ColumnRinske van de Goor

Klimaatverandering is ook vanuit medisch perspectief prioriteit nummer één

. Beeld -
.Beeld -

Ik ben wandelen met een kennis, voor haar een moedig uitstapje. Ze is namelijk obees en rookt twee pakjes per dag. Daar kun je van alles van vinden, maar als ik haar leven had gehad, rookte ik misschien wel vier pakjes per dag. In elk geval geeft haar tempo mij de gelegenheid heerlijk te foerageren – en het is een geweldig bramenjaar, dus mijn handen zijn paars van het sap. Ik vraag haar of ze ook wil. ‘Nee’, zegt ze stellig, ‘hier leven ook vossen en die bramen kunnen zomaar met vossenlintworm besmet zijn.’

Ik vind het een geweldige grap, maar ze is bloedserieus. ‘Je kunt er echinokokkose van oplopen.’ doceert ze me. Ik ben de dokter van ons twee, maar ik sta hier toch even met mijn mond vol tanden – en bramen. Misschien wel door vossen bepiste bramen. Ik verslik me zowat in de bramen, want ik vind het echt extreem grappig. ‘Dus jij rookt twee pakjes per dag (haar gewicht parkeer ik maar even) en dan maak je je druk om het risico dat er een met vossenlintworm besmette vos hier is langs gehuppeld, precies over deze bramen heeft gepist en dat deze bramen dus potentieel le-vens-ge-vaar-lijk zijn?’

Nu moet ze ook lachen. We hijgen samen uit op een bankje, zij van het lopen, ik van het lachen, en ze steekt nog een sigaret op.

Echinokokkose – voor de collega’s die dit lezen: ik moest het ook opzoeken, hoor – is uiterst zeldzaam, met maar enkele gevallen bij de mens in Nederland per jaar. Gezien de ernst van de ziekte overlijdt er wellicht elke tien jaar één Nederlander aan echinokokkose. Daar staan 200 duizend doden door roken tegenover – jaarlijks 20 duizend.

En niet alleen patiënten maken zich druk om de verkeerde dingen. Risicoschatting is een ingewikkeld ding en het is soms behaaglijker je druk te maken over iets futiels dan een reëel gevaar – dat wellicht moeilijker keuzen oplevert. De overheid heeft allerlei speerpunten voor de gezondheidszorg, zoals digitale vaardigheden vergroten en een slimme medicijndispenser. Het is om te janken: het klimaat komt niet in het rijtje voor. De overheid poetst het voordek van het schip bij stormcode rood. Ze knipt het gazon terwijl er een kudde bizons aan komt.

Die storm, die bizons, dat zijn de klimaatveranderingen. In Nederland nu nog best leuk: vaker zomerjurkjes, wat onvoorspelbaarder weer. Maar op internet zien we de gevolgen in de vorm van dorp-opslokkende watermassa’s en verzengende hittegolven elders op de wereld. Wat wacht ons, Nederlanders? Tropische ziekten die oprukken, pandemieën, toestroom van klimaatvluchtelingen, droogte, mislukte oogsten, stormen, overstromingen?

De klimaatverandering is ook vanuit medisch perspectief prioriteit nummer één. Afgelopen maandag in deze krant: meer dan tweehonderd medische tijdschriften wereldwijd roepen wereldleiders op om met urgentie meer maatregelen te nemen om het klimaat te redden.

Overheid, laat die vossenpis voor wat-ie is. En stop met het oproken van onze aarde.

Rinske van de Goor is huisarts

Meer over