Eerste gelijktijdige buikwand- en dunne darmtransplantatie in Nederland

Voor het eerst is er in Nederland een gelijktijdige transplantatie van een buikwand en dunne darm uitgevoerd. De negen uur durende operatie vond afgelopen voorjaar plaats in het Universitair Medisch Centrum Groningen (UMCG).

null Beeld anp
Beeld anp

De 25-jarige vrouw, die de ziekte van Crohn heeft, kan sinds de operatie weer zonder infuus eten. Haar eigen dunne en dikke darm waren vijf jaar geleden verwijderd. Door alle ingrepen was haar buikwand dusdanig beschadigd dat er vocht uit haar buik lekte. Daarom besloten de artsen van het UMCG om naast de dunne darm ook een buikwand te transplanteren.

Het leven van de vrouw is na de operatie enorm verbeterd. Eerder lag ze elke nacht 14 uur aan het infuus om voedsel binnen te krijgen. Voor de operatie woog de vrouw nog maar 44 kilo, inmiddels is ze bijna twintig kilo aangekomen. Deze zomer kon ze eindelijk weer zelfstandig eten. Dat vierde ze met een frietje en frikandel speciaal op Terschelling.

Transplantatiechirurg Sijbrand Hofker, die bij de operatie betrokken was, verwacht niet dat deze gecombineerde transplantatie op grote schaal uitgevoerd zal worden. 'De ingreep is bedoeld voor een zeer specifieke groep patiënten. Op dit moment zijn er 300 Nederlanders van wie de darmen niet functioneren, en die daardoor afhankelijk zijn van infuusvoeding. Van hen komt ongeveer één persoon per jaar in aanmerking voor een darmtransplantatie.'

De vooruitzichten na een darmtransplantatie zijn niet goed: de helft van de patiënten overlijdt binnen tien jaar. Toch kiezen enkele patiënten voor een darmtransplantatie. Omdat ze de levenskwaliteit met infuusvoeding te laag vinden - je moet 14 uur per dag aan het infuus liggen; of noodgedwongen omdat ze bijvoorbeeld geen geschikte aderen meer hebben voor het infuus.

Bij deze vrouw was de darmtransplantatie in eerste instantie onmogelijk; haar buikwand was gekrompen, waardoor die een nieuwe darm niet meer kon bedekken. Door de nieuwe mogelijkheid van een buikwandtransplantatie kon deze vrouw toch worden geholpen. De groep patiënten met dit specifieke ziektebeeld is maar klein, dus zal de operatie in de toekomst niet veelvuldig worden ingezet.

Toch spreekt Hofker van een doorbraak. Bij darmtransplantaties is er een groot risico dat het lichaam de donordarm afstoot. Nu overlijden patiënten aan een afstoting omdat die vaak niet op tijd wordt herkend. Wetenschappers verwachten dat dit risico afneemt bij een gecombineerde transplantatie; de donorbuikwand zou rood kleuren wanneer het proces van afstoten begint.

Meer over