De week in WetenschapTonie Mudde

De deltavariant rukt op, is Nederland voorbereid?

null Beeld

Hoe besmettelijker het virus, hoe hoger de lat voor groepsimmuniteit met vaccins. Is Nederland wel klaar voor de deltavariant?

De deltavariant gaat deze zomer een rondreis maken door Nederland, daar durf ik best een gezinsverpakking mondpakjes op te zetten. In Groot-Brittannië weten ze inmiddels wat daar de gevolgen van zijn. Een van de koplopers van het WK vaccineren besloot deze week verdere versoepelingsmaatregelen met een maand uit te stellen. Reden: de besmettingen stijgen weer en ook het aantal coronapatiënten in de ziekenhuizen kruipt weer omhoog, aldus minister van Volksgezondheid Edward Argar tegen de BBC.

De deltavariant stuurt met name ongevaccineerden en mensen met nog maar één prik naar de ziekenboeg. Dus eerst snel het percentage volledig gevaccineerden opstuwen en dan pas verder versoepelen, is nu het motto van de Britten. Hoe besmettelijk de deltavariant precies is, is nog onderwerp van debat. Epidemioloog Neil Ferguson van Imperial College schat hem op 60 procent besmettelijker dan de alfavariant die eerder Groot-Brittannië in zijn greep had en die toch ook bepaald niet de slome duikelaar onder de virussen was.

De deltavariant is nu nog zeldzaam in Nederland, maar al wel aanwezig in tientallen landen en het grote vakantieseizoen staat voor de deur. Deze week bleek dat het aantal reizigers dat terugkeert naar Nederland met een positieve test opvallend toeneemt. Met name uit Portugal en Spanje, twee landen waar de deltavariant al begint op te rukken, komen jongeren besmet terug.

Hoe besmettelijker het virus, hoe hoger de lat voor groepsimmuniteit met vaccins. Het afgelopen half jaar bepaalden de leveringen hoe snel het aantal gevaccineerden opliep. Binnen afzienbare tijd zijn in Nederland alle mensen op die een inenting willen. Blijft over: de twijfelaars, de moeilijk bereikbare groepen, de vaccinweigeraars. Daarmee bereiken we een nieuw punt in de vaccinatiecampagne. Opeens zijn er vaccins genoeg, maar wordt het schrapen om bovenarmen te vinden om ze in te kunnen zetten.

Beeld uit een Frans campagnefilmje voor vaccinaties tegen covid. Beeld
Beeld uit een Frans campagnefilmje voor vaccinaties tegen covid.

De GGD kondigde al aan met prikbussen wijken in te gaan met moeilijk bereikbaar doelgroepen, bijvoorbeeld in achterstandswijken. Betrouwbaar en laagdrempelig informatie overdragen over vaccins is daarbij natuurlijk cruciaal, want juist in die groepen circuleren nogal wat broodjeaapverhalen over inentingen.

Naast rationele argumenten speelt emotie een rol. De Fransen maakten een schitterend campagnefilmpje dat nu viral gaat op social media. Een jonge vrouw krijgt een inenting. Volgende shot: rolluiken van winkels gaan weer open. Daarna: weer iemand krijgt een vaccin, het licht in een collegezaal floept aan. En zo gaat het door, een filmpje dat je recht in het hart raakt, omdat het invoelbaar maakt hoe dat prikje niet alleen jou beschermt, maar ook iedereen om je heen helpt zijn leven weer te hervatten.

Kan de Nederlandse overheid niet ook zoiets moois maken? De afgelopen tijd werd ik vooral bestookt door de ‘fitopjouwmanier-campagne’. In dure commercials raadt een rapper me aan ‘op mijn skateboard naar mijn werk te gaan’, ‘een keertje tofu te proberen’ of ‘Arie Boomsma als mijn trainer te nemen’.

Tips waar de deltavariant niet van onder de indruk zal zijn.

Meer over