Fans zitten vast in Loezjniki-stadion, en daar moet het WK voetbal volgende zomer beginnen

In het grondig gerenoveerde Loezjniki-stadion in Moskou begint over 208 dagen het WK voetbal. Bij de opening blijkt zaterdag tegen Argentinië dat lang niet alles gaat zoals het moet. Je komt er wel in, maar moeilijk uit!

De Russische president Vladimir Poetin (midden) en Fifa-baas Gianni Infantino krijgen een rondleiding door het Loezjniki. Beeld EPA
De Russische president Vladimir Poetin (midden) en Fifa-baas Gianni Infantino krijgen een rondleiding door het Loezjniki.Beeld EPA

Vijftigduizend Russen zitten al driekwartier opgesloten in het Loezjniki-stadion, de belangrijkste voetbalarena van hun land. Het veld is verlaten, Lionel Messi heeft al gedoucht, maar stewards versperren de uitgangen op de bovenste ring van het stadion. Dus wachten de toeschouwers op nieuwe plastic stoeltjes met felle kleuren rillend van de kou. Ze schreeuwen in koor: 'Laat ons vrij, laat ons vrij!'

Het had de knallende aftrap moeten worden van de countdown tot het WK 2018 op 14 juni 2018. Een topwedstrijd in de week dat alle deelnemers van het toernooi bekend werden. Vitali Moetko, voorzitter van de Russische voetbalbond, had zelfs de portemonnee getrokken om 's werelds beste, Lionel Messi, naar het gerenoveerde Loezjniki-stadion (bouwjaar 1956) te halen. Alleen de toeschouwers lijken te zijn vergeten, zaterdag bij Rusland - Argentinië.

Het geduld is op

'Ik wil naar huis', zegt Joeri Sjejn, oud-voetbaljournalist van het Russische persbureau Interfax, op een geel stoeltje bovenin het stadion. Bij binnenkomst glunderde Sjejn, nu zoekt hij geïrriteerd naar een manier om te ontsnappen. Een vak verderop breken supporters met geweld door een keten van stewards - hun geduld is op.

De leegloop is in strijd met het boekje Stadionveiligheid en Beveiligingsvoorschriften van de Fifa. Daarin staat dat een accommodatie tien minuten na de wedstrijd leeg moet kunnen zijn. In het stadion waar op 15 juli de finale wordt gespeeld, duurt het zaterdag meer dan een uur. En nog eens een uur voordat de supporters het metrostation op 600 meter van het stadion hebben bereikt: alle 78.750 bezoekers moeten door dezelfde poort.

Voetje voor voetje, in de regen. Tussen hagen van agenten op paarden door. Sjejn en de andere gefrustreerde supporters houden zich in. Het scheelt dat de harde kern Russische voetbalsupporters niet is komen opdagen voor een oefenduel tegen Argentinië - de ultra's zullen er volgend jaar vanaf dag één wel bij zijn.

Ergernis

'Het belangrijkste is dat er een tragedie voorkomen is', concludeert een van Ruslands belangrijkste sportkranten, Sport-Express, over de openingswedstrijd. De situatie was zo gevaarlijk volgens de krant dat ze de ramp van 1982 in herinnering brengt. Opstoppingen na de wedstrijd Spartak Moskou - Haarlem mondden toen wel uit in een tragedie: de Sovjetautoriteiten probeerden het ongeluk bij het Loezjniki te verzwijgen en hielden het dodental uiteindelijk op 66.

De tijd is voorbij dat Russische sportmedia zomaar het zwijgen wordt opgelegd. Sovjetski Sport, de krant die concludeerde dat er in 1982 geen 66 maar 340 fans omkwamen, liet deze week niets heel van de openingswedstrijd. 'Waarom moet een groot sportevenement telkens weer eindigen in stress, pijn en schande?'

De ergernis van het publiek werd versterkt doordat de autoriteiten spraken van een geslaagde test. 'Het Moskouse stadsvervoer functioneerde op hoog niveau', twitterde het metronetwerk 's avonds.

Tekst gaat verder onder de afbeelding.

Piet Keur van Haarlem in een luchtduel met een Spartak speler, in een Uefacup wedstrijd op 20 oktober 1982. Die wedstrijd mondde uit in een tragedie. Beeld anp
Piet Keur van Haarlem in een luchtduel met een Spartak speler, in een Uefacup wedstrijd op 20 oktober 1982. Die wedstrijd mondde uit in een tragedie.Beeld anp

Bondsvoorzitter Moetko: 'Het stadion kwam beter door de test dan het nationale team.' Een storm van kritiek dwong hem later excuses aan te bieden voor het ongemak dat de tienduizenden toeschouwers was aangedaan. Hij beloofde hun kritiek te bestuderen.

Zo overschaduwen organisatorische fouten de heropening van een spectaculair stadion na 4 jaar van renovatie. De atletiekbaan waarop sprinter Usain Bolt in 2013 nog wereldkampioen werd, heeft plaatsgemaakt voor 3 duizend zitplaatsen. Het stadion, nu met 81 duizend plekken, kreeg een nieuwe ring met skyboxen, een moderne grasmat. Het dak is nu zo groot dat alleen de spelers last hebben van regen.

Laagst genoteerde deelnemer

'Het is prachtig', zegt Joeri Sjejn bij binnenkomst. Hij zat hier in 1965 al op de tribune om te kijken naar de beste speler ter wereld van die tijd, Pelé. Nu schiet hij foto's met om zijn nek een net gekochte sjaal ter ere van de openingswedstrijd. 'Het is heel stijlvol', roept hij enthousiast door de telefoon tegen een vriend. Sportkranten drukken complimenten van Lionel Messi af. 'Het is een heel modern en mooi stadion', zei de Argentijn beleefd.

Nog een punt van zorg voor de Russen is het voetbal zelf. De Argentijnen namen met het oog op blessures geen enkel risico in het oefenpotje - Messi liet maar één hoogstandje zien - en toch versloeg de nummer vier van de wereldranglijst de Russen met 1-0. Rusland staat 65ste en is de laagst genoteerde deelnemer aan de WK (het organiserende land doet automatisch mee). 'Ja we hebben een slechte verdediging', zegt Sjejn. 'Er moet nog veel gebeuren.' Het Russische elftal en de organisatie hebben nog iets langer dan een halfjaar.

Meer over