Strijd om America's Cup vooral race tussen de rijken der aarde\\

Nieuw-Zeelanders zijn gek op zeilen. Toen Peter Blake vijf jaar geleden de America's Cup naar Auckland bracht stond het land op zijn kop....

Van onze verslaggever Roelf Ridderikhoff

In een reeks van maximaal negen wedstrijden treden de Nieuw-Zeelanders in het strijdperk tegen het team dat als beste van de elf uitdagers uit de bus is gekomen. In een slopende afvalrace hebben zeilers verenigd in elf syndicaten sinds oktober gevochten om de bezitter van 'The Auld Mug' te mogen uitdagen.

Tot ieders verrassing eigende het Italiaanse Prada-syndicaat ten slotte die eer voor zich op. Het Milanese kledingbedrijf had dan ook het meeste geld gestoken in zijn campagne. Naar schatting tussen de honderd en tweehonderd miljoen gulden. De andere syndicaten, Frans, Japans, Spaans, Australisch, Zwitsers en niet minder dan vijf van Amerikaanse origine, moesten het met een 'grijpstuiver' van enkele tientallen miljoenen guldens zien te redden.

Wat 149 jaar geleden begon met een wedstrijd tussen een Amerikaanse schoener en een vloot Engelse zeilschepen rond het eiland Wight is uitgegroeid tot een slagwisseling tussen de rijken der aarde die niet alleen de beste zeilers inhuren, maar ook de beste ontwerpers, bouwers, zeil- en mastenmakers die over de beste en duurste materialen moeten kunnen beschikken.

Jaren van voorbereiding gaan er aan zo'n campagne vooraf. Gezocht wordt naar de nieuwste snufjes. Zo was de vinding van de Nederlander ir. Piet Van Ossanen een ware sensatie. Die vinding bestond uit het aanbrengen van vleugels aan de kiel, waardoor de boot een grotere stabiliteit krijgt. Dankzij deze vondst veroverden de Australische uitdagers van het syndicaat van Alan Bond in 1983 de beker. De eerste keer dat de Amerikanen hem na 132 jaar moesten afdragen.

De verantwoordelijke man die hem uit handen moest geven was Dennis Conner. Een levende legende. Drie maal verdedigde hij met succes de beker, verloor hem aan de Australiërs, heroverde hem en verloor hem in 1995 opnieuw. Ditmaal aan een andere grootheid, Peter Blake, die vijf races op rij de Amerikaan het nakijken gaf. Een nog niet eerder vertoond machtsvertoon in het bestaan van de America's Cup. Voor welke heldendaad hij dan ook in de adelstand is verheven.

Het is dezelfde Sir Peter Blake die leiding geeft aan de het Nieuw-Zeelandse team, met schipper Russel Coutts en tacticus Brad Butterworth. Zij varen een thuiswedstrijd in de Hauraki-baai van Auckland, beschikken over twee bemanningen, een voor licht weer en een voor zwaar weer en hebben zich tot vandaag onzichtbaar gehouden.

De Italianen daarentegen hebben zich de afgelopen maanden moeten afmatten in uitputtende matchraces, waarvan de laatste ongetwijfeld tot een van de onvergetelijkste uit de historie van de America's Cup behoort. Pas in de laatste van de best-of-nine races versloeg het Italiaanse team onder schipper Francesco de Angelis het Amerikaanse team van de doorgewinterde Paul Cayard. Dat betekende een unicum in anderhalve eeuw van de America's Cup. Geen Amerikaans team in de finale.

In de zenuwenoorlog kunnen ogenschijnlijke details de doorslag geven. Van welke kunststofvezel zijn de zeilen. Hoe zijn de zalingen geplaatst. Hoe is de boeg geconstrueerd. Allemaal nog zaken die waarneembaar zijn.

Interessanter is de vraag hoe het onderwaterschip vorm is gegeven. Om dat geheim te houden worden de boten zoveel mogelijk aan het zicht onttrokken, wat in het verleden wel aanleiding heeft gegeven tot omkoping, spionage en illegale inspecties door duikers.

Om hieraan een eind te maken hebben de Nieuw-Zeelanders deze week opening van zaken gegeven aan hun Italiaanse tegenstanders en hun kiel getoond. De vier tot vijf meter diep stekende kiel met de daaraan tot twintigduizend kilo wegende bulb is de ruggegraat van het schip.

Tot hun verbijstering zagen de Italianen dat de Nieuw-Zeelanders de vleugels van Van Ossanen niet achteraan de bulb hadden geplaatst, maar in het midden. De discussie daarover is nog gaande, maar voorlopig houden de Italianen het erop dat ze voor het lapje zijn gehouden. Zo gaat dat nou eenmaal in de wereld van de America's Cup.

Meer over