Open strijd in hoogste schaakgroep

De fotografen hadden het druk bij de opening van het 65ste Corus-schaaktoernooi waar ongewone attracties om voorrang streden. Natuurlijk was er belangstelling voor de wereldsterren Kramnik en Anand maar de twee sterkste deelnemers konden heel wat rustiger ademhalen dan bij vorige gelegenheden....

Van onze schaakmedewerker Gert Ligterink

Andere deelnemers vroegen ditmaal speciale aandacht. FIDE-wereldkampioen Ruslan Ponomariov was voor het eerst in Nederland te bezichtigen en de lang afwezige Anatoli Karpov bleek ondanks zijn recente matchzege op Kasparov toch weer vele haren grijzer te zijn geworden.

Opmerkelijk was dat voor het eerst in hun leven de grote grootmeesters moesten constateren dat de media minder belangstelling vor hen hadden dan voor twee deelnemers uit de B-groep. Alom was er vertedering voor de kleine en piepjonge Oekraïner Sergej Karjakin die onlangs 's werelds jongste grootmeester werd en pas twaalf jaar oud is. Het kan nog net geschreven worden: zondag wordt hij dertien.

Maar de meeste aandacht trok Alexandra Kostenjoek, de Russiche schone die met een tweede plaats in het laatste FIDE-wereldkampioenschap het succes van haar leven boekte en die prestatie optimaal exploiteerde. Kostenjoek kreeg een filmrolletje, trad op als fotomodel en sloot een lucratief contract met een horlogefabrikant.

Kostenjoek zal ongetwijfeld de meest geïnterviewde deelnemer zijn maar ze zal de tweede groep niet winnen. De Chinees Zhang Zhong en de Hongaar Peter Acs, onlangs winnaar van het Hoogeveense Essent-toernooi, zijn sterker en zullen meer tijd hebben om zich voor te bereiden.

Geheel open belooft de strijd in de hoogste groep te worden waarin zeven spelers uit de mondiale toptien om de hoofdprijs strijden. Viswanathan Anand is een voor de hand liggende favoriet maar er zijn meer kandidaten. Jevgeni Barejev won vorig jaar op indrukwekkende wijze, de Bulgaar Topalov stak de afgelopen tijd in formidabele vorm en Ponomariov is een jaar sterker dan in januari 2002 toen hij de FIDE-titel veroverde.

En Vladimir Kramnik? Het zal moeten worden afgewacht. De wereldkampioen heeft een ellendige tijd achter de rug waarin hij zich afmeldde voor de toptoernooien om zich voor te bereiden op een tweemaal uitgestelde match tegen het computerprogramma Fritz.

En toen die tweekamp in oktober dan eindelijk plaatsvond, wachtte hem de teleurstelling dat een 3-1 voorsprong in rook opging.

Kramnik wacht rustig af hoe het spel tegen mensen van vlees en bloed hem zal vergaan. Hij heeft zich intensief voorbereid en hij kijkt uit naar de strijd maar hij weet dat lange onthouding nadelen heeft. 'Misschien ben ik in het midden van het toernooi weer de oude', zei hij gisteren. Het zou te laat kunnen zijn.

Anders dan in 2002 wacht Kramnik het komende jaar een druk programma. Na Wijk aan Zee volgen toernooien in Linares en Monaco en in mei begint de WK-match tegen Peter Leko. Als die gunstig voor hem afloopt, zou eind dit jaar de herenigingsmatch om het absolute wereldkampioenschap kunnen plaatsvinden tegen de winnaar van de tweekamp Kasparov - Ponomariov.

Maar, hoe kan het ook anders in schakersland, er zijn beren op de weg. Kasparov, doorgaans de grote dwarsligger, heeft zich akkoord verklaard met het door de FIDE opgestelde contract voor die match maar zijn tegenstander (nog) niet. Ponomariov weigert zijn handtekening te zetten en eist zware concessies.

Ponomariov wenst op twee punten genoegdoening. Hij wil dat in de tweekamp tegen Kasparov het snelle speeltempo wordt voorgeschreven dat ook van toepassing was tijdens het door hem gewonnen FIDE-wereldkampioenschap. Daarnaast eist hij dat hij als kampioen moet worden verslagen. Bij een eventuele gelijke eindstand behoudt hij zijn titel en is Kasparov uitgeschakeld.

Het zijn voorwaarden die voor de FIDE en Kasparov onbespreekbaar zijn maar voorlopig geeft Ponomariov geen duimbreed toe. Ook de tegenpartij blijkt onverzettelijk. FIDE-bestuurslid Azmaiparasjvili is in Wijk aan Zee om Ponomariov over de streep te trekken.

In het contract dat Azmaiparasjvili bij zich heeft is geen letter van de oorspronkelijke tekst veranderd.

Meer over