Profiel

Na een flitsend begin en diepe val moet huurling Joshua Zirkzee nu doorbreken bij Anderlecht

Vitesse en Anderlecht treffen elkaar donderdag voor de return in de Conference League, na een spectaculaire 3-3 in Brussel. Bij de Belgen hoopt spits en huurling Joshua Zirkzee (20) verder te harden als prof.

Zirkzee in duel met Vitesse-verdediger Bazoer. Beeld ANP
Zirkzee in duel met Vitesse-verdediger Bazoer.Beeld ANP

Weinig jonge spelers verschenen zo wervelend op het grote toneel als Zirkzee. In december 2019, in een uitduel met Freiburg, maakte de toentertijd 18-jarige Schiedammer een wonderdebuut. Welgeteld drie minuten nadat hij als wissel het veld op was gekomen bij Bayern München, prikte hij de winnende goal binnen.

Een sensatie leek ­geboren, want drie dagen later flikte hij het weer. Ook tegen VfL Wolfsburg sloeg Zirkzee na drie minuten toe als invaller met de winnende goal. Ook ditmaal viel de treffer te omschrijven als pure spitsengoal: gedecideerd schoof hij een lage voorzet van Thomas Müller binnen.

Toen hij twee maanden later na slechts een kwartiertje spelen ook bij zijn basisdebuut scoorde, wist men het zeker in Duitsland: Zirkzee was the next big thing. Voor de opvolging van Robert Lewandowski, ’s werelds beste centrumspits, hoefde Bayern niet ver te kijken, die zat op de eigen reservebank in München.

Maar 2020-2021, het tweede seizoen van Zirkzee bij de profs, verliep niet naar verwachtingen. Lewandowski bleek niet al te happig naar vrije dagen en dus lagen de speelminuten in de aanvalspunt bij Bayern niet voor het oprapen.

Na een positieve coronatest in november 2020 verdween Zirkzee van de radar van toenmalig trainer Hansi Flick, steeds minder vaak zat hij bij de wedstrijdselectie. Een rode kaart bij het beloftenelftal, na een snoeiharde tackle op de doelman van 1860 München, leek het definitieve zetje: in februari werd Zirkzee voor een half seizoen verhuurd aan Parma.

De verhuurperiode in Italië verliep dramatisch. Parma eindigde stijf als laatste in de Serie A, Zirkzee stond geen enkele keer in de basis. Eerst een reserverol, toen spit en vervolgens een blessure aan de gewrichtsbanden in zijn knie gooiden roet in het eten. Door de knieblessure miste Zirkzee ook het EK met Jong Oranje.

De kritiek volgde snel. ‘De hardware heeft hij, maar hij heeft ook zijn hoofd en een winnaarsmentaliteit nodig’, stelde Jochen Sauer, hoofd van Bayerns jeugdcampus, tegenover Kicker. In datzelfde blad laakte ook trainer Flick de mentaliteit van de jonge spits en stelde hij ‘niet geheel tevreden te zijn over Joshua’s fysieke conditie’.

Kritische fans en tv-analisten was het vooral te doen om de uitstraling van Zirkzee. Zijn slenterende, ingetogen pas werd door hen geïnterpreteerd als lui, ongeïnteresseerd of zelfs arrogant. Dit beeld verergerde toen Zirkzee deze zomer een enorme misser maakte in een oefenduel met Ajax, waar hij de bal voor een leeg doel alsnog geblokkeerd zag door Perr Schuurs, omdat hij te laconiek de tijd nam bij het afronden.

Eerst een hype, toen harde kritiek. Het is een bekende cyclus bij tiener­talenten. De prestaties van Kylian Mbappé, Erling Haaland en Pedri lijken onhaalbaar voor andere spelers die al jong een kans krijgen in een topcompetitie.

Kijk naar de jonge jaren van het merendeel van ’s werelds beste centrumspitsen en het devies lijkt eerder: heb wat geduld. Op zijn 20ste was Lewandowski net twee maanden vertrokken uit de tweede divisie van Polen en reserve bij Lech Poznan. Edinson Cavani liep nog in Uruguay rond. En Zlatan Ibrahimovic leek in zijn eerste jaar in Amsterdam de concurrentiestrijd met Ahmed ‘Mido’ Hossam definitief te hebben verloren.

Bayern heeft het nog niet opgegeven met Zirkzee. ‘Hij gaat een grandioze carrière tegemoet’, liet Bayerns sportief directeur Hasan Salihamidzic optekenen in de Duitse pers, ‘het is een geweldige jongen’.

In Brussel mag Zirkzee dit seizoen laten zien dat hij zijn belofte nog altijd kan inlossen. Anderlecht heeft een nieuwe aanvalsleider nodig, nu clubtopscorer Lukas Nmecha (21 doelpunten vorig seizoen) verkocht is aan het Wolfsburg van Mark van Bommel.

Ook Zirkzee heeft een beroemde speler als trainer: Vincent Kompany. De voormalig topverdediger is in de eerste weken erg te spreken over zijn nieuwe spits: ‘Hij scoort makkelijk, is technisch sterk, niet traag en sterk met het hoofd. We hebben de hele markt afgezocht, hij was een buitenkansje.’

Tegenover Het Nieuwsblad blijkt het respect wederzijds: ‘Ik had een goed gesprek met Kompany – naar wie ik vroeger opkeek – en ik was verkocht’, aldus Zirkzee. In de eerste wedstrijd tegen Vitesse oogde Zirkzee op zijn gemak. Met zijn fysieke kracht en lengte (1 meter 93) controleerde hij behendig hoge ballen, verder liep hij slim vrij en was hij veelvuldig aanspeelbaar.

In zijn laatste competitieduel was hij goed voor zijn eerste goals in Brusselse dienst. Met een uitgekiende loopactie verdiende hij een intikker (1-1 tegen Cercle Brugge), met een geweldig schot vanaf zo’n 25 meter van het doel op de rechterflank maakte hij niet veel later het winnende doelpunt. Het lijkt weer de goede kant op te gaan met Zirkzee.

Meer over