Van Langen niet meer in paniek van blessure

Eindelijk hoopte Ellen van Langen het atletiekseizoen weer eens zonder fysieke strubbelingen te kunnen beginnen. Maar begin deze week trok een lichte pijn van kuit naar achillespees en gisteren meldde ze zich af voor het gala Kerkrade....

Van onze verslaggever

Hans van Wissen

HILVERSUM

'Door de pijn heenrammen' was geen optie. De Olympisch kampioene van 1992 wil niet het risico lopen om een heel seizoen te verknallen, ze kan zich geen 'stomme beslissingen' meer veroorloven. Toch zal na deze nieuwe afmelding nog sterker de idee postvatten dat het afgelopen is met Ellen van Langen. Dat haar gestel te broos is geworden voor topprestaties.

Maar, spontaan en met onverwoestbaar optimisme, zegt ze dat van paniek totaal geen sprake is. Sterker nog, in principe wil ze, hoe ver de Olympische Spelen ook weg zijn, tot 2000 doorgaan. De totaal nieuwe aanpak, en voorop die van haar nieuwe trainer Ronald Klomp, moet een kans krijgen.

Van Langen voelt zich na alle warrigheid in de herfst van 1996 een nieuw mens. Met een nieuw leven, een nieuw ritme, een nieuwe coach, een nieuwe sponsor. Maar laat het niet al te klunzig klinken, niet als de uiteindelijke zelfontdekking van een zweefster.

Toch leek ze na Atlanta opnieuw geboren te willen worden. Het was een tijd van ingrijpende beslissingen. Ze nam afscheid van haar trainer Frans Thuys. Dat ging 'lullig' maar het kon niet anders. Thuys had zich haar succes van Barcelona misschien te veel toegeëigend, zoals bleek uit een later vraaggesprek met Vrij Nederland. Pijnlijker was dat Thuys in VN topprestaties zonder dopegebruik onmogelijk noemde. Juist Van Langen had zich altijd volkomen gedistantieerd van rare preparaten. Zo min als ze ooit een hardlopende reclamezuil wilde zijn.

Daarom nam ze ook afscheid van Info Products, het bedrijf dat naar haar zin te veel exposure wenste. Het getuigde van een vooruitziende blik, IP verdween binnen een jaar uit de atletiekmarkt. Maar ze nam ook afscheid van sponsor Asics en ze deed dat met met meer pijn in het hart dan in de achillespees. Nike bood haar een meerjarig contract, waarvan ze met een aanvullende bijdrage van NOCNSF kan leven. Ze aanvaardde de overeenkomst in dankbaarheid, het gaf ook het vertrouwen dat mensen nog steeds in haar geloofden.

Maar ze heeft grote moeite met verlaten. Ze is ontwapenend trouw. Van Asics hoopte ze begrip voor het uiteengaan. Dat kreeg ze. Nike stelde geen harde voorwaarden. Van Langen hoeft niet eens hard te lopen om toch nog heel lang krediet te krijgen. Eerlijkheid is haar logo.

'Zoals ik nu leef, houd ik niets over voor later, terwijl dat toch de bedoeling van een atletiekcarrière is. Als ik zou worden gedwongen te stoppen, heb ik niets. Maar op de een of andere manier denk ik dat ik me toch zal redden. Ik heb gestudeerd, de diploma's en cursussen liggen op de plank. '

Drie titeltoernooien gingen voorbij en Ellen van Langen was telkens afwezig. Vorig jaar werd ze na haar breuk met Frans Thuys platgebeld. Wie mag de nieuwe trainer dan wel zijn? Ze had geen antwoord, ze wilde het antwoord in die lange depressie niet eens weten. Maar uiteindelijk kwam ze in contact met Ronald Klomp, een voormalige leraar lichamelijke opvoeding die in Breda al langer de ambitie had om een trainingsinstituut op te zetten.

Klomp kan zich intussen bedruipen, hij is full time-coach en komt twee keer per week naar Hilversum. Van Langen gaat twee keer per week naar Tilburg, waar ze de andere leden van de trainingsgroep (de bekendste is Marcel Laros) ontmoet. In een 'mixed' groep gaan ze naar Zuid-Afrika of Portugal op trainingskamp. 'Met mannen, in een gemengd gezelschap', zegt Van Langen, 'is er toch minder gezeik. Dat woord komt vaker voor, te vaak wellicht: 'Gezeik'. Scheve ogen, nadruk op kleinigheden. Hoe geborneerdheid ook wordt uitgedrukt en welke vormen kleinzieligheid ook aanneemt, Van Langen heeft er dat ene woord voor: gezeik.

Toen vorig jaar duidelijk werd dat ze in Atlanta haar titel niet zou kunnen verdedigen, was de aanvankelijke reactie er een van wegsuizen, niet willen zien wat tijdens de Olympische Spelen zou gebeuren. Maar ze ging er, als gaste en op uitnodiging, toch naartoe. 'Ik dacht: Misschien is het beter om het met eigen ogen te zien, me echt keihard te confronteren met mezelf. Als ik dan in het vliegtuig terug zit, dacht ik, is het over en af. Maar toen ik thuis kwam was het helemaal niet over en af.

'Het aanschouwen van die Olympische finale op de 800 meter was snel te verwerken, maar het besef dat ik al die tijd voor niks zo hard had getraind en me voor niks zo had gefocust, dat besef kwam dubbelhard boven. Tot november heb ik niets gedaan, ik kon niets, had de fut niet, ik had het volkomen met de atletiek gehad. Jarenlang zat Atlanta in mijn hoofd en dan kun je dus niet lopen. Dat besef kwam in alle hevigheid pas achteraf naar boven. Ik weet eigenlijk niet of ik het goed genoeg hebben kunnen maskeren.

'Toch is het goed geweest om erheen te gaan. Thuis had ik de Spelen ontvlucht of was ik toch stiekem tv gaan kijken. Dan komt het er een paar weken later allemaal uit. De absoluut beroerde periode brak nu echt meteen aan. Ik had tabak van alles. Die eeuwige pijntjes ook. Moest je die wegwuiven? Of moest je weer in de stress schieten? Alles kwam tegelijk en ik kon door die hamstringblessure mijn energie niet in het lopen stoppen. Ik werd bijna apathisch, terwijl ik normaal iemand ben die continu bezig is.'

Maar bij Ronald Klomp ontdekte ze een nieuw perspectief. Thuys coachte en trainde op intuïtie en improvisatie, Klomp gaat bijna wetenschappelijk te werk. Elke stap in het trainingsproces is overdacht. Gepland pieken, periodisering, om dat soort sleutelwoorden gaat het. Van Langen voelt zich er wel bij. Omdat het nieuw is. Ze heeft geen idee waar ze 'staat', waar de nieuwe aanpak toe leidt, maar 'het gevoel is ontzettend goed'. Vandaar de hoop dat een onderbroken seizoenstart niet opnieuw de aankondiging is van een slecht jaar.

Meer over