Atletiek

Veldlopen door de sneeuw zou een geweldige olympisch sport zijn

Waarom is veldlopen geen olympische sport? Het zou niet misstaan op de Winterspelen. Ieder voor zich, tegen de elementen. De Internationale atletiekfederatie ziet het wel zitten. Het IOC is tegen. Spijtig vinden veel atleten.

Eline van Suchtelen
De halve marathon van Egmond in januari 1985. Op kop gaat Peter Rusman, die bewijst dat je heel goed uit de voeten kunt op een besneeuwd parcours. Beeld Spaarnestad Photo
De halve marathon van Egmond in januari 1985. Op kop gaat Peter Rusman, die bewijst dat je heel goed uit de voeten kunt op een besneeuwd parcours.Beeld Spaarnestad Photo

Zie ze rennen: Sifan Hassan en haar Oost-Afrikaanse rivalen op de Winterspelen in China, door de bossen langs de bobsleebaan. Ze razen langs de besneeuwde boomtoppen. Op de achtergrond schittert in de zon de Haituo, de hoogste bergtop van het olympische skigebied Yanqing.

Als het aan Sebastian Coe had gelegen, was dit scenario werkelijkheid geworden. De baas van de internationale atletiek is een hartstochtelijk pleitbezorger van de veldlopen op het olympisch programma. Het liefst ziet hij de discipline op de Winterspelen, aangezien crossen in de wintermaanden gebeurt. Daar voelt het IOC niets voor. Op de Winterspelen hoort alleen op sneeuw of ijs te worden gesport.

Vooralsnog ziet het IOC zelfs geen ruimte voor de cross bij de Zomerspelen. Onlangs werd het voorstel om de discipline toe te voegen het aan zomerprogramma van Parijs (2024) afgekeurd. Het zou gaan om een gemengde estafette waarin twee mannen en twee vrouwen ieder twee rondes van 2.500 meter lopen. Dat staat ver af van de traditionele crosswedstrijd, waar mannen en vrouwen voor zichzelf lopen en de belangrijkste afstanden tussen de 8 en 12 kilometer bedragen. Er wordt nu gewerkt aan een nieuw plan voor de Spelen van Los Angeles in 2028.

Toch is veldlopen als olympische wintersport het meest logische idee, vindt Lornah Kiplagat, de enige Nederlandse wereldkampioene op de cross. Kiplagat greep in 2007 de wereldtitel in Mombasa, in haar geboorteland Kenia. Zij nam de discipline als een van de weinige atleten in Nederland wel serieus. De aanwezigheid van sneeuw of ijs hoeft geen probleem te zijn, denkt ze. ‘Toen ik vorige maand op wintersport was, heb ik elke dag mijn rondje door de sneeuw gelopen. Daar genoot ik enorm van.’

Verrijking van de Spelen

Kiplagat runt sinds 2000 samen met haar Nederlandse man Pieter Langerhorst in Iten in Kenia een trainingscentrum. Ze is een groot liefhebber van het veldlopen en probeert als lid van de internationale commissie voor wegatletiek aan te dringen op de olympische status. ‘Cross country is helaas ondergewaardeerd, maar enorm interessant. Er doen atleten van alle disciplines mee, van de 1.500 meter tot de marathon.’

Met veldlopen op de Winterspelen zou de diversiteit onder deelnemers toenemen. Er doen weinig sporters van kleur mee aan de Winterspelen. Afrika won nog nooit een medaille. Dat zou veranderen met de toevoeging van de cross. Kiplagat: ‘Het zou een enorme verrijking zijn. Afrikanen vinden het geen probleem om onder barre omstandigheden te lopen. Kijk maar naar de halve marathon van Egmond. Die is vaak genoeg in de kou en sneeuw gelopen.’

De Keniaanse atleten John Kiprono (rechts) en Elijah Lagat maken de dienst uit op de halve marathon van Egmond in januari 1997. John Kiprono zal de wedstrijd winnen.  Beeld ANP
De Keniaanse atleten John Kiprono (rechts) en Elijah Lagat maken de dienst uit op de halve marathon van Egmond in januari 1997. John Kiprono zal de wedstrijd winnen.Beeld ANP

Mike Foppen, de Nederlands kampioen veldlopen, zou de olympische status ook zien zitten. Maar dan alleen op de Winterspelen. ‘De strijd tegen de elementen, het man-tegen-mangevecht maakt het juist mooi. Dat je loopt in de kou, wind, modder. In de zomer is het veel te warm. Dan krijg je een droge grasbaan. Daar is niks aan.’

Op blote voeten door het bos

Foppen deed in december mee aan de EK in Dublin, waar hij buiten de top dertig eindigde. Hij gebruikt de wedstrijden door de bossen net als veel andere atleten alleen om hardheid op te bouwen voor in de zomer. Als de discipline op het olympisch winterprogramma komt, verandert dat misschien. Dan kunnen atleten in de zomer op de baan en in de winter op de cross naar de Spelen. ‘Je kunt dan dan twee keer naar de Spelen. Wie kan dat nou zeggen? Het zou mooi zijn voor zo’n mondiale sport als atletiek.’

Het WK cross is sinds 1973 gehouden, tot 2011 jaarlijks en sindsdien om de twee jaar. De volgende editie is in Australië in 2023. Foppen is er niet van op de hoogte. De beste veldloper van het land heeft geen flauw idee wanneer het WK is. ‘Het zal vast, maar ik heb nog nooit gehoord dat daar iemand heen ging. Het is in ieder geval niet iets wat op de Nederlandse atletiekkalender staat.’

Voormalig bondscoach Honoré Hoedt vindt het een gemiste kans dat crossen niet belangrijk is in Nederland. Hij denkt dat meer kinderen enthousiast worden gemaakt voor atletiek als veldlopen een grotere prioriteit krijgt. Zelf geeft hij vaak training in het bos. Kinderen vinden dat geweldig, zegt hij. ‘Als er maar hindernissen liggen waar ze overheen kunnen springen. Daar begint het allemaal mee.’

Hoedt zag de animo voor de sportdiscipline de laatste jaren steeds meer afnemen in Nederland. ‘Vroeger had je nog lokale scholierenkampioenschappen. Dat is weg. Het heeft geen enkele prioriteit meer.’ Dichter bij de oervorm van bewegen kom je niet, zegt hij. ‘Op blote voeten jagen door de natuur, rennend over boomstronken door de modder, dat is waar de cross ooit is begonnen. Dat hoort toch op de Spelen thuis?’

Meer over