to-action, zoals dat in marketingjargon heet, de wanhopige kopertjes toe.

Er is alleen één probleem: wetenschappers weten helemaal niet of mensen, zoals sommige andere zoogdieren, feromonen afscheiden die een rol spelen bij de verleiding van het tegengestelde geslacht. Laat staan dat je ze in een flesje kunt stoppen waarmee je jezelf onweerstaanbaar kun maken. (En dan hebben we het nog niet eens gehad over wat je moet doen wanneer je hetzelfde geslacht wilt verleiden, of als je een wat minder binaire voorkeur hebt.)

Toch hebben wetenschappers goed nieuws voor wie hoopt dat je geuren kunt gebruiken om ons mensenbrein op hol te brengen. In het huidige nummer van het vakblad Science Advances beschrijven ze bijvoorbeeld hoe mensen die aan het stofje hexadecanaal (C16H32O) snuffelden zich plotsklaps anders gingen gedragen.

Eerder onderzoek toonde al aan dat het spul een kalmerend effect heeft op muizen. Bij mensen blijkt het wat complexer te liggen: mannen werden rustiger, terwijl vrouwen zich juist agressiever gingen gedragen. En dat voor een stofje dat onder meer voorkomt op onze huid, in ons zweet en – ja, dat ook – in onze ontlasting.

Het beschreven gedrag tekende zich bij het experiment overigens af tijdens een bewust frustrerend computerspelletje. Eerst kregen deelnemers een strip onder hun neus geplakt met kruidnagelolie, die soms ook hexadecanaal bevatte. In het spel gingen de gehexadecanaalde vrouwen vervolgens hardere straffen uitdelen, terwijl mannen zich meer inhielden.

Toegegeven: dat is nog geen gedrag onder normale omstandigheden. Bovendien is het aantal van 127 deelnemers wat aan de krappe kant voor betrouwbare statistiek. Toch noemt neurowetenschapper Dayu Lin, zelf niet betrokken bij het onderzoek, de resultaten tegen vakblad Science ‘behoorlijk overtuigend’.

Maar kun je dat opmerkelijke gedragsverschil bij mannen en vrouwen ook verklaren? De onderzoekers speculeren – zonder daarvoor overigens tastbaar bewijs aan te leveren – dat het allemaal te maken heeft met baby’s. Die maken het stofje namelijk rijkelijk vrij op hun hoofdjes. En welke ouder heeft niet eens diep geïnhaleerd boven het koddige koppie van hun pasgeboren kroost?

Voeg daaraan toe dat veel zoogdiermoeders zich plots agressiever gaan gedragen om hun nakomelingen te beschermen, terwijl de mannetjes juist wat schikkelijker worden, en de conclusie dringt zichzelf behoorlijk op. Maar pas op: voor de definitieve conclusie dat babyhoofdgeurtjes ook mensenmama’s beschermender maken en papa’s braver, is het bij gebrek aan meer bewijs toch echt nog te vroeg.

Meer over