Nieuws

Bosbranden in VS en Siberië na extreme droogte en hitte: ‘Uitermate zorgelijk en niemand heeft er een goed antwoord op’

In zowel de Verenigde Staten als Rusland woeden momenteel bosbranden die grote gebieden in as leggen. De Amerikaanse staat Oregon wordt zwaar getroffen. Hoewel het gebied relatief dunbevolkt is, gingen zeker zeventig huizen in vlammen op. Tweeduizend huishoudens zijn geëvacueerd en bij nog eens vijfduizend huishoudens zal dit mogelijk binnenkort moeten gebeuren.

Een vrijwilliger gaat proberen een bosbrand te temperen in de Oost-Russische regio Jakoetië.  Beeld AP
Een vrijwilliger gaat proberen een bosbrand te temperen in de Oost-Russische regio Jakoetië.Beeld AP

In de VS is op sommige plekken zo’n grote vuurzee ontstaan, dat de hete luchtstromen hun eigen weer creëren, met risico op het ontstaan van bliksemschichten die weer nieuwe gebieden in vlam doen schieten.

Ook de hevige branden in Rusland woeden in relatief dunbevolkt gebied: Noordoost-Siberië. Toch is ook daar veel overlast. Tientallen steden en dorpen kregen een deken van rook over zich heen, waaronder Jakoetsk, de hoofdstad van de regio Jakoetië.

Zowel Oregon als Siberië bevindt zich in de zogeheten boreale zone, met naaldbomen zo ver het oog reikt. Het zijn oude oerbossen met veel dorre takken en bladeren op de bodem. Eén goed gemikte blikseminslag kan de boel in vlam zetten. Omdat het vaak om afgelegen, slecht bereikbare plekken gaat, is de brandweer vaak niet bijtijds ter plekke om te voorkomen dat het vuur uitgroeit tot een enorme bosbrand.

Klimaatslim bosbeheer

‘Bosbranden komen in deze boreale zone van nature veel voor’, zegt Gert-Jan Nabuurs, hoogleraar Europese bossen aan de Wageningen Universiteit en hoofdauteur bij het klimaatpanel IPCC. Hij is ook co-auteur van een studie naar de relatie tussen klimaatverandering en bosbranden in Rusland. ‘De laatste jaren zijn bosbranden flink aan het toenemen, van gemiddeld 1 tot 2 miljoen hectare in Rusland per jaar in de jaren negentig, naar 5 tot 6 miljoen hectare bosbrand nu. De hogere temperaturen door klimaatopwarming werken dat in de hand. Dit is uitermate zorgelijk en niemand heeft er een goed antwoord op. Ook klimaatslim bosbeheer is vrijwel niet uit te voeren in deze onmetelijke gebieden.’

Meteorologen zagen in juni het kwik in Siberië stijgen tot temperaturen gemiddeld 10 graden hoger dan normaal is voor die maand. Ook in andere noordelijk gelegen gebieden heersten onlangs extreme temperaturen. Zo werd het in het Canadese dorp Lytton begin juli bijna 50 graden Celsius. Bij de daaropvolgende bosbranden konden bewoners ternauwernood vluchten. Het dorp veranderde in een vuurzee die symbool kwam te staan voor de gevolgen van klimaatverandering. Onderzoekers van onder andere het KNMI becijferden dat de extreme hitte in Canada haast onmogelijk te verklaren is zonder menselijke klimaatopwarming.

De bosbranden in de Amerikaanse staat Oregon vanuit de ruimte gezien.

Meer over