AnalyseAjax - Feyenoord

Genieter Lasse Schöne en vechter Jordy Clasie gaan de strijd aan op het middenveld in de klassieker

Ajax wordt bewierookt en geldt zondag als de grote favoriet in de klassieker tegen Feyenoord. Maar op het veld draait het voor Lasse Schöne en Jordy Clasie om wie de controle op het middenveld grijpt.

Lasse Schöne: ‘Ik heb een schot dat een beetje gaat zwabberen’. Beeld Klaas Jan van der Weij / de Volkskrant
Lasse Schöne: ‘Ik heb een schot dat een beetje gaat zwabberen’.Beeld Klaas Jan van der Weij / de Volkskrant

De genieter

Zelfs in het enige ­kampioensjaar van Feyenoord deze eeuw, twee seizoenen geleden, voltrok zich het bijna vaste scenario bij de klassieker in de Arena: een simpele zege voor Ajax. Begin april 2017 scoorde Lasse Schöne al na 55 seconden met een vrije trap van 30 meter, die via de onderkant van de lat achter de doellijn sloeg. Schöne was na veertien seconden gevloerd door Botteghin, hinkelde even, nam een aanloop en schoot ziedend raak. Dat was dat.

Vorige week scoorde de Deen in Heerenveen met een gelijkend schot, nu uit vrij spel. ‘Ik heb een schot dat een beetje gaat zwabberen. Dan hoeft de bal niet eens stijf in de kruising te zijn. Tegen Heerenveen ging de bal hoog, om opeens te dalen achter de doelman. Als je dat hebt, moet je het ook opzoeken.’

De situatie in de eredivisie na ­negen duels is bijzonder. Feyenoord staat slechts twee punten achter Ajax, maar de goegemeente praat over het aantrekkelijke (Europese) spel van Ajax en over ontluikende talenten. ­Eigenlijk geeft vrijwel niemand ­Feyenoord zelfs maar een kans. Dan is het aan de ervaren middenvelder Schöne (32) om te relativeren. ‘Feyenoord wordt op basis van de resultaten van afgelopen jaren gezien als underdog. Als wij ­spelen zoals de laatste weken, in het momentum waarin we zitten, denk ik dat we winnen. Maar de klassieker blijft een wedstrijd op zich. Champions League en Feyenoord in de competitie, die wedstrijden hebben een heerlijke lading.’

De paradox is nochtans opvallend: Ajax wordt bewierookt, spelers als De Ligt en De Jong kosten straks ook volgens internationale media een miljoen of zeventig de man, terwijl Ajax sinds de laatste landstitel in 2014 totaal prijsloos is. Feyenoord, waar momenteel een transfersom van 10 miljoen voor wie dan ook al bijzonder zou zijn, won in drie seizoenen de landstitel, twee bekers en twee Johan Cruijffschalen. Dat is hoe dan ook een ­pijnlijk verschil.

Schöne: ‘Ja, dat voel je. Ajax wil ­prijzen winnen. Natuurlijk, in de ­Europa League zijn we twee jaar geleden geprezen, ook om de manier waarop we de finale haalden. Ik was blij en trots, maar er is altijd één maar: we wonnen geen prijs. Het is leuk, goed voetballen en complimenten krijgen, maar ik wil graag met iets staan op het laatst.’

Ook daarom is de klassieker cruciaal: koploper PSV is zonder puntverlies en staat al vijf punten voor. ‘Het is weer een inhaalrace.’ Hoe groot de talenten ook zijn die zich in Amsterdam aandienen, Schöne handhaaft zich meestal in de basisploeg als controleur van veel moois. ‘We hebben een goede mix. Ervaring plus talenten en zelfs die talenten hebben op vrij jonge leeftijd al veel meegemaakt. De harmonie en de resultaten zijn goed, op die ene wedstrijd na dan: Eindhoven-uit.’ De 1-1 thuis tegen Heracles lijkt al vergeten.

Schöne, sinds 2012 Ajacied, beleefde meteen twee kampioenschappen met trainer Frank de Boer. Nu vindt hij zichzelf terug in een spectaculair ogend elftal met liefst vier spelmakerachtige voetballers: Ziyech, ­Tadic, Frenkie de Jong en hijzelf. ‘We spelen met een bepaald risico en met veel jongens die graag de bal willen. We zoeken naar voetballende oplossingen. Het zijn jongens die ook bereid zijn vuil werk op te knappen, om er een keer een sliding uit te gooien. Je kunt geen elftal hebben vol voetballers die hun broekje niet willen vuilmaken. We wisselen ook veel van positie. Als je dan steeds verkeerd staat, wordt het een moeilijk verhaal. Maar als ik eens uitwijk naar links, neemt bijvoorbeeld Frenkie de Jong rechts over, en andersom. Dat gaat automatisch, dat is inzicht.

‘Ze vragen me weleens of dit het beste Ajax is waarin ik heb gespeeld. Deze ploeg doet zeker bovenin mee, maar in mijn beginjaren hier ­hadden we ook een geweldig elftal. Het is moeilijk vergelijken.’

Bij trainer Peter Bosz meldde Schöne zich twee seizoenen geleden zelf als kandidaat voor de controlerende ­positie op het middenveld. Dat is zijn tweede natuur geworden.

‘Ik zie me daar de rest van mijn ­leven spelen. Het is een prettige positie, waar je veel aan de bal komt. Het is lekker met spelers voor en naast je die zo goed aan de bal zijn. Wie er ook inkomt, het gaat bijna automatisch door. We hebben automatismen gecreëerd.

‘Tegen Benfica was ik zo geconcentreerd. Toch kon ik op bepaalde ­momenten al genieten. Daarin ben ik beter geworden. Dat je al tijdens de wedstrijd denkt: tjezus, wat een goal, wat een aanval. Maar ik kan ook genieten als André (doelman Onana, red.) heel rustig blijft en de bal tussen twee spelers doorspeelt. Daar houd ik van. Het hoeft niet altijd een schot in de kruising te zijn of een ­vierdubbele schaar.’

Jordy Clasie: ‘Schöne heeft ook zijn vrije trap als wapen. Daar hebben wij andere spelers voor.’ Beeld ANP Pro Shots
Jordy Clasie: ‘Schöne heeft ook zijn vrije trap als wapen. Daar hebben wij andere spelers voor.’Beeld ANP Pro Shots

De Vechter

Het fatalisme rond de Kuip is tastbaar, alsof de volgende nederlaag voor Feyenoord in de klassieker tegen Ajax in de ­Johan Cruijff Arena reeds kan worden bijgeschreven. Jordy Clasie was pas 14 jaar toen zijn ploeg in 2005 voor het laatst won in Amsterdam. Weg met de scepsis is zijn boodschap. ‘Wij hebben het geloof dat we Ajax kunnen verslaan. Dit is het moment om alles om te draaien.’

Het klinkt een tikje geforceerd, want ondanks de 3-0-zege op PEC Zwolle overheerste bij Clasie zondag het chagrijn over een waardeloze tweede helft. Het verval bij Feyenoord is te groot, zei de kleine middenvelder (1.69 meter). Vrijdag toont Clasie zich niet alleen strijdbaar met de indrukwekkende tattoos op zijn armen.

Het gif spat uit zijn bruine ogen. ‘Natuurlijk willen we het ­tegendeel bewijzen als iedereen ons kansloos acht tegen Ajax. Maar we zoeken het vooral bij onszelf. Hoe komt het dat er zo negatief over ons wordt gedacht?’ Clasie geeft zelf het antwoord. ‘We kunnen goed voetballen, maar moeten het vaker laten zien. Zo’n tweede helft tegen PEC kunnen we ons tegen Ajax niet veroorloven.’

Clasie lijkt zijn teamgenoten al toe te spreken. Durft Feyenoord de aartsrivaal net zo te bestrijden als PSV eerder dit seizoen? Clasie: ‘De opdracht is vanaf minuut één scherp te zijn, geen duel te verliezen. Zoals we tegen PEC Zwolle begonnen, zullen we in de Arena negentig minuten moeten spelen. We denken niet aan de mogelijke gevolgen van een nederlaag.’

En Feyenoord heeft Robin van Persie, betoogt Clasie. Een vleugje genialiteit van de aanvoerder kan zondag het verschil maken. ‘Zijn balbehandeling, zijn aannames, niemand in Nederland is zo goed als Van Persie. Kijk hoe Robin wegdraait, hoe hij de bal raakt. Ik zie geen betere speler in de eredivisie.’

Langzaam hervindt Clasie de vorm van zijn eerste periode bij Feyenoord, toen hij als verdedigende middenvelder tevens doorbrak bij Oranje. ‘Ik was constant, speelde een WK en beleefde prachtige jaren bij Feyenoord. Die Jordy wil ik graag weer worden.’

Een jaar na het WK in 2014 in Brazilië verzilverde de 27-jarige Haarlemmer zijn marktwaarde met een transfer naar Southampton. Na het vertrek van trainer Ronald Koeman, ­onder wiens regie hij bij Feyenoord international werd, verpieterde Clasie echter in Engeland.

Voor het eerst werd de aanjager met tegenslag geconfronteerd. ‘Ik was het niet gewend om op de bank te zitten. Ik speelde alles bij Feyenoord, was altijd zeker van mijn plek. In mijn tweede seizoen bij Southampton werd ik zo aan de kant gezet. Ik was vaak derde of zelfs vierde keus.

‘Ik mocht af en toe spelen in de Engelse bekercompetities of in de Europa League. Ik wilde meer. Dat seizoen trainde ik vooral en ging weer naar huis. Ik zat in een mindere fase en liet onbewust extra krachttrainingen lopen. Het is slecht om zo te denken. Maar het kan knap eenzaam zijn in het buitenland als je niet speelt.’

Met Club Brugge werd Clasie vorig seizoen kampioen van België. Toch wilde hij terug naar zijn grote liefde Feyenoord. ‘Het was ook voor mijn gezin fijn om weer thuis te zijn. Ik zeg niet dat het alleen maar slecht is geweest in Engeland. Toch was de conclusie dat het buitenland niet voor ons was weggelegd. En dan moet je wegwezen.

‘Ik moest weer voor mezelf leren opkomen. Niet spelen, op de tribune zitten; het heeft me wel gevormd. Ik ben mentaal sterker geworden. Ik schrik nu niet meer van een beetje tegenslag.’

Je ziet aan alles dat Clasie volwassen is geworden, zelfbewuster. Het was dan frustrerend dat hij na zijn comeback in de Kuip niet meteen aan de verwachtingen kon voldoen. ‘Ik kwam terug om mijn plezier te hervinden. Helaas ben ik nog niet op mijn oude niveau. Ik hoopte vanaf dag één mijn ritme te vinden en dat het team meteen zou draaien. Zo gemakkelijk ging het niet. Het duurde langer dan ik had gedacht. Ik had mijn kwaliteiten eerder willen tonen.’

Tegen PEC Zwolle brak Clasie de ban met een fraaie treffer. Zijn volley na een afgeslagen corner voelde als een bevrijding. ‘Dit doelpunt komt in mijn topvijf, want zo vaak scoor ik niet’, zei hij, lachend. In die zin loopt hij achter bij zijn Ajax-collega Lasse Schöne, die het afstandsschot tot handelsmerk heeft verheven.

‘Hij heeft ook zijn vrije trap als wapen’, aldus Clasie. ‘Daar hebben wij andere spelers voor, hoewel ik vroeger ook vrije trappen nam. Toch vind ik dat ik minstens vijf, zes goals per seizoen moet maken.’ Glimlachend: ‘De tweede het liefst zondag tegen Ajax.’

Meer over