schaatsen

Jorrit Bergsma blij met plaatsing, maar blijft in de schaduw van Nils van der Poel

Jorrit Bergsma snelde tijdens het olympisch kwalificatietoernooi naar de snelste tijd op de 10.000 meter, maar toch kwam het gesprek snel weer op Nils van der Poel, de grote favoriet uit Zweden op de lange afstanden.

Erik van Lakerveld
Winnaar Jorrit Bergsma staat na zijn overwinning de NOS te woord terwijl Patrick Roest er na zijn rit doorheen zit en wordt toegesproken door zijn coach Jac Orie.
 Beeld Klaas Jan van der Weij
Winnaar Jorrit Bergsma staat na zijn overwinning de NOS te woord terwijl Patrick Roest er na zijn rit doorheen zit en wordt toegesproken door zijn coach Jac Orie.Beeld Klaas Jan van der Weij

Als Jorrit Bergsma na de 10 kilometer de pers te woord staat achter de lege tribunes van Thialf verschijnt plots Nils van der Poel op een beeldscherm boven zijn hoofd. De Zweed wordt geïnterviewd bij de NOS. Wat hij zegt is voor Bergsma niet te verstaan want het volume van het tv-scherm staat uit. ‘Ik denk niet dat hij onder de indruk is’, zegt Bergsma even omhoog blikkend. ‘Hij heeft wel harder gereden.’

Niet dat Bergsma een matige race reed, integendeel. De 35-jarige stayer gleed in zijn zwierende stijl naar 12.42,39. Slechts viermaal werd er in Thialf harder gereden. Patrick Roest (26) moest meer dan acht seconden toegeven en kwam uit op 12.50,84.

Op alle andere afstanden van het olympisch kwalificatietoernooi (OKT) is de vraag wie er zich mogen verheugen op olympische deelname, maar niet op de 10 kilometer. Na het afmelden van Marwin Talsma, die ziek was, konden de twee startbewijzen Bergsma en Roest niet meer ontgaan. De 20-jarige Beau Snellink kwam met 12,59,75 nog het dichtst in de buurt, maar een serieuze kans op een plekje in de olympische equipe had hij geen moment.

Nerveus was Bergsma van tevoren niet. Hij was na zijn tweede plek op de 5 kilometer al zeker van de Olympische Spelen en verwachtte weinig problemen om dat op de 10 te herhalen. Maar rustig aan deed hij niet. Dan kan het juist misgaan. ‘Als je de kop er niet voor hebt, kan het een heel vervelende wedstrijd zijn.’

Wisselvallige winter

Voor Roest, die een wisselvallige winter kent, was het zoeken tijdens zijn 25 ronden. Hij wilde ontspannen een lekkere slag vinden, maar vertrok desondanks te hard met rondetijden rond de 30,5. ‘Het leek misschien makkelijk te gaan, maar dat was niet zo.’ Het slot liep uit op bekkentrekken en stampen om te voorkomen dat zijn rondetijden te ver op zouden lopen. Tot zijn tevredenheid wist hij de boel te stabiliseren op zo’n 31,2 per ronde.

De vraag die rond de 10 kilometer hing was vooral of de twee Nederlanders straks een serieuze gooi naar goud kunnen doen in Beijing. In het verleden was dat nooit een kwestie. Niet dat de Nederlanders altijd wonnen. Kramer verloor door een verkeerde wissel in 2010 en bij de afgelopen Winterspelen in Pyeongchang was Ted-Jan Bloemen zijn voormalige landgenoten te snel af. Maar steevast behoorden de Nederlanders vooraf tot de topfavorieten.

Deze winter is het anders dankzij Van der Poel, die vorig jaar als een wervelwind door de schaatswereld trok. Met zijn eigenwijze aanpak – hij traint zich ongans – en uitspraken die vaak in filosofieën verzanden trekt hij zich niets aan van bestaande tradities of verhoudingen in het schaatsen. Hij schept er genoegen in om de boel op te schudden.

Bij de WK afstanden van vorige winter reed hij in Thialf een wereldrecord op de 10 kilometer (12.32,95), iets dat veertien jaar niet was voorgekomen. Deze winter won de 25-jarige Van der Poel alle wereldbekerwedstrijden over 5.000 meter en scherpte onderwijl het wereldrecord aan tot 6.01,56. Op de enige internationale 10 kilometer snelde hij naar 12.38,92 en dat in Stavanger, een baan die trager is dan Thialf.

Document

Onhoorbaar voor Bergsma legde Van der Poel, kijkend naar het OKT vanuit het Duitse Inzell, bij de NOS uit dat hij een document heeft geschreven onder de titel How to skate a 10k. Oftewel: hoe een 10 kilometer geschaatst zou moeten worden. Als het seizoen voorbij is, wil hij het openbaar maken.

Van een outsider lijkt Van der Poel een autoriteit geworden op de langste afstanden, al moet hij het ultieme bewijs daarvoor in Beijing nog leveren. Ondertussen mocht hij bij de NOS als halve analist de races van zijn concurrenten beoordelen. Bergsma heeft goed gereden, oordeelde hij en Roest na wat moeizame bochten in de eerste ronden ook.

Bergsma wil niet te veel bezig zijn met de Zweed die hem boven het hoofd hangt. ‘Ik kan wel heel erg op hem gefocust zijn, maar daar ga ik niet harder van schaatsen. Het is zaak dat ik me door blijf ontwikkelen richting de Spelen en daar wat moois laat zien.’ Hij weet hoe het is om de favoriet de loef af te steken. In 2014 glipte Bergsma voor Kramer naar goud in Sotsji.

‘Ik denk dat het zeker kan’, zegt Roest, die met 12.35,20 het nationaal record in handen heeft. ‘Al denk ik dat ik op de 5 kilometer dichterbij zit dan op de 10 kilometer. Het is mijn betere afstand en daar ligt ook de focus op, maar ik weet dat ik het hem met een hele goede rit op de 10 kilometer ook heel lastig kan maken.’

En wat denkt Van der Poel? ‘Als de Nederlanders een pak kunnen maken dat 20 seconden sneller is op de 10 kilometer, dan zouden ze me kunnen verslaan’, zegt hij met een grijns.

Meer over