De Ierse roker gaat al automatisch naar buiten

Sinds maart vorig jaar mag in Ierse pubs niet meer worden gerookt. De meeste rokers gaan graag buiten staan. Niet-rokers ook: 'Daar staan de leukste mensen, tenminste de meisjes.'..

Het is vier graden. IJskoud voor Ierse begrippen. Bij hettrendy Café en Seine in Dublin staat Evelyn Cruesscallaghanbuiten een sigaret te roken. 'Het is een pain in the arse dat ikniet meer binnen mag roken', zegt ze over de nieuwe wetgeving.Hoewel het café buiten verhitters heeft aangebracht, rilt ze vande koude. 'Ik ben het er niet mee eens.'

De uitsmijter van het café maakt zich er niet druk om. 'Zeis een uitzondering. Bijna al onze klanten zijn er wel blij mee.Zelfs de meeste rokers.'

William Buttirly beaamt dat, terwijl hij een Marlboroopsteekt. 'Ik vind het niet erg om naar buiten te gaan. Hetrookverbod heeft een heel nieuwe dimensie gecreëerd in onsuitgaansleven. Buiten samen met andere rokers is het vaakgezelliger dan binnen. Zelfs met deze kou.'

Ook voor de beroemde O'Donoghau's pub aan Merrion Row, waarThe Dubliners ooit hun carrière begonnen, staan jongens enmeisjes te kleumen. Niet iedereen rookt. 'Nee hoor, ik heb nognooit gerookt. Maar hier staan de leukste mensen, tenminste deleukste meisjes', zegt een jongen. Het rookverbod in pubs heeftin Ierland zelfs een nieuw woord opgeleverd: smirten - eencombinatie van smoken en flirten.

Elaine Clancy komt uit Stradbelly, een klein dorpje in debuurt van Waterford. 'Er zijn daar maar twee pubs, maar diehebben nu zelfs een biertuin gecreëerd met gasverwarmers. Ik wasverbaasd hoe snel het rookverbod is geaccepteerd. Iedereen washet binnen een maand gewend. Niemand zal nu meer anders willen.'

Sinds maart vorig jaar mag in Ierse pubs niet meer wordengerookt. En de Ieren houden zich er ook aan en zijn er tevredenover. 'Het moment was goed gekozen. Het volk was er klaar voor',aldus regeringswoordvoerder Breandan O'Caollai.

Alleen in het westen van Ierland was er aanvankelijk eenklein beetje verzet. Een rebellerende pubeigenaar in Galwayovertrad bewust de nieuwe wet met het doel die in eenproefprocedure aan te vechten. Hij verloor. En enkelegeïsoleerde pubs in county Kerry haalden stiekem de asbakkenonder de bar vandaan als de Ierse politie - de gardai - niet inde buurt was.

'Maar de rookbrigade van de gardai wist al snel deboosdoeners te bekeuren en sindsdien heeft iedereen zich keurigaan het verbod gehouden. De sociale controle was groot', aldusO'Caollai. De politie had een speciale verklikkerslijn voor hetrookverbod ingesteld. De tot 3700 euro oplopende boetes warenniet kinderachtig, zodat zelfs de meest verstokte roker op zijntellen ging passen.

De afwezigheid van rook en tabakslucht is even wennen aanTemple Bar, de bekende uitgaansstraat van Dublin. Twee violen,een gitaar en een fluit spelen Molly Malone, Whiskey in the Jaren andere klassieke folksongs in een volgepakte pub. In hetverleden stond de band te spelen achter een zware rooklucht enwas van verre een pils amper te onderscheiden van een zwartestout. Nu is zelfs de 'romige kraag' van de stout te zien.

De leden van de band vinden het prettig dat er niet meerwordt gerookt, hoewel ze zelf af en toe naar buiten moeten om hunnicotinebehoefte te vervullen. 'Ierse pubs staan nu niet bepaaldbekend om hun goede ventilatie. Dit is beter voor de stem enalgemene gezondheid. Wij treden hier iedere avond op en dan isschone lucht prettig', zegt de leadzanger.

Een van de bezoekers erkent dat hij er in het begin even aanmoest wennen. 'Ineens leken alle lichamen een geurtje af tegeven. Ik had in de pub nog nooit het body odeur geroken. Maarinmiddels ben je eraan gewend en ruik je die niet meer.'

Er is ook ontevredenheid. Een man lacht dat hij een stomerijheeft, waarvan de omzet sinds het rookverbod met 40 procent isgedaald. En pubs buiten de grote steden geven de nieuwe wet deschuld van de lagere bieromzet. 'Maar de vraag is of dat ook veelmet het rookverbod te maken heeft. Net als in andere landen zijnde Ieren meer thuis gaan drinken. Ook Ieren zijn wijndrinkers aanhet worden. Die trend was al voor het rookverbod ingezet.Pub-bezoek is geen must meer. Zelfs niet in Ierland', aldusO'Caollai.

Verder zijn tegelijkertijd met het rookverbod ook de straffenvoor rijden onder invloed fors verhoogd. 'Daarnaast is dit delictsteeds minder sociaal acceptabel geworden. In het verleden vondniemand in dit land het erg als men met een glaasje te veelachter het stuur ging zitten. Nu kun je dat niet meer maken',zegt O'Caollai.

Ierland telt vele gehuchten met soms drie of vier pubs optien of twintig huizen. O'Caollai: 'Deze pubs zijn afhankelijkvan de agrariërs die uit de verre omgeving moeten komen. Maarnu die vaak niet meer met drank op durven te rijden, houden ookde pubs het niet vol.'

De verkopen van Guinness - de beroemde stout waarvan erdagelijks nog een miljoen pints door de Ierse kelen wordengegoten - zijn dit jaar met 3 procent gedaald na vorig jaar almet 6 procent te zijn teruggelopen. Guinness wijt dit nietalleen aan het rookverbod in pubs. 'Er zijn verschillendeoorzaken', geeft een woordvoerder toe. 'Mensen reizen meer en depopulariteit van wijn en pils groeit. Maar het rookverbod speeltzeker ook een rol.'

Maar zelfs Guinness zou geen campagne meer durven beginnenvoor afschaffing van het rookverbod in pubs. Het Ierse voorbeelddoet volgen. Volgend jaar zal er ook een rookverbod in Schotlandvan kracht worden en twee jaar later moet het roken wordenbeperkt in Engelse pubs, hoewel de regering daar nog terugdeinstvoor een totaalverbod.

Meer over