Reportage

Gezocht: vrouwelijke trainers in Eredivisie Vrouwen

Negen clubs telt de eredivisie voor vrouwen en bij alle negen staat een man voor de groep. Dat moet snel anders, vindt de KNVB. ‘We willen meer vrouwen in het voetbal, óók op de post van trainer.’

Guus Peters
Chasity Grant wil voorzetten, maar Anika Rodriguez gooit zich in de lijn van de bal.
 Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant
Chasity Grant wil voorzetten, maar Anika Rodriguez gooit zich in de lijn van de bal.Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant

Tijdens de wedstrijd Ajax - PSV (0-0) vallen tussen de hoge vrouwenstemmen twee lage mannenstemmen op. De zware klanken vanaf de zijlijn detoneren met het schelle geluid op het veld. ‘Omschakelen!’, roept Ajax-trainer Danny Schenkel. En niet veel later spoort PSV-coach Rick de Rooij zijn ploeg aan. ‘Houd druk op de bal.’

Zo gaat het bij alle wedstrijden in de Eredivisie Vrouwen. De hoogste voetbalcompetitie in Nederland telt dit seizoen geen enkele vrouwelijke coach. Na het ontslag eind vorig seizoen van Corina Dekker als trainer van VV Alkmaar hebben alle negen clubs een man voor de groep staan. En bij het Nederlands elftal zwaait de Engelsman Mark Parsons als opvolger van de succesvolle Sarina Wiegman de scepter. Waar is de vrouwelijke voetbaltrainer?

‘Die ontwikkeling gaat niet van de ene op de andere dag’, zegt Kirsten van de Ven, manager vrouwenvoetbal van de KNVB. ‘De vrouwen moeten worden opgeleid en ervaring opdoen. Het is een proces dat we twee jaar geleden een extra stimulans hebben gegeven en waar we in de nabije toekomst van hopen te profiteren. We willen graag meer vrouwen in het voetbal, óók op de post van trainer.’

Europese titel

Volgens Van de Ven diende de Europese titel van het Nederlands vrouwenelftal in 2017 en een plek in de WK-finale twee jaar later als locomotief voor het hele vrouwenvoetbal in Nederland. Het opleiden van vrouwelijk coaches is in haar ogen nog een karretje wat achter de locomotief zit. ‘Maar dat karretje is inmiddels wel aangehaakt en gaat steeds sneller rijden.’

Romée Leuchter van Ajax wordt belaagd door Julie Biesmans en Desiree van Lunteren van PSV. 
 Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant
Romée Leuchter van Ajax wordt belaagd door Julie Biesmans en Desiree van Lunteren van PSV.Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant

Sponsor ING stelde 200 duizend euro beschikbaar voor de ontwikkeling van het vrouwenvoetbal. De helft van het budget is bedoeld voor de zogenoemde trainersbeurs. Hiermee wil de KNVB vrouwen stimuleren een opleiding tot onder andere trainer te volgen. Hoe breder het aanbod, hoe groter de kans op potentiële toptrainers. Volgens de bond zijn ongeveer 35 vrouwelijke coaches in het bezit van het Uefa A-diploma, dat nodig is om actief te zijn in de Eredivisie Vrouwen.

Suzanne Bakker

Sinds de start van de competitie in 2007 was het aantal vrouwelijke trainers op een hand te tellen. Maar betere tijden zijn aanstaande, zegt Daphne Koster, manager vrouwenvoetbal bij Ajax. De club stelde onlangs Suzanne Bakker aan als coach voor komend seizoen. ‘Ik ben me er bewust van dat er weinig vrouwelijke trainers rondlopen. Als je dat wil doorbreken, moet je er ook naar handelen’, aldus Koster.

De 139-voudig international haalde Bakker, zelf oud-speelster van FC Utrecht, vier jaar geleden naar Amsterdam. Koster maakte haar trainer van het talententeam met als doel om ooit door te schuiven naar het eerste elftal. ‘Toen die plek onlangs vrijkwam, heb ik een profiel opgesteld. Suzanne paste daar het beste bij. Natuurlijk is het supermooi dat ze ook nog eens een vrouw is.’

Bakker is niet de enige vrouwelijke coach op het hoogste niveau komend seizoen. Telstar, dat na de zomer instroomt in de eredivisie, doet dat onder leiding van Marelle Worm. De oud-speelster van ADO Den Haag trainde de afgelopen drie jaar de vrouwen van de Haarlemse amateurvereniging DSS. Het past volgens Koster in de trend van speelsters die aangeven na hun carrière de trainerscursus te willen doen.

Als manager vrouwenvoetbal voerde ze al gesprekken over een mogelijke trainersloopbaan met Ajax-speelsters en internationals Sherida Spitse en Stefanie van der Gragt. En ook op andere plekken binnen de club worden de speelsters warm gemaakt. Koster: ‘We betrekken de speelsters zoveel mogelijk bij de academie en het talententeam voor vrouwen om te laten zien dat een toekomst als coach of bestuurder mogelijk is.’

Cursussen

Het is een groot verschil met de generatie voetbalsters waar de inmiddels 41-jarige Koster mee opgroeide. ‘In die tijd had je nog niet echt uitzicht op iets. De cursussen kostten een hoop geld, maar je kon je brood er niet mee verdienen. Stapje voor stapje zijn we dat nu aan het veranderen.’

Ze noemt het talententeam als mooie plek om beginnende trainers meters te laten maken. ‘Die mogelijkheid was er voorheen niet. Toen hadden clubs nog geen vrouwelijke jeugd- of beloftenteams.’ Wat het kan opleveren, zag ze bij de aanstelling van Bakker als trainer van het eerste team van de huidige nummer twee van de eredivisie. ‘Het is de uitkomst van een investering van vier jaar.’

Meer dan ooit is de sport gebaat bij rolmodellen, weet ook Van de Ven. Zowel op als naast het veld. ‘Dus als we meer vrouwelijke trainers willen opleiden, dan helpt het als ook op het hoogste niveau vrouwelijke coaches zichtbaar zijn.’ Op de vraag hoeveel dat er precies moeten zijn, kan ze moeilijk een antwoord geven. ‘Maar als dat er over vijf jaar nog steeds even veel zijn als nu, dan is het een doorn in het oog.’

Meer over