reportage

Van Champions League naar Jumbo

Als hij een Champions League-finale fluit, weet arbiter Björn Kuipers de ogen van de wereld op zich gericht. Nog spannender is de omvorming van zijn C1000-supermarkt in Oldenzaal.

null Beeld Marcel van den Bergh / de Volkskrant
Beeld Marcel van den Bergh / de Volkskrant

'Tuurlijk, zijn leven op het veld is spannend, zegt scheidsrechter Björn Kuipers, de Nederlander die vorig jaar nog de Champions League-finale floot. Heel spannend zelfs. Bijvoorbeeld toen hij dit seizoen na een rode kaart voor Zlatan Ibrahimovic de multi-miljonairs van Parijs op afstand moest houden die hem, midden op het veld en trillend van opwinding, bestormden alsof de supermarkteigenaar uit Oldenzaal de Bastille in hoogsteigen persoon was. 'En toch', zegt hij popelend, 'deze ombouw van C1000 naar Jumbo is misschien wel spannender. Deze supermarkt is mijn alles. Dit is mijn levenswerk.'

Want inderdaad: Björn Kuipers (42) is naast scheidsrechter ook supermarkteigenaar. Of beter: Kuipers is vooral supermarkteigenaar. 'Als 2-jarige kroop ik hier al rond tussen de komkommers en de flessen', zegt hij. De Versmarkt van opa Jan Kuipers ging in de jaren negentig in zee met C1000, zeventien jaar later won kleinzoon Björn, die sinds 2001 aan het roer staat, de prijs voor de beste C1000 van Nederland. 'Het is misschien lastig voor te stellen, maar ik vind het net zo fantastisch om een caissière te begeleiden in de eerste stappen van haar loopbaan als dat ik in een stadion vol met zestigduizend mensen Ronaldo moet affluiten.'

Als iedere supermarkteigenaar verdient Kuipers zijn geld in een markt die de laatste jaren bijzonder beweeglijk is. In zijn eigen woorden: 'Je moet elke dag kort op de bal zitten in supermarktland; het spel spelen zoals het is.' Zo is er binnenkort een opmerkelijke mijlpaal: na 25 jaar verdwijnt C1000, dé actiesupermarkt van Nederland, die bovendien volledig wordt gerund door franchisehouders, definitief uit de winkelstraten.

Begin 2012 nam Jumbo C1000 voor 900 miljoen euro over van private-equityfonds CVC. De Nederlandse Mededingingsautoriteit (de voorloper van de Autoriteit Consument en Markt) keurde de overname goed op voorwaarde dat Jumbo in achttien steden filialen zou verkopen. Daarom worden nu enkele van de 425 C1000-winkels omgebouwd tot Albert Heijn, Plus, Coop of Emté, maar het gros, 292 supermarkten, zal verdergaan als Jumbo. En al mag de volgorde 'eerst rood, dan geel' vreemd lijken voor een arbiter, ook Kuipers verruilt het rood van zijn C1000 aan de Oldenzaalse Deken Scholtenstraat voor het geel van Jumbo.

Familiebedrijf Jumbo

Jumbo, opgericht in 1921 in het Brabantse Veghel, is nog altijd een familiebedrijf. Alle aandelen zijn in handen van de familie Van Eerd: Karel en zijn drie kinderen, elk voor 25 procent eigenaar van de keten. De enige outsider in de statutaire directie is financieel directeur Ton van Veen. Sinds het bedrijf bezig is aan zijn opmerkelijke opmars veranderde er het een en ander aan de top. Zo verving de familie in 2009 de voltallige raad van commissarissen - onbekende managers werden ingeruild voor kanonnen als Antony Burgmans (ex-topman Unilever), Wilco Jiskoot (ex-raad van bestuur ABN Amro) en Harry Bruijniks (ceo van Euretco). In 2012 trad ook Leon van den Boom (FD Mediagroep, Intergamma) toe tot de raad van commissarissen.

Spelers

En daar zijn ze trots op bij Jumbo. Toen Kuipers na lang twijfelen definitief besliste, publiceerde de keten een persbericht dat ook in de voetbalwereld niet zou misstaan. 'Kuipers kiest voor Jumbo', stond er ronkend. 'Hierover hebben Kuipers en Jumbo vandaag een principe-overeenstemming bereikt.'

Het Veghelse familiebedrijf Jumbo is de afgelopen jaren aan een enorme opmars bezig. Een jaar of vijf jaar geleden had de keten 128 winkels. Na de overname van Super de Boer en later C1000 is het de grootste speler in supermarktland na Albert Heijn. Als straks, half juli, de 35 resterende C1000-supermarkten zijn verbouwd, heeft Jumbo bijna 600 winkels.

Het was een lastige beslissing voor me, vertelt Kuipers. Hij was jarenlang eigenaar geweest van drie C1000-filialen in Oldenzaal, een stad met negen supermarkten. Om zich te concentreren op zijn grootste winkel besloot Kuipers na 'slapeloze nachten, hersenspinsels, grijze haren en met pijn in het hart' de twee kleinere van de hand te doen. Zijn prominentste vestiging, die in het centrum, wordt volgende week omgebouwd tot Jumbo.

De operatie, zegt hij, haalt in Kuipers het beste naar boven. 'Topsport.' Het aanbod gaat van 17- naar 32 duizend artikelen; in plaats van stunten met tandpasta of wc-papier moet zijn rundergehakt straks structureel de laagste prijs hebben, er komt een nieuw bestelsysteem, er zijn extra cursussen voor zijn personeel, enzovoort.

'Die kassa hier moet eigenlijk nog 30 centimeter naar voren', zegt hij bijvoorbeeld, kijkend naar twee bouwtekeningen. Links de C1000 zoals hij nu nog is, rechts de Jumbo zoals hij binnenkort zal worden. Talloze keren is hij, als hij geen Europese duels floot, met deze kaart onder de arm en een meetlint op zak naar collegasupermarkten gegaan om te kijken wat wel en niet werkte.

'Dit is versie 8 van de tekening', zegt hij, wijzend op de vele roze strepen en de op- en aanmerkingen. 'Maar we zijn er nog niet. Die groenteafdeling moet echt nog een meter naar achteren. Futiliteiten, denk je misschien. Maar voor de klant o zo belangrijk.' Met pretogen: 'Kom, ik laat je de winkel zien.'

null Beeld de Volkskrant
Beeld de Volkskrant
Meer over