Roland Garros

Van de Zandschulp tegen Nadal gaat ook om het beoordelen van de tennisstatistieken

Vrijdagmiddag speelt de Botic van de Zandschulp tegen Rafael Nadal. Nooit eerder trad de Nederlander aan tegen de 21-voudig grandslamwinnaar. Mogelijk kunnen de statistieken van de 52 marqueurs op Roland Garros helpen bij het strijdplan. Zij noteren elke bal, goed en fout.

Guus Peters
Botic van de Zandschulp in zijn partij tegen Pavel Kotov in de eerste ronde van Poland Garros.  Beeld ANP / EPA
Botic van de Zandschulp in zijn partij tegen Pavel Kotov in de eerste ronde van Poland Garros.Beeld ANP / EPA

Bij elke wedstrijd van Botic van de Zandschulp zit een man of vrouw achter een iPad langs de baan. Na elk gespeeld punt schieten de vingers vliegensvlug over het scherm. Terwijl het applaus nog van de tribunes rolt, zijn alle benodigde statistieken al ingevoerd: of het nu gaat om de eerste of tweede service, dropshot, forehand winner of onnodige fout.

‘Gemiddeld voer je na elk punt vijf handelingen uit’, zegt Katell Ruet. De 23-jarige Française is één van statistici op Roland Garros. Gehuld in een witte polo met het logo van het grandslamtoernooi erop ontgaat de studente business management niets tijdens de wedstrijden. ‘We blijven altijd uit het zicht van het grote publiek, maar verrichten belangrijk werk.’

Op Roland Garros zorgen 52 statistici, of marqueurs zoals ze hier worden genoemd, ervoor dat elk punt voor de eeuwigheid wordt opgeslagen. Dankzij hun snelle handelen krijgen televisiekijkers na elk punt direct alle relevante data te zien. Ook gokkantoren, coaches en spelers maken gretig gebruik van het werk van de digitale biografen.

Van de Zandschulp staat vrijdag in de derde ronde tegenover Rafael Nadal. De 26-jarige tennisser uit Veenendaal speelde niet eerder tegen de dertienvoudig winnaar van Roland Garros, maar kan mede aan de hand van de cijfers zien wat de sterke punten van de Spanjaard zijn en waar eventueel kansen liggen. ‘Je kijkt altijd wat de mindere punten zijn van je tegenstander, al heeft Nadal weinig zwakke plekken’, zegt Van de Zandschulp.

Gemeten over zijn carrière blinkt de 21-voudig grandslamwinnaar uit op gravel. Nadal benutte procentueel de meeste breakpoints (48,6) en heeft het hoogste winstpercentage in beslissende sets (77.9). En met zijn vernietigende forehand is hij de speler met de meeste gewonnen returns op de eerste service van de tegenstander (39,8).

Een cijfermeester houdt alle gegevens bij tijdens een tennispartij.  Beeld .
Een cijfermeester houdt alle gegevens bij tijdens een tennispartij.Beeld .

Door blessures speelde Nadal in aanloop naar Roland Garros slechts vijf partijen op gravel. Hij verloor van het Spaanse supertalent Carlos Alcaraz en was niet opgewassen tegen Canadees Denis Shapovalov. Terwijl Van de Zandschulp als nummer 29 van de wereld zijn hoogste ranking tot nu toe bereikte, was Nadal naar eigen zeggen niet eerder zo slecht voorbereid op zijn favoriete grandslamtoernooi.

Hoewel bij de Spanjaard, die volgende week 36 wordt, de jaren beginnen te tellen, behoort hij statistisch gezien nog altijd tot de beste spelers op gravel. Het afgelopen jaar sloeg hij nog steeds de meest gewonnen returns op de eerste service van de tegenstander (40,4%). Van de Zandschulp zal hoe dan ook goed moeten serveren om zich te weren tegen de vernietigende returns van Nadal. De beste tennisser van Nederland maakte een punt op één derde van zijn returns (34,4).

Rafael Nadal in actie tegen de Australiër Jordan Thompson op de tweede dag van Roland Garros. Beeld AFP
Rafael Nadal in actie tegen de Australiër Jordan Thompson op de tweede dag van Roland Garros.Beeld AFP

Ook is Nadal de speler die het afgelopen jaar het vaakst een breakpoint wist te benutten (53,1 procent). Van de Zandschulp benut iets minder dan de helft van de kansen die hij krijgt op de service van zijn tegenstander (45,1 procent). Alleen in beslissende sets oogt Nadal minder stabiel dan voorgaande jaren. Hij won slechts één derde van de beslissende sets die hij speelde. Van de Zandschulp trok meer dan de helft van de beslissende sets naar zich toe (57,1).

Bij tennis zeggen de statistieken op zichzelf lang niet alles. Het is moeilijk inschatten om Nadal en Van de Zandschulp elkaar liggen, omdat beide tennissers niet eerder tegenover elkaar stonden. Hoe gaat Van de Zandschulp om met de topspinballen van Nadal? ‘Ik heb geen idee hoe hoog de ballen opstuiten, ik moet tijdens de wedstrijden kijken hoe dat aanvoelt.’

Ruet archiveert in Parijs voor het vierde jaar op rij de data waar Van de Zandschulp zijn tactiek tegen Nadal deels op baseert. De statistieken wekten haar interesse toen zij als meisje begon met tennissen. Ze meldde zich aan voor het selectieweekend van Roland Garros waar de beste ‘marqueurs’ worden geselecteerd. ‘Het is niet zo dat iedereen dit werk zomaar kan doen’, zegt Ruet.

Alle statistici in Parijs hebben een tennisachtergrond. Tijd om na te denken of iets een dropshot of smash is, is er niet. ‘Alleen bij een onnodige fout begeef je je soms in een grijs gebied’, aldus Ruet. ‘Is het echt een onnodige fout of is die fout afgedwongen door de tegenstander? Dan is het aan de statisticus.’

Erger zijn grove flaters. De nachtmerrie van elke marqueur, zegt Ruet. Het kan zelfs grote gevolgen hebben. ‘De informatie die wij invoeren, gaat direct naar de gokkantoren. Als wij het punt per ongeluk aan de verkeerde speler geven, wordt het geld aan de verkeerde personen uitgekeerd.’

Het is een van de redenen dat de statistici na een uur werken verplicht een uur rust dienen te nemen. De eerste twee dagen moesten de ingevoerde gegevens van een statisticus vijf keer worden teruggedraaid. Ruet: ‘Maar gelukkig is het mij nog niet overkomen.’

Meer over