Oud-FIFA-topman: omkoping bij WK's 1998 en 2010

FIFA-bestuurders hebben zich voor de toewijzing van de WK's voetbal van 1998 en 2010 verrijkt met smeergeld. Dat blijkt uit de getuigenis die Chuck Blazer tegen de Amerikaanse autoriteiten heeft afgelegd. Het voormalige FIFA-bestuurslid zegt daarin dat hij en medebestuurders van de wereldvoetbalbond steekpenningen hebben aangenomen, in ruil voor hun stem op de kandidaat-gastlanden van de twee WK's.

Willem Feenstra en Mark Misérus
Chuck Blazer. Beeld epa
Chuck Blazer.Beeld epa

In 1998 nam een bestuurslid van de FIFA geld aan van Marokko, dat het WK misliep. Of ook het uiteindelijke gastland Frankrijk smeergeld betaalde, is onbekend. Het toernooi van 2010 werd toegewezen aan Zuid-Afrika, dat volgens Blazer steekpenningen overmaakte aan FIFA-bestuurders.

'Ik ben samen met andere personen in of rond 1992 overeengekomen om het accepteren van smeergeld mogelijk te maken in samenhang met de selectie van het gastland voor het WK van 1998', zegt Blazer tegen de Amerikaanse agenten. Het verhoor met Blazer, die kroongetuige is in de corruptiezaak rond wereldvoetbalbond FIFA, werd woensdagavond online gezet door de Amerikaanse justitie.

Even verderop in zijn getuigenis spreekt Blazer over het WK in Zuid-Afrika. 'Beginnend in of rond 2004 en doorlopend tot 2011 zijn ik en anderen van de FIFA Exco (het dagelijks bestuur, red.) overeengekomen smeergeld te accepteren in samenhang met de selectie van Zuid-Afrika als gastland voor het WK 2010.'

Lees ook

Blazer hielp de FBI om andere FIFA-officials aan te pakken: 'Via een verborgen microfoontje dat hij rond zijn nek droeg tijdens verschillende vergaderingen met FIFA-toplui bezorgde hij de organisatie interne informatie. Op die manier kon de inlichtingendienst haar onderzoek staven en de corruptiepraktijken stukje bij beetje verder blootleggen.' Lees hier hoe dit spionnenwerk ging.

Het FIFA-schandaal sleept nu al een week voort. Lees in dit dossier de beste interviews, analyses en reportages.

Rusland en Qatar

De getuigenis van Blazer legt een nieuwe bom onder de FIFA. Steeds meer begint het erop te lijken dat de volledige organisatie tot op het bot is gecorrumpeerd. Ook de WK's van 2018 en 2022 liggen onder vuur bij de FBI, die woensdag aankondigde de toewijzing van die toernooien te onderzoeken.

Behalve de FBI doet ook Zwitserland onderzoek naar de toewijzing van beide toernooien, die vanaf het begin het nodige stof deed opwaaien. Rusland en Qatar ontkennen dat ze op welke manier ook de regels hebben overtreden. Volgens de Qatarese minister van Buitenlandse Zaken, Khalid al-Attiyah, is jaloezie de oorzaak van de beschuldigingen aan zijn land: 'Door vooringenomenheid en racisme is deze haatcampagne tegen Qatar ontstaan.'

Beide landen hoeven er tot nu toe niet voor te vrezen dat de FIFA de toernooien vanwege corruptiebeschuldigingen terugneemt. Daarvoor zijn de voorbereidingen al te ver gevorderd en de financiële en politieke risico's te groot.

Gold cup

Uit de verhoren blijkt ook dat Blazer als secretaris-generaal van voetbalbond CONCACAF steekpenningen heeft aangenomen bij het toekennen van de uitzendrechten van de Gold Cup. Dit is het belangrijkste voetbaltoernooi tussen de landen in Noord- en Midden-Amerika en de Caraïben. Het zou hierbij gaan om meerdere edities van de Gold Cup.

De FIFA heeft in theorie de mogelijkheid om Rusland of Qatar terug te fluiten, als er zwaarwegend bewijs worden gevonden dat de landen de ethische FIFA-regels hebben overtreden. De FBI of de Zwitserse justitie zou bijvoorbeeld kunnen aantonen dat smeergeld is betaald om de toernooien te verkrijgen. Daarop zullen gedupeerde landen als Nederland, dat mee bood op het WK van 2018, ongetwijfeld eisen dat de toewijzingsprocedure opnieuw moet.

Maar de kans dat Rusland en Qatar hun WK's verliezen, is extreem klein. De landen hebben al aangekondigd niet te zullen aarzelen de FIFA aan te klagen voor contractbreuk en miljarden euro's schadevergoeding te eisen. Daarmee zouden ze de wereldvoetbalbond financieel kunnen ruïneren.

Bovendien zal een land zijn nek moeten uitsteken om de toewijzing van de WK's op de agenda van het FIFA-congres te plaatsen. Het zijn de 209 landen die dan beslissen over het vervolg. De vraag is: welk land durft het aan om het machtige Rusland en het rijke Qatar te attaqueren op het wereldpodium, met alle geopolitieke en financiële gevolgen van dien?

Nederlands / Belgische bid

Het ontnemen van beide WK's is al onderwerp van gesprek sinds de toernooien werden vergeven. In december 2010 wezen de 22 bestuursleden van de FIFA verrassend Rusland en Qatar aan als gastlanden. Rusland versloeg onder meer het gecombineerde Nederlands / Belgische bid, Qatar kreeg meer stemmen dan bijvoorbeeld de VS en Australië, het land waarop FIFA-voorzitter Sepp Blatter stemde.

Had zijn bestuur in 2010 anders gestemd, dan was de FIFA een hoop problemen bespaard gebleven, zei Blatter vorige week nog op de dag van zijn herverkiezing.

De FIFA heeft nooit het voortouw genomen om zichzelf van Qatar te verlossen. De voetbalbond vond het zelfs geen probleem om het WK in de golfstaat te verhuizen naar de winter, om de zinderende hitte in het land te omzeilen.

Fragment uit het rechtbankverslag. Beeld
Fragment uit het rechtbankverslag.Beeld
Meer over