Interviewcorona en voetbal

Corona-onderzoek in de Kuip: ‘Iedereen treft maatregelen, maar niemand bekijkt het effect’

Het publiek in de Kuip wordt deze zondag nauwlettend in de gaten gehouden. Niet alleen door bestuurders en politici die willen weten of de voetbalfans zich coronaproof gedragen. Ook door een viroloog van het Erasmus MC die onderzoek doet naar hun gedrag. Wat zijn de effecten daarvan op de verspreiding van het virus?

Bezoekers worden getest op COVID-19 voorafgaand aan de Nederlandse Eredivisie-wedstrijd tussen Feyenoord Rotterdam en ADO Den Haag in de Kuip.Beeld ANP

Even schrikt Annemiek van der Eijk. ‘Gaan ze nu toch zingen?’ Het is de 27ste minuut van de wedstrijd Feyenoord tegen ADO Den Haag, en er is zojuist een doelpunt gemaakt door Feyenoord. In de Kuip hoort Van der Eijk ‘een beetje gejuich’, maar, constateert ze een minuut later: ‘Het is nu weer stil. Alsof de mensen geschrokken zijn van hun eigen reactie.’

Al vanaf 8 uur ’s ochtends is de viroloog van het Rotterdamse Erasmus MC zondag in het stadion. Samen met de GGD en de universiteit van Wageningen en Delft doet ze het grootschalige onderzoek Samen veilig naar het stadion. Centrale vragen: welke rol spelen buitenevenementen bij de verspreiding van het coronavirus, en hoe kun je deze evenementen op een veilige manier toch laten doorgaan?

‘Iedereen is bang dat, als we het normale leven weer opstarten, er transmissie van het virus plaatsvindt. Inmiddels zijn verschillende sectoren – denk aan pretparken, de horeca en nu ook voetbalwedstrijden - weer opgestart. Iedereen doet zijn best maatregelen te treffen zodat het veilig kan, maar niemand kijkt vervolgens actief wat het effect is.’

Zo’n tweehonderd personeelsleden van Feyenoord werden zondag, op de eerste dag van het onderzoek, vrijwillig getest op corona. ‘Het enthousiasme was groot.’ Bij de volgende wedstrijden wil het onderzoeksteam het aantal testen uitbreiden, en ook Feyenoord-supporters vragen mee te doen. ‘We hopen op vijfhonderd tot duizend mensen per wedstrijd.’ Van der Eijks team zal bij zes thuiswedstrijden aanwezig zijn. Ze onderstreept dat het testen niet ten koste gaat van de landelijke testcapaciteit, omdat ze andere apparatuur gebruikt.

Bovendien worden het gedrag en de looproutes van de fans het stadion in geobserveerd, en wordt hun gevraagd een app te downloaden. ‘Ze krijgen elke week drie vragen: heeft u klachten die passen bij corona? Heeft u zich laten testen en zo ja: wat was de uitslag? Gaat u naar het stadion?’

Viroloog Annemiek Baltissen-van der Eijk.

Motivatie

Op deze manier hoopt het onderzoeksteam erachter te komen waarom iemand zich wel of juist niet laat testen. ‘Bijvoorbeeld: de eerste en de tweede keer dat ik klachten kreeg heb ik me wel laten testen, de derde keer niet. Bovendien hoop ik dat je je door die app afvraagt of het verstandig is om naar het stadion te gaan.’

Maar daarmee stopt het niet. De Rotterdamse GGD gaat ook aan alle positief geteste coronapatiënten vragen of ze in het Feyenoord-stadion zijn geweest. ‘Als er een link is met een bepaalde wedstrijd, kunnen we het virus van die persoon karakteriseren, en kijken of andere positief geteste Feyenoord-supporters dezelfde variant hebben. Zo kunnen we kijken of die persoon het in het stadion heeft opgelopen, of ergens anders.’

Al die onderzoeksresultaten worden gecombineerd met rioolwater-onderzoek in de wijk Feijenoord en de stad Rotterdam. Uiteindelijk willen Van der Eijk en haar team de vraag beantwoorden of de aanwezigheid van veel mensen op grote evenementen leidt tot meer besmettingen. De resultaten zijn volgens haar niet alleen van belang voor voetbalwedstrijden, maar ook voor andere buitenevenementen die nu vanwege corona niet, of alleen met restricties, doorgaan. 

Effect

‘Het aantal besmettingen neemt weer toe, bestuurders moeten weer moeilijke beslissingen nemen. Dat is lastig als je geen informatie hebt over het effect van een maatregel.’ Hoewel de resultaten van het onderzoek nog een tijd op zich laten wachten, is het toch zinvol, vindt Van der Eijk. ‘We hopen natuurlijk dat er zo snel mogelijk een vaccin komt. Maar we kunnen nieuwe virusuitbraken in de toekomst niet uitsluiten.’

Ook hoopt ze met het onderzoek te voorkomen dat sommige mensen afhaken en zich niet meer aan de maatregelen houden. ‘Je ziet al een tweedeling: een deel van de bevolking is er klaar mee om steeds te horen wat allemaal niet mag.’ Ze wil hen graag laten weten dat ‘ze hen echt wel hoort en begrijpt. Maar hou nog even vol.’  

Lees verder

Duizend feestende voetbalfans op één plein in Tilburg: ‘Dit is hoe verpesten voor de rest eruitziet’
De gemeente Tilburg is ernstig in verlegenheid gebracht door misdragingen van Willem II-supporters. Op een plein bij bioscoopcomplex Euroscoop konden mensen donderdagavond op een groot videoscherm de wedstrijd tegen het Schotse Rangers FC volgen, maar supporters hielden zich hierbij niet aan de coronaregels.

Burgemeester Depla tegen Rutte: ‘Juichen hoort bij voetbal zoals huilen bij begrafenissen hoort’
Het werkt averechts door te roepen dat juichende supporters in voetbalstadions ‘gewoon hun bek moeten houden’ in het kader van de coronaregels. Dat zegt de Bredase burgemeester Paul Depla in reactie op uitspraken van premier Mark Rutte

Meer over