Profiel

Ruud van Nistelrooij gaat – trede voor trede – de ladder van het trainersvak op

Dit seizoen maakt Ruud van Nistelrooij zijn officiële debuut als trainer in het betaald voetbal. Hoe hij vanaf de zijlijn Jong PSV coacht, weerspiegelt wie hij was als spits: bevlogen, eigengereid en wellicht het belangrijkst: hij wacht zijn kansen af. ‘Dan vertrekt de trein maar een keer zonder mij.’

Ruud van Nistelrooij geeft aanwijzingen aan de spelers van Jong PSV in de uitwedstrijd tegen Dordrecht. Beeld Pro Shots / Marcel van Dorst
Ruud van Nistelrooij geeft aanwijzingen aan de spelers van Jong PSV in de uitwedstrijd tegen Dordrecht.Beeld Pro Shots / Marcel van Dorst

Het was een opvallend gezicht voor de competitiewedstrijd tussen FC Dordrecht en Jong PSV, vorige week. Bij het uitstappen van de bus hadden de spelers van Jong PSV niet hun telefoon of tablet in hun hand, maar de biografie van Memphis Depay onder hun arm geklemd.

‘Dat is typisch Ruud’, zegt Ernest Faber. Met Ruud doelt de hoofd jeugdopleiding van PSV op Ruud van Nistelrooij. De voormalig spits van onder andere Manchester United en Real Madrid debuteert dit seizoen in het betaald voetbal als trainer van Jong PSV. ‘Hij grijpt alles aan om zijn spelers duidelijk te maken wat er nodig is om de absolute top te halen.’

Of zoals Van Nistelrooij het cadeau aan zijn spelers zelf omschrijft: ‘Bij Memphis gaat het vaak over de dure spullen die hij koopt. Maar de kern van het boek is dat hij elke dag bezig is met zijn vak en de allerbeste wil zijn. Dat wilde ik mijn spelers meegeven. Ik verwacht niet van ze dat ze allemaal bij Barcelona eindigen, wel dat ze het maximale uit hun carrière halen. Dat heb ik zelf ook altijd gedaan.’

Als trainer weerspiegelt Van Nistelrooij de speler die hij was. Bevlogen en gedreven, maar ook eigengereid en eigenwijs. Afgaand op zijn gevoel, omdat dat hem tot nu toe nooit in steek liet. Faber: ‘Ruud is een gepassioneerde trainer, die meeleeft langs de lijn.’

Met de uitwedstrijd tegen FC Den Bosch keert hij maandagavond als debuterend trainer in het betaald voetbal terug op de plek waar het voor hem als voetballer begon. Alsof de oud-spits de tijd 28 jaar heeft teruggezet. Als aanzet van een zorgvuldig uitgestippelde carrière die hem via Heerenveen en PSV tot aan Manchester United en Real Madrid bracht.

Met dezelfde zorgvuldigheid ontdekt hij de wereld van het trainerschap. Waar generatiegenoten als Mark van Bommel en Giovanni van Bronckhorst al snel trainer werden bij PSV en Feyenoord, koos Van Nistelrooij voor de weg der geleidelijkheid. De zeventigvoudig international deed er meer dan acht jaar over om in de krochten van de eerste divisie te geraken. ‘Ik word niet ongeduldig als ik naar anderen kijk. Zij maken ook keuzes op hun gevoel, net als ik. Ik vind het mooi om met mijn eigen traject bezig te zijn.’

Van Nistelrooij haalde zijn papieren en beklom stap voor stap de ladder van het trainersvak. Hij liep stage bij de jeugdteams van PSV, trainde de spitsen van het eerste elftal, was assistent-trainer van bondscoaches Guus Hiddink en Frank de Boer en vervulde die rol in 2018 onder Phillip Cocu bij PSV. De laatste drie jaar had hij de verantwoordelijkheid over het oudste jeugdteam (onder 18 jaar) bij PSV, als opvolger van Van Bommel.

‘Ik heb geen haast’, zegt Van Nistelrooij, die vier jaar geleden al eens bedankte voor het trainerschap van Jong PSV omdat zijn gevoel hem zei dat hij er nog niet klaar voor was. ‘Ik ben niet bang dat ik iets mis. Dan vertrekt de trein maar een keer zonder mij.’

De vluchtigheid van de voetballerij gaat aan hem voorbij, al druipt de passie langs de lijn er vanaf. Tegen Dordrecht loopt hij voortdurend van links naar rechts in zijn coachvak. Het ene moment met de armen over elkaar, dan weer druk gebarend. Faber: ‘Ruud investeert in zichzelf en verlangt dat ook van zijn spelers.’

De afgelopen jaren leerde Van Nistelrooij het bredere perspectief te zien. ‘Oud-topspelers zijn vaak goede individuele trainers’, zegt Faber. ‘Maar er komt meer bij kijken om een groep aan te sturen, het bredere beeld te schetsen en je filosofie over te brengen.’

Als spits kon Van Nistelrooij zich blindstaren op zijn doelpunten, alsof voor even niks anders telde. Nu is een doelpunt voor hem een onderdeel van het grotere geheel. ‘Als speler heb je geen idee wat erbij komt kijken om trainer te zijn, je bent alleen maar met de eerstvolgende wedstrijd bezig. Als trainer moet je een visie kunnen ontwikkelen en die kunnen overbrengen. Je bent in dezelfde wereld actief, maar daar is dan ook alles mee gezegd. ’

Het kwartje viel in 2018, toen hij van dichtbij meemaakte hoe Cocu PSV als coach naar de laatste landstitel leidde. ‘Vanaf dat moment ben ik het bredere plaatje gaan zien en kreeg ik langzaam door wat erbij komt kijken om trainer te zijn. Hoe je een groep leidt en welke oefenstof je gebruikt. Met terugwerkende kracht voelde dat als een kickstart voor mij.’

Laatst had hij een gesprek met Faber, zelf oud-trainer van onder meer FC Groningen. Voetbal houdt hem zeven dagen per week bezig. Of dat nog ooit op hield? ‘Ik heb hem gezegd dat het alleen maar erger wordt. Hij ervaart nu hoe het is om hoofdtrainer in het betaald voetbal te zijn.’

Zijn debuut is de volgende stap in zijn ontdekkingsreis, zoals hij het zelf noemt. ‘Ik geniet ervan om met die jongens te werken, omdat ik weet wat ze doormaken. Ik ben als voetballer zelf ook ooit op dit niveau begonnen. Nu wil ik ze raken met wat ik doe.’

Meer over