ANALYSE

Vanavond begint het laatste Champions Leagueseizoen in de huidige vorm: wat kunnen we ervan verwachten?

Het meest prestigieuze toernooi van Europa begint vanavond weer. De UEFA werkt aan vernieuwing, terwijl de NOS afscheid neemt.

Mark Misérus
null Beeld reuters
Beeld reuters

Borussia Dortmund - Arsenal: het is vanavond in zekere zin een symbolisch duel tussen de Duitse runner-up van het laatste seizoen en de gewezen nummer 4 van de Engelse Premier League. De NOS trapt de Champions League af met een wedstrijd zonder Nederlanders, in het misschien wel laatste seizoen waarin de belangrijkste Europese clubcompetitie op het publieke net te zien zal zijn.

Wie Messi, Ronaldo en Suarez wil aanschouwen, komt vanaf volgend seizoen mogelijk uit bij Fox Sports of RTL 7, of zal zijn heil achter de decoder moeten zoeken. De NOS moet bezuinigen en wil zijn eigen nieuwsvoorziening zoveel mogelijk ontzien.

'Het plafond is bereikt', zei directeur Jan de Jong toen hij in maart bekendmaakte niet meer te zullen bieden op de uitzendrechten van de Champions League. Geslachtofferd is dus de competitie waarin de Nederlandse invloed de komende jaren waarschijnlijk alleen maar blijft afnemen, hoewel ook de NOS niet zal aarzelen als de rechten bij weinig interesse voor een lagere prijs alsnog worden aangeboden.

27 is het aantal Nederlanders dat deze keer is ingeschreven voor de Champions League. Het merendeel, zestien, speelt bij Ajax. Tot de vertrouwde gezichten behoren Robben (Bayern), Huntelaar (Schalke 04) en Van der Wiel, die woensdag met Paris SG terugkeert in de Arena. Voor Martins Indi (Porto), Strootman (AS Roma) en Misidjan (Ludogorets) zal de hymne van componist Britten voor het eerst klinken.

37,4 miljoen euro is wat de club zou kunnen opstrijken die op 6 juni in Berlijn de Champions Leaguetrofee mag torsen. Die som keert de UEFA uit indien alle duels zijn gewonnen - de zes van de groepsfase leveren 1 miljoen per stuk op. Een gelijkspel is goed voor 500 duizend euro. Ajax is hoe dan ook verzekerd van 8,6 miljoen euro aan startgeld.

19 keer, dit seizoen inbegrepen, zijn Barcelona, Real Madrid en Porto tot het hoofdtoernooi van de Champions League doorgedrongen. Manchester United, vorig jaar nog kwartfinalist, had met twintig deelnames op eenzame hoogte kunnen komen, maar de ploeg van Louis van Gaal en Robin van Persie wist zich niet voor Europees voetbal te plaatsen.

0 keer speelden Malmö FF en Ludogorets Razgrad tot nu toe in de Champions League. Voor de kampioenen van Zweden en Bulgarije is er, na een geslaagde expeditie via de voorronden, eindelijk de kennismaking met het hoofdtoernooi. Vorig jaar mocht Austria Wien het genoegen smaken van een debuut in Europa's voornaamste clubcompetitie.

123 Spaanse voetballers staan onder contract bij de 32 Champions Leagueclubs. Van Apoel Nicosia tot Zenit St.-Petersburg: de armada is over heel Europa uitgezworven, al behoren de meesten uiteraard toe aan de vier Spaanse clubs Real, Atletico, Barcelona en Athletic de Bilbao. Andere toonaangevende nationaliteiten: Portugal met 86 spelers, Brazilië (79) en Duitsland, dat 67 spelers levert.

Veel is hetzelfde gebleven in editie 23 van de Champions League, tevens de zestigste verjaardag van de Europa Cup 1. Wederom zullen Messi, Ronaldo, Ibrahimovic en misschien Suarez na zijn schorsing, strijden om de bokaal van beste speler. Opnieuw lijkt een Europese overwintering op het hoogste niveau een brug te ver voor Ajax. Weer zijn de grote landen op voorhand in overtal, met vier clubs uit Spanje, Duitsland en Engeland.

Niet geheel onterecht was het daarom dat The Guardian in een vooruitblik op de competitie een film en rockplaat van Led Zeppelin aanhaalde: The song remains the same. Toch staan veranderingen op stapel, met nog ongewisse gevolgen. Want ook de Champions League probeert zichzelf nu en dan een beetje opnieuw uit te vinden, hoewel succes is verzekerd in een competitie die miljarden genereert en over de hele wereld wordt bekeken.

Je zou 2014/2015 het laatste seizoen oude stijl kunnen noemen, al is dat gechargeerd gesteld. Vaststaat dat de winnaar van de Europa League zich vanaf komend seizoen kwalificeert voor de Champions League, met een plaats in de groepsfase als vermoedelijke beloning. De UEFA doet zo een poging tot opwaardering van het tweede clubtoernooi, dat door clubs niet altijd even serieus wordt genomen.

Verdere vervlakking dreigt, nu het plan uit de koker van het Europese clubverbond is omarmd. De bokaal van de Europa League immers gaat, net als die van de grote broer, grofweg van hand tot hand tussen de vijf beste voetballanden. Het Oekraïense Sjachtar Donetsk was in 2009, toen in het land slechts een sportieve oorlog woedde, de laatste atypische winnaar. Daarop volgden: Atletico Madrid, Porto, weer Atletico, Chelsea en, tot slot, Sevilla.

Zou de regel dit jaar al zijn ingegaan, dan waren de gevolgen meteen merkbaar geweest. Immers: voeg Sevilla bij het viertal Real en Atlético Madrid - de finalisten van 2014 - plus Barcelona en Athletic de Bilbao, en de Spaanse dominantie is compleet.

Mocht de winnaar van de Europa League op eigen kracht doordringen tot de Champions League, iets wat zo'n beetje om het jaar gebeurt, dan blijft het ticket eigendom van het winnende land. Vijf clubs uit een en hetzelfde land is tevens het maximum dat de UEFA hanteert, om in elk geval op papier een overkill tegen te gaan.

Pottenindeling

Mogelijk gaat ook de pottenindeling bij de loting op de schop, al is dat plan nog niet verder gekomen dan de vergaderkamer van het clubverbond ECA. Nu bestaat pot 1 uit de titelhouder en de zeven clubs die de laatste vijf seizoenen het best presteerden in Europa, waardoor van variatie bijna geen sprake is.

Landskampioen Ajax trof twee jaar geleden bijvoorbeeld de besten van Duitsland, Engeland en Spanje in zijn groep: Borussia Dortmund, Manchester City en Real Madrid. Dat Ajax niet als vierde, maar als derde eindigde, heette een verrassing te zijn.

De ECA zou liever de zeven kampioenen van de toonaangevende voetbalnaties met de titelhouder in pot 1 voegen. Op die manier worden de kampioenen evenrediger verdeeld over de acht Champions League-groepen. Nationaal succes wordt zo iets hoger aangeslagen, hoewel de krachtsverhoudingen op het continent onveranderd zullen blijven.

Landskampioenen zijn het immers allang niet meer die regeren in het rijk der rijken. De besten van de kleinste landen worden evengoed omver geblazen door de nummers 2, 3 of 4 uit Spanje, Engeland of Duitsland - en straks dus mogelijk ook door de nummer 5. Ook als Jack van Gelder en Tom Egbers Messi en Ronaldo de rug toe hebben gekeerd.

Real Madrid, de winnaars van vorig jaar. Beeld epa
Real Madrid, de winnaars van vorig jaar.Beeld epa
Meer over