Dampkring verre planeet onderzocht vanaf aarde

Sterrenkundigen uit Leiden zijn er voor het eerst in geslaagd de dampkring van een verre exoplaneet te ‘zien’ met een telescoop op aarde....

Exoplaneet HD209458b is een reuzenplaneet in een baan om een ster op 150 lichtjaar afstand. Vanaf de aarde kijken we precies van opzij tegen die baan aan. Elke drieënhalve dag beweegt de planeet voor de ster langs, en onderschept hij drie uur lang bijna twee procent van het sterlicht.

Tijdens zo'n overgang schijnt een klein deel van het sterlicht door de dampkring van de planeet. Precisie-onderzoek aan het sterlicht levert daardoor informatie op over de aanwezigheid van gassen in de planeetdampkring. Op die manier werd in 2002 met behulp van de Hubble Space Telescope natriumgas aangetoond in de atmosfeer van HD209458b.

Ignas Snellen en zijn collega's van de Leidse Sterrewacht hebben die natriumdetectie nu voor het eerst met een telescoop op aarde kunnen bevestigen, ondanks de absorberende werking van onze eigen dampkring. Daartoe voerden ze een nieuwe analyse uit van bestaande waarnemingen van de Japanse Subaru-telescoop op Hawaii. Ze publiceren hun resultaten binnenkort in het tijdschrift Astronomy & Astrophysics.

Tot nu toe werd altijd aangenomen dat je een ruimtetelescoop nodig hebt voor onderzoek aan de dampkring van een exoplaneet. Dat het ook vanaf de grond lukt, is een doorbraak, aldus Snellen, vooral omdat veel aardse telescopen groter zijn dan de Hubble-telescoop, en er met gevoeliger spectrografen gewerkt kan worden.

]]>

Exoplaneet Beeld
Exoplaneet
Meer over