Per Willy Guttormsen

Aan het eind van de jaren zestig van de vorige eeuw was het schaatsen ongekend populair in Nederland. Het waren de tijden van Ard en Keessie, van Peter Nottet, Jan Bols en Eddy Verheijen (toen een jong talent, tegenwoordig vooral bekend als de vader van Carl Verheijen)....

Toen op 6 en 7 januari 1968 in Deventer een schaatsinterland tussenNederland en Noorwegen werd gehouden, trok deze wedstrijd duizendentoeschouwers. Na afloop verzamelde de jeugd, onder wie ondergetekende eneen vriendje, zich bij het stadion om handtekeningen te bemachtigen. Nadatwij de handtekening van Kees Verkerk hadden gekregen, sloten we achteraanaan bij de rij voor Ard Schenk. Het was een lange rij. Hij was populair.

Op een gegeven moment was Ard Schenk nog de enige schaatser diehandtekeningen aan het uitdelen was. De overige schaatsers waren klaar enzaten al in de bus. Wij stonden geduldig te wachten, maar net toen wij aande beurt waren, hield hij er opeens mee op en liep naar de bus. Niet datdat enige haast had - de chauffeur van de bus was nog in geen velden ofwegen te zien.

Verbijsterd keken wij, de enige twee jongetjes in Deventer zonder dehandtekening van Ard Schenk, hoe hij in de bus ging zitten. Een jongemandie voor hem in de bus zat en het tafereel had gezien, draaide zich naarhem om. Hij wees naar ons en zei iets. Ard Schenk schudde van nee, zei waten ging nors naar buiten zitten kijken. Daarop stapte de jongeman uit debus en liep naar ons toe. Vriendelijk vroeg hij: 'He is tired. Do you wantmy autograph instead?' Hoewel we geen idee hadden wie hij was, knikten webedeesd en zeiden: 'Yes sir.' Hij zette met zorg zijn naam in onzeschriftjes, aaide ons over de bol en ging weer in de bus zitten.

We keken naar het blaadje. Met zwierige letters stond er geschreven:'Per Willy Guttormsen'.

Mijn vriendje kende de naam. 'Da's een Noorse stayer, die is heel goedop de tienduizend kilometer.' Vanaf die dag was Per Willy onze held.

Groot was dan ook ons verdriet toen hij een maandje later tijdens deOlympische Spelen van Grenoble op zowel de 5 als op de 10 kilometer netbuiten de medailles viel. Op beide afstanden werd hij vierde.

Toch zou Per Willy dat seizoen geschiedenis schrijven. Tijdens derecordraces in Inzell in maart 1968 verbeterde hij met vier seconden hetoude wereldrecord van Fred Anton Maier op de tien kilometer. Zijn tijd van15 minuten en 16,1 seconden zou een klein jaar blijven staan. Toenverpulverde Kees Verkerk met zijn befaamde 15.03,6 het record.

Over het record van Per Willy wist de inmiddels overledentelevisiepresentator Henk Terlingen altijd een fraai verhaal te vertellen.Terlingen was door de televisie naar Inzell uitgezonden om verslag te doenvan de wedstrijden. Hij had er niet veel zin in en vatte zijn taak niet alte serieus op.

Op de avond voor de wedstrijd belandde hij in een plaatselijke bar enraakte daar in gesprek met een sympathieke Noor. Ze zakten samen door entoen de bar sloot, stond Terlingen niet al te vast meer op zijn benen. Devolgende morgen versliep Terlingen zich grandioos en toen hij eindelijk meteen kater in het stadion arriveerde, had Per Willy al zijn wereldrecordgereden. Bij de huldiging herkende Terlingen hem. Het was zijn drinkmaatjevan de avond ervoor. Het zou het enige wereldrecord blijven dat Per WillyGuttormsen ooit reed.

Martin van Neck

Meer over