Nisipeanu blijft held van het WK

Goed, wereldkampioen zal Liviu-Dieter Nisipeanu dus niet worden, maar in het volle licht heeft hij wel degelijk gestaan. Voor velen was hij de held van Las Vegas en om zijn uitschakeling werd overal ter wereld geweend en gerouwd....

Gert Ligterink

De pers had het niet gemakkelijk met de Roemeen. Zijn naam (vijf lettergrepen, klemtoon op de a) en leeftijd (23) waren bekend maar daar hield het wel zo ongeveer mee op. Pas in de tweede week van het Wk-toernooi in Las Vegas werden details over zijn carrière opgediept. Nisipeanu blijkt meer te hebben gepresteerd dan we dachten.

In een overzichtje las ik dat hij al in 1993, op 17-jarige leeftijd dus, kampioen werd van Roemenië. Enig voorbehoud lijkt me op zijn plaats maar het zou kunnen. Zeker is wel dat Nisipeanu in 1996 de nationale titel van zijn land veroverde. Verder won hij open toernooien in Balatonbereny (1996), Zalakaros (1997) en Krynica (1998). Het is een heel aardige staat van dienst voor een toerist.

Voor Las Vegas had ik nog nooit aandachtig een partij van hem nagespeeld. Ten onrechte, Tim Krabbé wees op een fantastische partij die Nisipeanu speelde op de Olympiade in Elista:

Barejev - Nisipeanu

Elista 1998

1. d2-d4 Pg8-f6 2. c2-c4 e7-e6 3. Pg1-f3 b7-b6 4. Pb1-c3 Lf8-b4 5. Lc1-g5 Lc8-b7 6. Pf3-d2 h7-h6 7. Lg5-h4 Lb4xc3 8. b2xc3 d7-d6 9. f2-f3 Pb8-d7 10. e2-e4 e6-e5 11. Lf1-e2 Pd7-f8 12. Lh4-f2 Pf8-e6 13. Dd1-b3 0-0 14. g2-g3 Pf6-d7 15. Ta1-b1 Kg8-h8 16. Db3-c2 Dd8-f6 17. d4-d5 Pe6-c5 18. Pd2-f1 Df6-d8 19. Pf1-e3 Pd7-f6 20. g3-g4 Pf6-g8 21. Dc2-d2 Lb7-c8 22. Le2-d1 Lc8-d7 23. h2-h4 h6-h5

De slag om de opening en het vroege middenspel heeft zwart verloren. Geen nood, hij zal sterk terugkomen.

24. Pe3-f5 h5xg4 25. Lf2xc5 d6xc5 26. f3xg4 g7-g6 27. Pf5-e3 Dd8-f6 28. Dd2-g2 Df6-f4 29. Ke1-d2 Pg8-f6 30. Th1-f1 Pf6xe4+!

De enige kans om verwarring te stichten. Na 30 ... Dxe4 volgt 31. Lf3 Df4 32. Le2 en wint.

31. Kd2-d3

En nu biedt 31 ... Dg3 32. Dxe4 f5 33. Dg2 e4+ 34. Kd2 De5 35. gxf5 zwart geen enkele hoop. Het is tijd voor een dameoffer.

Zie diagram 1

31 ... f7-f5! 32. Tf1xf4 e5xf4 33. Pe3-f1

De eerste onnauwkeurigheid volgens Barejev. Het gemakkelijkst wint wit met 33. Pxf5 gxf5 34. g5 Tae8 35. Df3.

33 ... f5xg4 34. Kd3xe4 f4-f3 35. Dg2-b2 Ta8-e8+ 36. Ke4-d3 Te8-e1

Wonderbaarlijk. Met een enorme materiële achterstand vindt zwart de tijd voor een stille zet.

37. Pf1-g3

Barejev geeft deze tijdnoodzet twee vraagtekens. Inderdaad wint wit gemakkelijk na 37. Df2 Lf5+ 38. Kd2 Txf1 39. Dxf1 Lxb1 40. Ke3.

37 ... f3-f2 38. Ld1-e2 Te1-g1 39. Pg3-f1 Ld7-f5+ 40. Kd3-d2 g4-g3

Nu moet wit zelfs oppassen. Misschien is alleen de volgende zet goed genoeg voor remise.

41. Le2-f3 Lf5xb1 42. Db2xb1 Tf8xf3 43. Db1xg6 g3-g2

Remise. Zwarts koning kan niet aan eeuwig schaak ontsnappen na 44. Dh5+ Kg7 45. Dg4+ Kf7 46. Dxf3+ Ke8 47. Dh5+ Kd8 48. Dg5+ Kc8 49. Dg8+ Kb7 50. De6.

Nisipeanu's zegetocht in Las Vegas begon in de schaduw. In de massale eerste ronde gebeurde zo veel dat niemand lette op zijn twee winstpartijen tegen de Joegoslaaf Djuric.

Djuric - Nisipeanu

Eerste ronde, tweede partij

1. d2-d4 Pg8-f6 2. Pg1-f3 e7-e6 3. e2-e3 b7-b6 4. Lf1-d3 Lc8-b7 5. 0-0 c7-c5 6. c2-c4 g7-g6 7. Dd1-e2 Lf8-g7 8. d4xc5 b6xc5 9. e3-e4 Pb8-c6 10. e4-e5

Levert weinig op. De ver opgerukte e-pion geeft zwart aanknopingspunten.

10 ... Pf6-g4 11. Lc1-f4 f7-f6 12. e5xf6 Dd8xf6 13. Lf4-g3 Pg4-e5 14. Pf3xe5 Pc6xe5 15. Pb1-c3 Pe5xd3 16. De2xd3 Df6-f5 17. Dd3-d6 Lb7-c6 18. Tf1-e1 Ke8-f7 19. Lg3-e5 Th8-b8 20. b2-b3

Nu behoudt zwart zijn twee sterke lopers. Sterker is 20. Lxg7 Kxg7 21. b3.

20 ... Lg7-f8 21. Dd6-d2 d7-d6 22. Le5-f4 Tb8-d8 23. f2-f3 Lf8-g7 24. Ta1-c1 Kf7-g8 25. Pc3-e2 a7-a5 26. Lf4-h6 Lg7xh6 27. Dd2xh6 a5-a4 28. Pe2-g3 Df5-f6 29. Tc1-d1 a4xb3 30. a2xb3 Ta8-a2 31. Dh6-e3 Kg8-g7 32. Pg3-e2 e6-e5 33. Td1-d3 Td8-a8 34. Te1-d1 Ta2-a1 35. Pe2-c1 Ta8-d8 36. De3-e2 Lc6-b7 37. De2-b2 e5-e4

Zie diagram 2

38. Td3-c3

Het zou onterecht zijn deze zet een vraagteken te geven. Djuric had de eerste partij verloren en moest dus op de een of andere manier deze stelling zien te winnen. In een gewoon toernooi zou hij remise hebben gemaakt met 38. Dxf6+ Kxf6 39. Txd6+ Txd6 40. Txd6+ Kg5 41. Td1 Lc2 42. Tf1 Tb1 maar dat was nu niet goed genoeg.

38 ... Td8-a8 39. Td1-f1

Tegen de dreigingen 39 ... T8a2 en 39 ... exf3 was moeilijk iets te verzinnen.

39 ... Df6-d4+ 40. Kg1-h1 Ta8-a2

Wit geeft op. Hij verliest een stuk na 41. Dxa2 Dxc3.

Nisipeanu ging verder. Na tiebreakzeges op Azmaiparasjvili en Leitao kwam in de vierde ronde een zware test tegen Ivantsjoek. Nisipeanu weerde zich kranig in de eerste partijen van zijn leven tegen een elitespeler. Met wit bracht hij Ivantsjoek aan de rand van de nederlaag en met zwart maakte hij gemakkelijk remise. In de barrage trof hij Ivantsjoek op een van diens suicidale dagen. Na een plusremise met zwart ontving Nisipeanu een bizar geschenk:

Nisipeanu - Ivantsjoek

Vierde ronde, tweede tiebreakpartij

1. e2-e4 e7-e5 2. Pg1-f3 Pb8-c6 3. d2-d4 e5xd4 4. Pf3xd4 Lf8-c5 5. Pd4xc6 Dd8-f6 6. Dd1-d2 d7xc6 7. Pb1-c3 Df6-e7 8. Lf1-e2 Pg8-f6 9. 0-0 Pf6xe4 10. Pc3xe4 De7xe4 11. Tf1-e1 0-0 12. Le2-d3 De4-d5 13. b2-b4

Zie diagram 3

13 ... Lc5xf2+

Blijkbaar rekende hij alleen met 14. Kxf2 Dd4+.

14. Dd2xf2 ...

Maar na deze zet gaf Ivantsjoek op.

Massale steun kreeg Nisipeanu pas na zijn zege op Sjirov in de kwartfinale. Wie de publiekslieveling verslaat wordt zelf een held. En zijn sprookje duurde voort. Nisipeanu stond in de halve finale op uit het graf door een nederlaag in de derde partij een dag later goed te maken.

In de barrage leek het opnieuw te gaan gebeuren. Nisi verloor de eerste partij maar kreeg in de tweede een huizenhoog gewonnen stand:

Zie diagram 4

Nisipeanu - Khalifman na de 41ste zet van zwart. Wit heeft het zware werk achter de rug en wint gemakkelijk met 42. b5. Nisipeanu deed iets anders.

42. Kf4-e3??

Dit geeft zwart de kans waarop hij loerde.

42 ... f5-f4+! 43. Ke3xf4 Td5xh5 44. b4-b5 Th5-g5 45. g6-g7 Tg5-c5 46. Kf4-e4 h6-h5

En twaalf zetten later berustte wit in remise.

Meer over