Reportage

Nostalgisch avondje loopt uit op ouderwets matten

Een toernooi voor clubs die niet meer bestaan, zoals SVV en FC Wageningen. Een initiatief van romantici. Helaas gaat het fout in het stadion van Haarlem.

Spelers van Veendam kijken naar de rook veroorzaakt door fakkels van Haarlem-supporters. Beeld null
Spelers van Veendam kijken naar de rook veroorzaakt door fakkels van Haarlem-supporters.

'Dit is vreselijk', zegt Edwin Struis, terwijl fans van Haarlem en FC Wageningen op de hoofdtribune met elkaar op de vuist gaan. Niet dat er veel gesloopt kan worden in het Haarlem-stadion. Bijna alles in het complex aan de Jan Gijzenkade is al kapot.

Struis is medeorganisator van het retro-evenement 2e Divisie, waarbij Haarlem, SVV, Veendam en FC Wageningen, vier verdwenen clubs uit het betaald voetbal, het tegen elkaar opnemen. Het toernooi is bedoeld om oude tijden te laten herleven. Helaas nemen sommige fans dat wel erg letterlijk: het hooliganisme uit de jaren tachtig keert deze avond terug. Met kettingen en riemen gaan dronken, doorgesnoven jongeren elkaar te lijf.

Dick Jol, scheidsrechter bij de wedstrijd tussen SVV en FC Wageningen, staakt het duel tijdelijk. Boven, in de omroepcabine, belt de geluidsman met 1-1-2. 'Komen! Nu!', schreeuwt hij in zijn mobiele telefoon. Aan de zijlijn staat Struis er verslagen bij. 'Voor mij is de lol eraf', zegt hij. 'Dit gaat tegen alles in waar het evenement voor staat.'

Wrang

Wrang is het vooral voor al die goedwillende fans in het Haarlem-stadion, voor één avond het paleis van de weemoed en nostalgie en broedplaats voor voetbalromantici. Neem iemand als Willem Straatman. Noem hem gek of gestoord, maar Straatman kan er niets aan doen. Elke dag als hij zijn honden uitlaat op de Wageningse Berg en hij de lichtmasten hoog boven het loof ziet uitsteken, denkt hij: zou er vandaag dan toch nog gevoetbald worden?

Voor alle duidelijkheid: FC Wageningen is al sinds 1992 failliet, maar elke zondagmiddag om half drie hoopt hij tegen beter weten in dat op de Berg uit de luidsprekers het clublied van FC Wageningen zal schallen:

Wij trekken zingend naar de berg

de groene vlaggenzee.

Gaat na twee keer driekwartier

weer juichend naar benee!

Melancholische voetbalfans

Zoals Straatman zijn er gelukkig velen deze avond. Melancholische voetbalfans zijn het, wier hart nog steeds klopt voor een al lang verdwenen club. Niemand die er raar van opkijkt als Straatman zinnen uitspreekt als: 'Zolang er nog lichtmasten staan op de Berg, is er hoop.' En: 'Als ik vandaag de Lotto won, kocht ik morgen FC Wageningen.'

Struis is ook zo'n romanticus. In het dagelijks leven is hij freelancesportjournalist bij onder meer dagblad Trouw. Zijn leven lang was hij supporter van Haarlem. Tot de club in 2010 failliet werd verklaard. Sindsdien bezocht hij overal in Europa wedstrijden van clubs, van St. Pauli tot FC Antwerp. Maar nergens vond hij wat hij bij Haarlem had: dat vertrouwde gevoel van thuiskomen.

Een toernooi tussen failliete voetbalclubs als balsem voor de gekwetste ziel? 'Zo mag je het best noemen', zegt Struis, een uurtje voor het begin van het toernooi, als alles nog rustig en vreedzaam is. 'Er is iets van ons afgenomen. Dat willen wij vanavond eventjes teruggeven.'

Maar het loopt dus anders. Het begint al met fans van Wageningen die het veld oversteken om in het uitvak plaats te nemen. Die tribune is verboden gebied vanwege instortingsgevaar. Tussen het beton groeit uit het onkruid een boom. 'We begrijpen jullie enthousiasme, maar zo kunnen we niet beginnen', roept speaker Theo Plasschaert.

Harde knal

Dan klinkt wederom een harde knal. Weer komt Plasschaert in actie. 'Bewaar dat vuurwerk nou even voor december', vraagt hij. 'Dan mag het weer.' De wedstrijden worden uiteindelijk uitgespeeld, maar leuk is het niet meer.

Speciaal voor de gelegenheid heeft de speaker 's ochtends nog even zijn hok gecontroleerd. De ruiten waren ingeslagen, de versterker lag op de grond en overal was spinrag. 'Ik vrees dat hier 's nachts zwervers slapen', zegt hij. 'Het is een wonder dat alles het nog doet.'

Tussen alle knallen door zijn het heerlijke namen die hij omroept. Karel Liklikwatil bij Veendam, Joop Böckling bij Haarlem en die verdediger daar, is dat niet Eddy Ridderhof van SVV? Hele Panini-voetbalplaatjesboeken komen deze avond tot leven. Dat óók.

Aanklacht tegen moderne voetbal

Behalve een ludiek evenement is de 2e Divisie ook bedoeld als een aanklacht tegen het moderne voetbal, waar supporters tegenwoordig klanten zijn die worden geacht met een gesponsord klappertje op de tribune te zwaaien.

Klappers waren er inderdaad niet, gisteravond in Haarlem. Knetterharde housemuziek, gekleurde voetbalschoenen, evenementenbier, kunstgras, een verplichte combiregeling en betalingspasjes evenmin. Maar helaas, kwaadwillende jongeren wel. Het zorgt voor een enorme domper.

Volgende week staat in Wageningen de tweede van de vier speelavonden gepland. Edwin Struis heeft er een hard hoofd in. 'We moeten er maar eventjes goed over nadenken of dat wel door moet gaan.'

Meer over