Kopbal voor vrouw gevaarlijker dan voor man

Vrouwelijke voetballers zijn kwetsbaarder dan mannelijke als ze een bal koppen. Dat concluderen onderzoekers van de Amerikaanse Purdue University.

Een kopbal levert voor vrouwen meer gevaar op dan voor mannen. Beeld ap
Een kopbal levert voor vrouwen meer gevaar op dan voor mannen.Beeld ap

Via een sensor achter het rechteroor van speelsters van highschool en college-niveau kwamen zij erachter dat kleinere klappen ('net onder het niveau hersenschudding') bij elkaar opgeteld een grotere schade veroorzaken. Ze worden niet bemerkt. Ook het vaatsysteem wordt beschadigd. Rust is de remedie, maar die wordt vaak niet genomen.

Voetballende vrouwen, 150 duizend in getal in Nederland, lopen volgens het Amerikaanse onderzoek net zoveel risico op hersenbeschadiging als zeer getrainde mannelijke voetballers.

'Uit ons eigen onderzoek van 1999 bleken voetballers uit de Engelse Premier League net zoveel hersenschade op te lopen als spelers uit de NFL, het American Football met zijn zware botsingen. Dat geldt nu ook voor vrouwen van een lager niveau', aldus de Nederlandse neuropsycholoog Erik Matser.

Kwetsbaar

De Helmondse medicus vecht al jaren voor aandacht voor hersenschade onder jonge mensen. 'Nu dus ook in de breedtesport bij meisjes. Ze krijgen het er gratis bij, zou ik zeggen. In de jeugd zijn de hersenen extreem kwetsbaar. Het raakt in het gebied van de concentratie, de intelligentie en de snelheid. Je talent en je leervermogen worden aangetast.'

Het verschil tussen mannelijke en vrouwelijke voetballers heeft te maken met de minder ontwikkelde nekspieren. 'De vrouwelijke voetballer van lager niveau reageert sterker op de inwerkende kracht van de gekopte bal. Dat komt door hun geringere nekmusculatuur. De sterkere nek is een factor. Bij een minder sterke nek heeft die aanraking een grotere impact op het hersenweefsel', aldus Matser.

Sluipende schade

In voetbal ontstaat veel sluipende schade. Wie groggy gaat na een botsing of harde bal in het gelaat, weet dat hij of zij een hersenschudding heeft.

Het koppen van een lichtgewicht waterafstotende bal wordt nog vaak als onschadelijk gezien. De uittrap van een keeper heeft een impact die tussen de 50 en 100g ligt. Dat staat gelijk aan NFL-spelers die op elkaar botsen met de helm op.

De grondregel van Matser: 'Hoe vaker je kopt, hoe groter de schade.' De neuropsycholoog strijdt al jaren tegen de wereldvoetbalbond FIFA die zich tegen eerdere onderzoeksconclusies van hem 'met hand en tand' verzette. 'Tot het Einstein College en Medicine uit New York ze kopieerden.'

Meer over