profiel

Oersterk is een term die is uitgevonden voor mannen als het Noorse voetbalwonder Erling Haaland

De opdracht tijdens Noorwegen - Nederland, komende woensdag in Oslo voor de WK-kwalificatie, is het afstoppen van het fenomeen Erling Haaland (21). ‘Hij kan een van de besten ter wereld worden, voor zover hij dat nog niet is.’

Erling Haaland is al Golden Boy van het voetbal, zoals de prijs heet voor het grootste talent, uitgeloofd door de Italiaanse krant Tutto Sport. Bij de loting voor de Champions League vorige week riep de Uefa hem uit tot beste aanvaller van de topcompetitie. Beeld Getty
Erling Haaland is al Golden Boy van het voetbal, zoals de prijs heet voor het grootste talent, uitgeloofd door de Italiaanse krant Tutto Sport. Bij de loting voor de Champions League vorige week riep de Uefa hem uit tot beste aanvaller van de topcompetitie.Beeld Getty

Haaland. Elke keer Haaland. Het staat 2-2 bij Borussia Dortmund - Hoffenheim, afgelopen vrijdag in de Bundesliga. De blessuretijd loopt als Erling Braut Haaland met zijn zevenmijlskicksen over links het strafschopgebied in stormt met bal. Hij zet laag en hard voor en spoedt zich door intuïtie gedreven alvast naar het doel.

Wie weet ontstaat er chaos en jawel: via via, na twee reddingen van doelman Baumann onder meer, flitst hij weer het beeld in, om de bal van een meter of vier hoog in het doel te rammen. Onhoudbaar. Aangever en afmaker, van dezelfde goal nota bene.

Haaland doet wat hij vaak doet na een doelpunt, al is het dan al zijn 64ste in 63 duels (alle competities) voor Borussia Dortmund. Wegrennen, langs het publiek dat met 25 duizend supporters terug is in het stadion van geel en zwart. Uitzinnig zijn, zoals werkelijke uitzinnigheid eruit kan zien. De mond hangt open. Hij glijdt over zijn knieën tot vlak bij een fotograaf. Dank je, klikt die.

Erling Braut Haaland is 1,94 meter lang. Hij is razendsnel, scoort bijna één op één bij zijn club en is nauwelijks af te stoppen, zo sterk als hij is. Oersterk is een term die is uitgevonden voor mannen als hij. Hij brengt een nieuw soort energie in het spel. Bruisend voetbal. Soms neemt hij een bal aan door ongekend hoog te springen zonder dat de controle verloren gaat.

Raar is dat: voor dat grote lijf is hij vrij technisch, misschien wat hoekiger alleen dan de ook forse Zlatan Ibrahimovic, zijn idool. Hij is fanatiek als weinig anderen. Zie hem kolderiek opdrukken voordat hij een strafschop neemt. Of in de lucht trappen van woede als iets misgaat. En hij is oprecht blij als een ander scoort.

Hij is al Golden Boy van het voetbal, zoals de prijs heet voor het grootste talent, uitgeloofd door de Italiaanse krant Tutto Sport. Bij de loting voor de Champions League vorige week riep de Uefa hem uit tot beste aanvaller van de topcompetitie.

Oohland, zo spreken de Noren Haaland uit, met de a als een o, langgerekt, zoals een Nederlander oh zegt als zijn partner zich fraai heeft gekleed voor een feestje en zich toont. Zo is het woensdag in Oslo een soort Oohland tegen Holland, tijdens Noorwegen - Nederland voor de WK-kwalificatie. Later ontmoet trouwens ook Ajax Haaland, in de groepsfase van de Champions League. Tenzij hij in de komende dagen nog een transfer maakt, hoe onwaarschijnlijk ook. De naam PSG is veelvuldig gevallen.

Haaland zet Noorwegen op de kaart als voetballand. ‘Hij is wel een heel speciale figuur’, zegt de Nederlandse bondscoach Louis van Gaal gevraagd naar de tegenstander van woensdag. ‘Maar wij hebben ook heel goede verdedigers.’ Jezelf moed inspreken, het kan nooit kwaad.

Hallvar Thoresen, die 152 keer scoorde in de eredivisie voor FC Twente en PSV, zegt over hoe ze Haaland thuis zien: ‘Hij is een zeer populaire wereldster. In voetbal hebben we nooit zo iemand gehad als Erling. Dat heeft ongetwijfeld effect, ook op jonge jongens. Ze zien dat een jongen uit Noorwegen de beste kan worden in de grootste sport ter wereld. Dat is wat inspiratie doet.’

Thoresen verwacht nochtans dat Nederland de wedstrijd van woensdag zal domineren, maar ‘ik zou wel een beetje op Haaland letten, als ik jullie was. Anders wordt het moeilijk.’

Noorwegen is een land van skiën en biatlon, van sport sowieso en van atleten, van het fenomeen op de 400 meter horden, olympisch kampioen Karsten Warholm. In dat brede pallet, bij een volk dat men nuchterheid toedicht, neemt Haaland een speciale plaats in. Erik Nevland, oud-spits van FC Groningen: ‘Erling is de grootste sporter van Noorwegen. Wat hij doet voor het Noorse voetbal is heel belangrijk. Het maakt Noorse spelers interessanter voor het buitenland.’

Haaland viert een goal uitbundig, Noord-Ierland - Noorwegen, 5 september 2021. Beeld AP
Haaland viert een goal uitbundig, Noord-Ierland - Noorwegen, 5 september 2021.Beeld AP

Jørgen Strand Larsen, spits van FC Groningen en één keer international: ‘Veel spitsen zeggen dat ze hongerig zijn naar doelpunten. Dat is niet altijd zo. Haaland is het echt. Wat hij uitstraalt, dat is échte honger. Hij is ongelooflijk in zijn gretigheid. Hij wil alles winnen, echt alles. Kijk maar eens naar zijn frustratie als hij de bal niet krijgt in kansrijke positie. Hij kan een van de besten ter wereld worden, voor zover hij dat nog niet is. Hij is bezeten van winnen.’

Thoresen kan geen vergelijking trekken met hemzelf in zijn grote tijd. Haaland heeft veel meer fysieke kracht. Hij is sneller. ‘Ik kwam meer van de vleugel.’ Zijn doelpunten zijn een aaneenschakeling van kracht, atletisch vermogen en koelheid. Hoe hij de bal soms op anderhalve meter hoogte uit de lucht plukt met zijn voet, dat is kunstig. Doelpunten maakt hij met links vooral, vaker dan met het hoofd of met rechts.

Hij heeft zich in een paar jaar zo snel ontwikkeld dat vrijwel elke topclub in de wereld hem wil kopen. Zijn zaakwaarnemer Mino Raiola maakte met vader Alf-Inge Haaland al een reis langs grote clubs om interesse te peilen en te praten. Want na dit seizoen zal hij zeker vertrekken bij Dortmund, en het schijnt dat de transfersom in clausules is vastgelegd. In de kranten verschijnen al berichten van een eis van een toekomstig salaris van een miljoen per week.

Haaland is geboren in Leeds als zoon van oud-internationals Alf-Inge, aan wiens loopbaan een abrupt einde kwam door een doodschop van Roy Keane in de derby van Manchester. Erling groeit na de loopbaan van pa deels op in Bryne, met een debuut in het eerste elftal op zijn 15de, maar geen goals op het tweede niveau.

De sprieterige, blonde jongen wordt een reus bij Molde. In een documentaire op Youtube is zelfs de kok van Molde aan het woord, over haar krachtvoer dat Haaland doet groeien. Supporters praten nu nog over de werkelijke doorbraak, een uitwedstrijd tegen Brann Bergen, met vier goals van Haaland binnen zeventien minuten toen hij 17 jaar was.

Enfin, via Molde en Red Bull Salzburg gaat hij naar Dortmund. Zelfs in de snelheid van zijn loopbaan ligt geleidelijkheid besloten. Telkens een stapje hogerop. Hij valt op met dat bleke gezicht, met dat bandje door het haar, of zoals tegenwoordig het knotje, als een soort alternatief voor de Vikinghelm.

Hij kan scoren en ontregelen, ook interviewers, vooral van tv, zeker als ze rare vragen stellen. Dan geeft hij ultrakorte antwoorden. Soms van één woord en dan kijkt hij een beetje sullig met een flauwe lach in de camera, wachtend op de repliek van de verslaggever.

In de tijd van door corona lege stadions luidt de vraag: ‘Waarom loop je naar de Gele Wand (een tribune) als die helemaal leeg is?’

Antwoord: ‘Waarom niet?’ Stilte.

In de openingswedstrijd van het seizoen in de competitie, thuis tegen Eintracht Frankfurt (5-2), scoort Haaland twee keer en geeft hij drie assists. De verliezende trainer Oliver Glasner, over het slechte verdedigen en het spelsysteem van Frankfurt: ‘Als je de tegenstander zo uitnodigt om te scoren, maakt het niet uit of je met drie, vier of vijf verdedigers speelt.’

Dat is alvast een waarschuwing voor Oranje, waarbij Van Gaal nadenkt hoe hij de Noren en met name Haaland zal afstoppen, zeker omdat collega Solbakken gewend is om van speelwijze te wisselen. In de Noorse ploeg haalt Haaland niet het astronomische doelpuntengemiddelde dat hij bij Dortmund heeft. Sterker: terwijl hij in zijn eerste zes interlands zes keer scoorde, is de oogst in zijn tweede zes interlands één doelpunt.

Haaland is onvoorspelbaar en onvoorstelbaar. De Duitse student Jonas Freese is aanhanger van Borussia Dortmund. Vraag hem naar Haaland en hij komt met hele verhalen, een mengsel van statistieken en pure bewondering. ‘Op het veld is hij een van de beste voetballers die ik in levenden lijve heb aanschouwd, en hij is de allerbeste in het shirt van Dortmund. Buiten het veld is hij niet zo bijzonder als bijvoorbeeld Marcus Rashford, die zich voor de publieke zaak inzet. Maar dat hoeft voor mij ook niet per se. Hij is 21 en voetballer.’

Stefan Mitrovic (links) en Nikola Milenkovic komen handen en voeten tekort om  Haaland af te stoppen in de interland Noorwegen - Servië,8 oktober 2020.  Beeld EPA
Stefan Mitrovic (links) en Nikola Milenkovic komen handen en voeten tekort om Haaland af te stoppen in de interland Noorwegen - Servië,8 oktober 2020.Beeld EPA

Freese is zeer positief. Meer doelpunten dan Messi en Ronaldo op die leeftijd. Een topsnelheid van 36 kilometer per uur. De toegenomen spiermassa. Hij praat bewonderend over een speciale bril waarmee hij langer en dieper slaapt. Het besef leeft, ook bij de speler zelf, dat hij beter kan met het rechterbeen en het hoofd. Hij kan zelfs een beetje als spelmaker fungeren. Zijn looplijnen zijn geweldig en hij is intelligent. Hij heeft een goed team om zich verzameld, met Raiola en vader Alfie.

Freese: ‘In het verleden was zijn spel met de rug naar het doel het grootste verschil met Lewandowski van Bayern. Lewandowski kan de bal dan schitterend uit de lucht plukken, controleren en afgeven op inlopende ploeggenoten. Ook Haaland beheerst dat spel inmiddels vrij goed.’

Freese, tenslotte: ‘Hij neemt het publiek altijd mee in zijn enthousiasme en dat krijgt hij terugbetaald. In de slotfase tegen Frankfurt waren minutenlang spreekkoren voor Erling Haaland te horen. Dat had ik nog nooit meegemaakt bij Dortmund, zelfs niet bij Marco Reus.’ Nee, Freese heeft weinig op hem aan te merken. Ja, hij zou iets minder snel gefrustreerd kunnen zijn. Haaland zal dat zelf ook wel weten, telkens met dat ene doel in gedachten: ‘Een van de beste voetballers ter wereld worden.’

Ook Noorwegen verloor van Turkije

Net als Nederland verloor Noorwegen een van de drie duels in de WK-kwalificatiereeks. Beide landen gingen onderuit tegen Turkije. De Noren deden dat thuis, waarbij aangetekend dat de wedstrijd vanwege corona in Malaga werd gespeeld. Karsten Thorstvedt kreeg de rode kaart en is ook tegen Nederland nog geschorst. Noorwegen mist ook spits Alexander Sørloth vanwege een schorsing. In het Ullevaal Stadion van Oslo mogen zevenduizend toeschouwers plaatsnemen in verband met de strenge coronaregels. Dat is ongeveer eenderde van de capaciteit.

Doelpunten in de nationale competitie

2016 Bryne 16 duels: nul goals

2017 Molde 14 duels: 2 goals

2018 Molde 25 duels: 12 goals

2018-2019 Red Bull Salzburg 2 duels: 1 goal

2019-2020 Red Bull Salzburg 14 duels: 16 goals

2019-2020 Borussia Dortmund 15 duels: 13 goals

2020-2021 Borussia Dortmund 28 duels: 27 goals

2021-2022 Borussia Dortmund 3 duels: 3 goals

Bron: Stats Perform

Topscorers

Lewandowski (Bayern München) 66 duels: 80 goals

Haaland (Dortmund) 64 duels: 63 goals

Ronaldo (Juventus) 70 duel: 41 goals

Mbappé (PSG) 68 duels: 55 goals

Messi (Barcelona) 73 duels: 54 goals

Lukaku (Internationale) 75 duels: 51 goals

Vijf grootse voetballanden (Engeland, Spanje, Italië, Duitsland en Frankrijk) sinds januari 2020 (Haaland bij Dortmund, tot en met zaterdag).

Bron: Stats Perform

Minste schoten nodig voor doelpunt

Haaland 200 schoten, op doel 114, goals 63, schoten per doelpunt 3,17

Lewandowski 291 schoten, op doel 149, goals 80, schoten per doelpunt 3,64.

Ben Yedder 122 schoten, op doel 56, goals 30, schoten per doelpunt 4,07.

Bron: Stats Perform

Meer over