Tijdsdruk maakt rapid-dammen tot ware topsport

Nederlands damkampioen Rob Clerc vindt het WK rapid loodzwaar maar hij geniet met volle teugen. Tijd voor een ommetje langs de andere borden is er niet....

Van onze dammedewerker Egbert van Hattem

In twee uur tijd berekent de grootmeester naar eigen zeggen evenveel als in een normale partij. En dat twee keer per dag. De tijdsdruk maakt iedere partij spannend en dat betekent elke ronde vier uur lang presteren op de toppen van de zenuwen.

Meer beslissingen worden afgedwongen. Van de wereldtoppers krijgt het dampubliek weer eens ouderwetse combinaties voorgeschoteld. Sommige zijn ondermaats, zoals de overwinningen van koploper Aleksandr Georgiev op Ba en Scholma. Andere zijn briljant, zoals die van Yigal Koifman tegen Ndiaga Samb, inclusief fraaie naslag met als laatste zet op het notatiebiljet: 48x48.

Zelfs Harm Wiersma werd slachtoffer van een verrassende damzet. De Friese grootmeester dacht zich, wederom tegen Georgiev, uit een penibele situatie te redden met een terugruiltje. Tot Wiersma's stomme verbazing sloeg de Rus - met 23 jaar veruit de jongste van het gezelschap - andersom en gaf de zwartspeler een dam die hij vervolgens gebruikte voor een winnende doorbraak.

Clerc: 'Het aantal fouten mag dan groter zijn, het algemene niveau van de partijen is hoog. Meer dan om uitanalyseren gaat het hier om dammen als sport, zeg maar rustig topsport.'

De Nederlander draait mee in de top van het klassement waar Aleksandr Schwarzman aanvankelijk linea recta op de eerste wereldtitel in deze discipline leek af te stevenen. Maar de Rus verkeek zich in de vijfde ronde op de flank-centrumaanval van Aleksandr Baljakin. Het tempo pakte verkeerd uit waardoor de Witrus veel sneller dan Schwarzman door kon breken. 'Het was een rare partij. Eerst had ik een goede psoitie en toen kwam Baljakin ineens met een goed plan', aldus de geslagen wereldkampioen.

Een troost voor Schwarzman is dat hij niet als enige ervan langs krijgt. Ook Aleksej Tsjizjov verloor, en wel in de vierde ronde van Bassirou Ba. De Senegalees oogstte met zijn solide strategische overwinning veel lof. Tsjizjov moest tot zaterdag wachten op zijn eerste overwinningen. Tot tweemaal toe overspeelde hij Auke Scholma wiens veeleisende speelstijl beter gedijt in partijen met meer bedenktijd.

Tsjizjov heeft zo zijn eigen problemen. 'Het rapid systeem met de Fischer klok ligt mij niet. Het lineair opbouwen van tijdsdruk is in mijn spel erg belangrijk. Nu heeft mijn tegenstander met een paar snelle zetten ineens weer voldoende bedenktijd', aldus de achtvoudige ex-wereldkampioen.

Helemaal bovenaan de ranglijst staat voorlopig Aleksandr Georgiev die veel voordeel zegt te hebben van een oefenmatch die hij in 1995 met versneld tempo in Sint Petersburg speelde tegen Harm Wiersma. Georgiev voegde zaterdag tegen Ndiaga Samb een overwinning aan zijn totaal toe. Dat gebeurde in de tweede partij. In de eerste had de Senegalees zich met een geraffineerd offer naar remise gerommeld.

Georgiev slaat de opening goeddeels over: een strijdwijze die prima past bij het rapid dammen. Georgiev: 'In het begin speel ik snel. Het maakt me niet uit of de stand interessant wordt of niet, als ik maar een beetje voordeel heb. Na twintig zetten begint pas de echte strijd.'

Meer over