Volksjongen kan de weelde niet aan

Andy van der Meyde..

Robèrt Misset

ALKMAAR Met een verontschuldigende glimlach vertelt Everton-coach David Moyes dat hij Andy van der Meyde graag een bezoek aan zijn vaderland had gegund. Voor het reeds geplaatste Everton is het UEFA Cupduel met AZ vanavond immers een hinderlijke onderbreking van een pittige serie in de Engelse Premier League, waarin de ‘Toffees’ binnen een week Manchester United, Bolton Wanderers en Arsenal treffen.

Had de voormalige rechtsbuiten van Oranje door het ontbreken van acht basisspelers voor het eerst dit seizoen mogen spelen bij Everton, loopt hij in een duel met de reserves een scheenbeenblessure op. ‘De wond is met dertien hechtingen dichtgenaaid’, aldus Moyes. ‘Maar Andy heeft talent, hij krijgt zeker een herkansing.

De realiteit is anders, weet Chiel Dekker, zaakwaarnemer van de 28-jarige Arnhemmer. ‘Andy zit bij Everton al een tijdje op dood spoor. We gaan in de winterstop kijken of hij kan worden uitgeleend, bij voorkeur aan een Engelse club. Maar een terugkeer naar Nederland is niet uitgesloten.’

AZ-trainer Louis van Gaal spreekt al in de verleden tijd over Van der Meyde. ‘Andy was een hele goede voetballer. Maar ik heb de indruk dat hij voor zijn coaches moeilijk benaderbaar was. Ik heb daar wel eens met Co Adriaanse over gesproken. Co was in zijn periode bij Ajax gek van hem, hij kon Van der Meyde ook goed benaderen. Maar net als vele andere spelers was Andy te afhankelijk van zijn omgeving.’

Ook bij Everton had Van der Meyde kunnen slagen, stelt Van Gaal. ‘Een voetballer die uitgaat van zijn kwaliteiten kan in elk systeem zijn stempel drukken op de ploeg.’

Als klassieke rechtsbuiten had Van der Meyde de specifieke kwaliteiten, die hem tot de onbetwiste vleugelspits van Ajax en het Nederlands elftal maakte. Het maakte Van der Meyde, die tien jaar geleden tegen FC Twente zijn debuut maakte voor Ajax, niet uit of hij of de rechter- of de linkerflank speelde, herinnert oud-ploeggenoot Jan van Halst zich. ‘In de kampioenswedstrijd in 2002 tegen NEC kwam Andy vanaf links naar binnen en scoorde hij met zijn rechtervoet, zoals hij dat later in de Champions League tegen AS Roma deed.’

Van der Meyde had ook een verfijnde voorzet, aldus Van Halst, manager commerciële zaken van FC Twente. ‘Een spits als Mido was erg afhankelijk van die voorzetten, hij speelde graag met Van der Meyde. Andy was een echte volksjongen en zo speelde hij ook, een tikje brutaal en met veel flair. Doodzonde dat hij nu wegkwijnt bij Everton. Andy zou nog voor elke Nederlandse club een verrijking zijn.’

Voor FC Twente bijvoorbeeld, zegt Jeroen Heubach, volgens Van der Meyde misschien wel de enige vriend die hij aan het voetbal heeft overgehouden. In het seizoen 1999-2000 speelden ze samen bij FC Twente. ‘Andy was uitgeleend door Ajax en bloeide bij ons helemaal op’, vertelt Heubach. ‘Ik heb Andy leren kennen als een positieve jongen. Hij moet plezier hebben in zijn sport. Andy was ook een praatjesmaker, maar daar stoorde ik me niet aan. We hebben nog geregeld contact. Ik herken me totaal niet in de wilde verhalen die vanuit Engeland over hem verschenen. Van mij mag hij terugkomen naar Enschede.’

Misschien vindt Van der Meyde daar de warmte, die hij volgens Van Halst nodig heeft. ‘Hij is het type dat de warmte gaat zoeken als hij die niet voelt. En dan kan het misgaan met zo’n jongen.’

In een opmerkelijk interview met VI in februari dit jaar zei Van der Meyde dat hij het meeste had genoten bij Twente. ‘Ajax was sportief top, Italië qua leven fantastisch, maar bij Twente klopte alles. Diana en ik hadden niks, maar we waren heel gelukkig.’

Co Adriaanse haalde Van der Meyde in 2000 terug naar Ajax, waar de aanvaller een terugval kende toen zijn zus slechts gehuld in een Ajax-shirt ‘in een blote kontenblad ging staan’, zoals hij in 2002 aan Het Parool vertelde. ‘Daar stond ze, op de voorpagina. Ze had niks gezegd. Ik dacht echt dat mijn loopbaan in Nederland erop zat. Ik schaamde me dood.’

Dat jaar nam Van der Meyde Ajax op sleeptouw en verzon hij met Steven Pienaar, nu zijn teamgenoot bij Everton, de gekste dansjes na een doelpunt. ‘Voor mij hoefden die fratsen niet zo’, aldus Van Halst. ‘Het neigde soms naar arrogantie, al kon je op Van der Meyde niet kwaad worden. En zo lang hij bleef scoren, vond ik het niet erg.’

Als een boogschutter vierde Van der Meyde zijn treffer tegen AS Roma. Hij hield er in Italië zijn bijnaam ‘el cecchino’, de sluipschutter aan over, die hij op zijn arm liet tatoeëren. Maar sinds zijn vertrek naar het buitenland ging het bergafwaarts met Van der Meyde. ‘Inter was een logische keuze’, aldus zaakwaarnemer Dekker. ‘Maar Andy had de pech dat de trainer die hem haalde, al na drie maanden vertrok.’

Everton leek ook geen verkeerde stap voor Van der Meyde. Maar zijn vrouw Diana kon er niet aarden en keerde terug naar Italië, terwijl de door blessures gekwelde aanvaller zich liet verblinden door een leven in weelde. In Italië hield Van der Meyde er met geiten, zebra’s, fretten, ganzen en een kameel al een compleet safaripark op na.

‘Mensen zien mij als een flierefluiter die nergens om geeft, maar zo ben ik helemaal niet’, zei Van der Meyde in VI. De inbraken in zijn huis en een ziekenhuisopname, nadat iemand in een nachtclub iets in zijn drankje zou hebben gedaan, versterkten juist het beeld van een voetballer die van gekkigheid niet wist wat hij met zijn miljoenen moest doen. Van der Meyde betaalde losgeld voor zijn gestolen hond, maar mist nog acht Rolexen en twee auto’s.

Het leidde in de relatie met zijn zaakwaarnemer tot ‘enige ruis op de lijn’, zoals Dekker de tijdelijke breuk met zijn cliënt verwoordt. In drie seizoenen bij Everton was Van der Meyde een karikatuur van een topvoetballer. ‘Ondanks al zijn problemen hebben we Andy niet afgeschreven’, zegt coach Moyes. Ook Dekker heeft de hoop niet opgegeven. ‘Andy is een goedzak, een tikje naïef ook. Maar we kunnen zijn carrière nog redden.’

Robèrt Misset

Meer over