ColumnJasper van Kuijk

Pianospelen, bouwpakketten maken; dingen zijn vaak leuk omdat ze moeilijk zijn

null Beeld
Jasper van Kuijk

Mijn zoontje maakt een bouwpakket van een Grumman F-14 Tomcat en als we er even overheen stappen dat hij aan onze keukentafel een verkleind vliegend moordwapen bouwt, is het aandoenlijk om te zien hoe geconcentreerd hij bezig is.

Ik zie dat dit bouwpakket een flinke verbetering is ten opzichte van wat schaalmodelgigant Revell mij als kind in handen gaf. De instructies zijn duidelijker en bij dit pakket zit ook al verf en lijm. Die lijm zit niet meer in zo’n aluminium knijptubetje waar veel te grote druppels uit vallen en die snel uitdroogt, maar in een handzame plastic knijpflacon die je neer kan zetten en met een naald, waarmee met grote precisie op de juiste plaats een kleine hoeveelheid lijm kan worden aangebracht. De verf is op waterbasis, dus geen geklooi met reinigen met terpentine. Ook mooi, in de instructies staat dat als er een onderdeeltje stuk gaat, je het kunt nabestellen.

Allemaal een stuk gebruiksvriendelijker. Terwijl een bouwpakket in de kern juist niet gebruiksvriendelijk is. Allemaal losse onderdelen die een voor een in elkaar moeten worden gezet, waarbij veel onderdelen ook nog uit meer losse elementen bestaan dan spuitgiettechnisch noodzakelijk is. Als je een schaalmodel van een vliegtuig wil, dan is het veel gebruiksvriendelijker om een kant-en-klaarexemplaar te kopen. Maar dat is het doel van een bouwpakket natuurlijk niet. Je wilt bouwen. Expertise voelen. Trots zijn.

, Beeld ,
,Beeld ,

We willen helemaal niet dat alles makkelijk is. Hardlopen, pianospelen, koken. Hardlopen doe ik niet om van A naar B te komen of alleen omdat ik mijn conditie op peil wil houden, maar ook omdat het me uitdaagt. Ik wil steeds iets sneller, harder of dat het me makkelijker afgaat. Als ik op een zo gebruiksvriendelijk mogelijke manier van A naar B had willen komen, dan had ik wel de fiets of de auto gepakt.

Dingen zijn vaak juist leuk niet omdat ze makkelijk, maar omdat ze moeilijk zijn. We willen onszelf ontwikkelen, uitdagen. Want als iets uitdagend is, kunnen we er helemaal opgaan. Dan raken we in een ‘flow’, zoals de Amerikaans-Hongaarse psycholoog Mihály Csíkszentmihályi dat noemde. Voor flow moet er balans zijn tussen onze vaardigheid en de moeilijkheid van de te volbrengen taak. Is het te makkelijk, dan verliezen we onze belangstelling. Is het te moeilijk, dan haken we gefrustreerd af.

Alleen moet een taak natuurlijk wel uitdagend zijn op de juiste aspecten. Koken is leuk als de uitdaging zit in het precies goed leren bereiden van een gerecht, niet als de uitdaging bestaat uit een verwarrend recept, het temmen van een onbegrijpelijke kookplaat en snijden met een bot mes.

Dat is het leuke met dat bouwpakket van mijn zoontje, daarbij is geprobeerd om de puzzel zelf uitdagend te maken, en te zorgen dat alles daaromheen vooral niet in de weg zit.

Jasper van Kuijk op Twitter: @jaspervankuijk

Meer over