nieuws

Europese ruimtevaartorganisatie ESA zoekt voor het eerst in elf jaar nieuwe astronauten, liefst vrouwen

Altijd al gedroomd van een carrière tussen de sterren? De Europese ruimtevaartorganisatie ESA kondigde maandag een wel heel bijzondere vacature aan: ze zijn op zoek naar nieuwe astronauten.

De Italiaanse astronaut Samantha Cristoforetti. Beeld AFP
De Italiaanse astronaut Samantha Cristoforetti.Beeld AFP

Twee waren het er tot nog toe. Of drie, als je Lodewijk van den Berg meetelt, die op 29 april 1985 – inmiddels niet langer in het bezit van een Nederlands paspoort – richting de kosmos schoot aan boord van een Space Shuttle. Verder proefden alleen Nederlanders André Kuipers en de in 2014 overleden Wubbo Ockels het bijzondere genoegen de aarde te zien vanuit de ruimte.

Voor het eerst in elf jaar bestaat nu de kans om tot dat zeer selecte gezelschap toe te treden. De Europese ruimtevaartorganisatie ESA kondigde maandag aan dat ze op zoek zijn naar nieuwe astronauten. Vanaf 31 maart kunnen geïnteresseerden solliciteren.

Magistrale blauwe knikker

Natuurlijk: reizen naar de ruimte is niet zomaar voor iedereen weggelegd. Het vereist niet alleen het fysieke vermogen om zo’n reis te volbrengen, maar ook de moed om jezelf vast te snoeren op wat – in essentie – een reusachtige bom is: een raket tjokvol licht ontvlambare raketvloeistof.

Tegelijk is de beloning groot. Astronauten krijgen immers een uitzicht voorgeschoteld waarvan in de gehele geschiedenis van de mensheid slechts een krappe zeshonderd mensen hebben kunnen genieten: de aanblik van die magistrale blauwe knikker waarop we leven, dobberend in het onherbergzame zwart van de ruimte. Een overweldigende ervaring die je bijna fysiek laat voelen hoe klein en kwetsbaar onze planeet is, hoe nietig de mensheid en hoe overdreven aangedikt onze onderlinge verschillen – iets dat voormalige astronauten het ‘overview effect’ hebben gedoopt.

Mythische verschijning

Eenmaal veilig terug op aarde weet je bovendien dat je leven nooit meer hetzelfde zal zijn. Astronauten die het mysterie en gevaar van de kosmos vaarwel zeggen, zijn daarna een mythische verschijning, slechts vergelijkbaar met een Olympisch kampioen of een Nobelprijswinnaar. Een astronaut in het echt zien, maakt die verre kosmos een klein beetje tastbaarder.

‘Ik ben ouder dan 60 en kleine kinderen hebben mijn ruimtevluchten niet meegemaakt, maar toch vinden ze het geweldig om mijn verhalen te horen. Eigenlijk bizar, maar ik herken die magie wel. Wanneer een astronaut in de buurt was, zette ik vroeger ook alles opzij om hem of haar te horen spreken’, zei ervaringsdeskundige Kuipers daar eerder over tegen de Volkskrant.

Diversiteit

Bij de nieuwe sollicitatieprocedure is speciale aandacht voor diversiteit. Vrouwen worden bijvoorbeeld extra aangemoedigd te solliciteren, zo schrijft het agentschap. Van alle astronauten was tot nog toe slechts iets meer dan 10 procent vrouw.

En niet alleen geslacht is van belang. ‘Diversiteit bij ESA mag niet alleen gaan over afkomst, leeftijd, achtergrond of het geslacht van onze astronauten, maar misschien ook over lichamelijke beperkingen’, stelt David Parker, directeur menselijke en robotische verkenning, in dezelfde persverklaring. Hij kondigt een project aan dat de haalbaarheid van lichamelijk beperkte astronauten moet onderzoeken.

De vacature staat open van 31 maart tot 28 mei. De selectieprocedure loopt tot oktober 2022.

Meer over