EK voetbal

Wijnaldum is precies de aanvoerder die de actie OneLove nodig heeft, zowel op als buiten het veld

Het Nederlands elftal had na het afhaken van Virgil van Dijk geen betere aanvoerder kunnen hebben dan Georginio Wijnaldum (30). Beschaafd, bescheiden en vooral duidelijk.

Aanvoerder Georginio Wijnaldum geeft Memphis een aai over zijn bol nadat Nederland heeft gescoord tegen Noord-Macedonië.  Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant
Aanvoerder Georginio Wijnaldum geeft Memphis een aai over zijn bol nadat Nederland heeft gescoord tegen Noord-Macedonië.Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant

Georginio Wijnaldum is de veelscorende aanvoerder van Oranje, die zich vol overtuiging uitspreekt over heikele thema’s. Als hij donderdag van achter het gordijn de perszaal in Zeist binnenkomt, zegt hij duidelijk: goedemorgen. Met een hupje springt Wijnaldum het podium op. Zijn lach is altijd dichtbij. Hij is nadenkend, schetst dilemma’s, toont zich kwetsbaar en laat zijn aangeboren vrolijkheid de vrije loop.

Het is een genot hem aan te horen. Altijd met bescheiden, rustige ondertoon, met stelligheid, toch ook met twijfel en respect. ‘Ook ik leer. Ik zag het liever anders’, zegt hij, over de strijd tegen racisme in het voetbal, over de aanvoerdersband van de OneLove-campagne die hij zondag draagt in de achtste finale van het EK tegen Tsjechië in Boedapest. Die band is bedoeld als protest tegen de anti-homowetten van de regering Orbán, maar eigenlijk is de gedachte breder: hij, opgegroeid in een veelkleurige wijk in Rotterdam, strijdt tegen elke vorm van discriminatie en uitsluiting.

‘Het liefst zou ik op een EK lekker genieten van voetbal, maar er zijn andere problemen op te lossen. Wij als sporters hebben een podium, al zou het beter zijn te luisteren naar mensen om wie het gaat. Maar zo is de wereld waarin we leven. Rappers, bekende mensen, zij worden ingezet. Wij staan voor diversiteit. OneLove. Eén liefde. Iedereen hoort vrij te zijn en zijn mening te kunnen geven, wie hij ook is.’ De spelers zijn ook bijgepraat door de KNVB, want ze volgen niet alles in hun bubbel. ‘We willen een steentje bijdragen.’

Actieleider

Hij lijkt op een bedaarde, ervaren actieleider, als hij zo praat. Opstaan, de barricaden op. Hij lacht na de suggestie. Actieleider is te sterk uitgedrukt. Hij is Gini en hij handelt op gevoel. ‘Ik doe wat ik voel, met goede bedoelingen.’ Hij heeft nagedacht over eerdere uitspraken over racisme, waarmee hij persoonlijk nooit te maken kreeg op het veld. Hij zal niet zomaar het veld aflopen, bij eventueel racisme in Boedapest. Dat is geen ondenkbare situatie, want de Fransman Kylian Mbappé hoorde beledigende geluiden in het duel met Hongarije.

Ja, dat had Wijnaldum wel gezegd, in 2019, dat hij zou weglopen. Nu ziet hij ook de andere kant. ‘Ik weet niet hoe ik ga reageren. Misschien denken supporters van de tegenstander: Nederland is beter. Als wij ons nu racistisch uiten, lopen zij van het veld. De Uefa moet in dat soort gevallen ingrijpen.’ De Uefa hoort spelers te beschermen en besluiten over staken te nemen. Dat gebeurt niet altijd, heeft hij gemerkt.

De schutter

Wijnaldum is grootheden als Van Basten, Kuijt en Gullit voorbij op de eeuwige schutterslijst van Oranje en heeft inmiddels 25 keer gescoord in 78 interlands. Van de middenvelders is alleen Sneijder nog beter. Hij staat alweer op drie dit toernooi. Hij juicht met de hand onder de kin, met wiebelende vingers. Afgekeken van Virgil van Dijk, die bijna is hersteld van een blessure. Hij belt vrijwel dagelijks met de oorspronkelijke aanvoerder, die hij beschouwt als de echte leider van het elftal. ‘Virgil vroeg om twee doelpunten. Ja, hij legt de lat hoog.’ En wat deed Wijnaldum, die bij Liverpool jaren voetbalde met Van Dijk (volgend seizoen speelt hij bij Paris SG)? Twee doelpunten.

Hij zal dat gebaar eventueel weer maken. Het is uit een film, al weet hij niet welke. De kinderen van Van Dijk vonden het grappig als hun pa zo deed, dus zal het wel grappig zijn. ‘Mogelijk kan ik er nog even van genieten. Dan is het over, als hij terug is.’ Vooral sinds hij een tandem vormt met Memphis scoort hij onwaarschijnlijk vaak, terwijl hij als controlerende middenvelder van Liverpool bijna nooit een doelpunt maakte. Van bondscoach Frank de Boer krijgen ze taken bij balverlies en balbezit. Verder gaat veel op intuïtie. Nu speelt ook Donyell Malen, met wie hij een klik heeft. Het tweemanschap wordt een driemanschap. ‘Spelers helpen elkaar om goals te maken. Ik heb veel te danken aan het team.’

De tegenstander

Tsjechië is op papier niet de moeilijkste tegenstander die Nederland had kunnen treffen, maar Wijnaldum waakt voor onderschatting. ‘Ik wil het ook geen meevaller noemen. Aan het verloop in groep F kon je zien hoe gek het kan lopen. Duitsland was even uitgeschakeld, Portugal, en daarna toch Hongarije.’ Hij snapt dat Nederland denkt dat het schema perspectief biedt; winnen van Tsjechië en dan van Denemarken of Wales, en Oranje staat zomaar in de halve finales. Zo gemakkelijk is dat allemaal niet. ‘Maar het zit niet tegen.’

Meer over