Goal! En dan nu een selfie

Lukas Podolski (links) en Bastian Schweinsteiger na de gewonnen WK-finale, 13 juli 2014. Beeld afp
Lukas Podolski (links) en Bastian Schweinsteiger na de gewonnen WK-finale, 13 juli 2014.Beeld afp

Afgelopen zondagmiddag, Rome. Het is de 64ste minuut van de derby tussen AS Roma en Lazio Roma als Francesco Totti met een uiterste krachtsinspanning de 2-2 achter doelman Federico Marchetti schiet. Stadio Olimpico ontploft en Totti viert het doelpunt aan de rand van het veld, waar hij wordt bedolven onder een kluit teamgenoten. Als de aanvaller weer alleen is, kijkt hij vragend in het rond.

Dan gebeurt het: keeperstrainer Guidi Nanni komt aangesneld en overhandigt Totti zijn eigen smartphone. Die prutst wat aan het ding en richt het daarna op zichzelf. Duimpje omhoog, lippen getuit, even lachen in de camera en de selfie, met op de achtergrond de uitzinnige fans, is een feit.

De selfie van Totti is zoals een selfie moet zijn: rommelig, onscherp en grappig. Maar eerlijk is eerlijk: de eerste was hij niet. Totti keek het af van de Engelsman Dom Dwyer. Die scoorde afgelopen zomer in de Amerikaanse competitie namens Sporting Kansas City tegen Chicago Fire en toverde daarna zijn telefoon tevoorschijn. Toen hij klaar was met fotograferen moest Dwyer zich bij scheidsrechter Alan Kelly melden. Hij kreeg een gele kaart.

Bij Dwyer werd de selfie door sommigen nog uitgelegd als ongepaste ijdeltuiterij. Bij de veel beroemdere en excentrieke Totti lag dat anders. Ruim 147 duizend mensen liketen de foto op de Facebookpagina van AS Roma.

'Selfies zijn hip en dit was een unieke mogelijkheid, een kans die ik nooit meer zou krijgen', reageerde Totti. 'Ik denk dat niemand dit doelpunt meer gaat vergeten.'

Opmars

De opmars van selfies in de voetbalwereld is al langer aan de gang, maar dan vooral na afloop van wedstrijden. Zo was er Lukas Podolski die zich na afloop van de gewonnen WK-finale van Duitsland tegen Argentinië vereeuwigde met Bastian Schweinsteiger. En dichter bij huis: Joost Broerse van PEC Zwolle na afloop van de wedstrijd om de Johan Cruijff Schaal.

Henk-Jan Grotenhuis, mede-auteur van het boek Het grote juichen, schoot in de lach toen hij Totti bezig zag. 'Normaal zou ik me geweldig irriteren, bij een actie die duidelijk van tevoren is bedacht. Ook omdat het de 2-2 was. Instinctief zou een speler op jacht gaan naar de winnende treffer, maar die neiging werd opgeofferd omdat Totti zo nodig zichzelf in de schijnwerpers moest zetten. Maar dit was zo egocentrisch, zo radicaal, dat ik het wel kon waarderen. Ik vraag me zelfs af: wie komt hier nog overheen qua zelfverheerlijking?'

De wijze van vieren past geheel in de huidige tijdgeest, meent Grotenhuis. Waar het in de jaren zestig nog heel normaal was om samen een doelpunt te vieren, is dat tegenwoordig helemaal vermedialiseerd. 'Er is een podium en spelers pakken dat ook. Dat zie je aan hun kapsels, hun tatoeages en ook aan hun juichen. Allemaal willen ze laten zien: kijk eens hoe bijzonder ik ben.'

De opkomst van de sociale media heeft daar volgens Grotenhuis voor een groot deel mee te maken. 'Toen Ajax werd gehuldigd na het kampioenschap, zag je dat fans de spelers filmden met hun telefoon. De spelers op hun beurt filmden de fans. Iets lijkt pas te bestaan als je het hebt vastgelegd. Alsof de afspiegeling belangrijker is dan de werkelijkheid.'

Kopieergedrag in het voetbal is van alle tijden. Nadat Gareth Bale zijn vingers eens tot een hartje had gevormd, is er bijna geen voetballer geweest die dat gebaar niet heeft nagedaan. Staat ons nu hetzelfde te wachten met de selfie?

'Ik denk het niet', zegt Grotenhuis. 'Nederlanders hebben niet hetzelfde talent voor theater als Italianen. Hier gebeurt juist het tegenovergestelde: als Davy Klaassen omstandig de voorzetgever bedankt, zeggen we allemaal: dat is nou een goeie jongen.'

Francesco Totti (AS Roma) na de gelijkmaker tegen Lazio, 11 januari 2015... Beeld epa
Francesco Totti (AS Roma) na de gelijkmaker tegen Lazio, 11 januari 2015...Beeld epa
...en het resultaat. Beeld epa
...en het resultaat.Beeld epa
Meer over