ReactiesWereldtitel Max Verstappen

Andere ‘eerste winnaars’ over Verstappen: ‘Nu Max die titel heeft, komt hij juist los’

Max Verstappen voegt zich met zijn wereldtitel in een illuster rijtje Nederlandse sporters die voor het eerst aan de top stonden van hun discipline. Hoe verhoudt zich zijn kampioenschap tot hun eigen prestatie? En wat staat hem nu te wachten?

Lennart Bloemhof

Jan Janssen: ‘Ik merkte dat iedereen overal ter wereld opeens wist wie ik was’

Eerste Nederlandse winnaar Tour de France (1968)

Jan Janssen Beeld ANP / Edwin Janssen
Jan JanssenBeeld ANP / Edwin Janssen

‘Of mijn prestatie knapper was? Ik waag me niet aan dat soort vergelijkingen. De Formule 1 is een mechanische sport, wielrennen is vooral fysiek. Het zijn andere sporten. Maar ik vind het knap wat hij losmaakt. Ja, die auto kan beter zijn, maar dat wil niet zeggen dat je altijd wint.

‘Het is nog een jonge vent. Hoe oud is hij? 24? Ik was ook ongeveer zo oud toen ik wereldkampioen werd. Als je dan het hoogste bereikt, voelt dat geweldig.

‘Wat ik me ook nog goed kan herinneren: na 1 januari staan alle tellers weer op nul, en in het wielrennen betekent Tourwinnaar of wereldkampioen zijn ook jezelf tonen. Dat vond ik soms heel moeilijk, want je bent niet twaalf maanden in vorm. Die extra druk voelde ik absoluut.

‘Ik ben vrij nuchter gebleven onder het feit dat ik de eerste Nederlander was. Ik merkte wel dat iedereen overal ter wereld opeens wist wie ik was, van 5 tot 95 jaar. Dat is iets unieks. Je bent een beetje bezit van het volk geworden. Mensen willen je zien, aanraken. Dat zal voor Verstappen ook gelden. Hij rijdt niet meer mee met de groten die hem voorgingen, zoals Fangio en Prost, maar is er nu zelf een.’

Stephan van den Berg: ‘Net als nu over de Formule 1, wilde toen opeens iedereen alles over windsurfen weten’

Eerste winnaar olympisch goud windsurfen (1984, Los Angeles)

Stephan van den Berg Beeld ANP
Stephan van den BergBeeld ANP

‘Ik volg al jaren de Formule 1, was altijd fan van Michael Schumacher en nu natuurlijk ook van Max. Wat hij heeft gepresteerd, is uniek. Zijn concentratie, focus. Ik moet bij Max altijd denken aan het motto van Aaron McIntosh, die met Dorian van Rijsselberghe en Kiran Badloe nu drie keer op rij goud heeft gewonnen: set the goal, forget the goal. Dat klopt zo met hoe Max erin staat.

‘Ik zie niet zozeer paralellen met mijn prestatie. Alleen al de aanloop was heel anders: ik was vier jaar op rij wereldkampioen, voordat ik olympisch kampioen werd. Iedereen verwachtte dus dat ik op die Spelen wel even goud zou halen. Daar komt bij dat we in dat jaar zo’n beetje de slechtste Winterspelen ooit hadden, met geen enkele schaatsmedaille. Dus die druk was enorm.

‘De populariteit is misschien wel met elkaar vergelijkbaar. Net als dat nu iedereen opeens alles van de Formule 1 wil weten, was dat in mijn tijd het geval met windsurfen. Er kwamen 200 duizend mensen af op de wereldbekerwedstrijden in Scheveningen en er keken 8 miljoen mensen toen ik bij Mies Bouman in de studio zat.

‘Die gekte rond mijn bekendheid heeft me ook moeilijke perioden bezorgd. Ik was 17 toen ik voor het eerst wereldkampioen werd, Max was iets ouder toen hij zijn eerste race won, maar je bent dan nog zo jong. Je moet je nog volop ontwikkelen. Ik had geen idee, het was allemaal nieuw. Max is hier van jongs af aan beter op voorbereid, denk ik.’

Suzanne Schulting: ‘Olympisch goud heeft me hongeriger gemaakt’

Eerste winnaar olympisch goud shorttrack (2018, Pyeongchang)

Suzanne Schulting Beeld ANP
Suzanne SchultingBeeld ANP

‘Max en ik zijn een beetje uit hetzelfde hout gesneden. Oké, ik ben vijf dagen ouder, dus net iets wijzer, haha. Maar dat alles of niets wat hij heeft, heb ik ook wel. Toen we elkaar ontmoetten, gingen we meteen relaxed met elkaar om.

‘Er zijn een paar raakvlakken tussen onze sporten, bijvoorbeeld het rijden van lijnen of het opzetten van een bocht. We hebben in de kleedkamer zo’n racesimulator staan, puur om dat te oefenen. Want als je wilt inhalen, rijd je op een andere manier die bocht in. Je herkent zo bepaalde situaties.

‘Als atleten zijn we allebei heel gedreven. Ik wil altijd het uiterste uit mezelf halen en weet precies wat ik wel of niet wil. Dat is bij ons beiden heel krachtig. Zo zei ik op mijn 16de dat ik vier jaar later op de Spelen wilde staan, en ik had toen echt het idee dat ik olympisch kampioen kon worden. Ik had het alleen niet zo snel verwacht. Het voelde daardoor best lang onwerkelijk.

‘Het klinkt misschien gek, maar ik was op die Spelen ook blij met brons of zilver geweest, omdat het zo onverwacht kwam. Naarmate de tijd vorderde, besefte ik hoe bijzonder het was.

‘Ik ben er niet mee bezig dat er nu misschien meer mensen op me letten. Door structureel te winnen op WK’s, EK’s en wereldbekers wil ik juist bewijzen dat ik meer kan dan alleen olympisch goud winnen. Het heeft me hongeriger gemaakt. Topsport is ook omgaan met druk, zeker in de wereldtop. Je kunt namelijk wel de snelste of de sterkste zijn, maar als je niet met druk kan omgaan, red je het niet.’

Richard Krajicek: ‘Als ik vier grandslams had gewonnen, durfde ik me wel met hem te vergelijken. Nu niet’

Eerste winnaar van Wimbledon (1996)

Richard Krajicek Beeld ANP
Richard KrajicekBeeld ANP

‘Wat Max presteert, vind ik bijzonderder dan wat ikzelf heb gedaan. Zo’n WK duurt een heel jaar. Die druk staat er voortdurend op, hij zet elke race zijn leven op het spel. Te midden van dat alles blijft hij altijd kalm, rustig en zegt hij de goede dingen.

‘Als ik voor mezelf spreek: ik heb goed meegedraaid in de top. Ik heb vierde gestaan gestaan op de wereldranglijst. Maar als je het hebt over druk – en dat onderscheidt de absolute top van de rest – heb ik misschien twee dagen echte druk gevoeld. Op zaterdag en zondag op Wimbledon, nadat ik Pete Sampras in de kwartfinale had verslagen. Toen dacht ik: nu wordt de kans wel erg groot dat ik dit kan winnen.

‘Daarmee wil ik mijn eigen prestatie niet bagatelliseren – ik heb iets heel gaafs gedaan. 25 jaar later voelt het nog altijd speciaal. Niet zozeer omdat ik de eerste Nederlander was, maar wel omdat grandslams vaak weinig verschillende winnaars hebben. Ik heb ooit eens een truitje gekocht met daarop de tekst ‘Future Wimbledon champion’ en dat laten signeren door zo veel mogelijk Wimbledon-winnaars. Er komen de laatste jaren weinig handtekeningen bij. Dat herinnert me eraan hoe weinig mensen Wimbledon hebben gewonnen. Vanuit dat oogpunt ben ik blij dat ik er eentje kon pakken.

‘Of die zege mij heeft veranderd? Ja, en ik denk dat dat ook het verschil is tussen Max en mij. Die Wimbledon-titel gaf zo’n voldaan gevoel, was zo’n opluchting, waardoor ik zes maanden niet meer kon knokken in wedstrijden. Er kwam zoveel los. Ik kon me ook niet meer opladen voor trainingen. Op een gegeven moment verloor ik wel echt te vaak en herpakte ik mezelf. Maar dat effect had ik niet verwacht.

‘Nu Max die titel heeft, komt hij juist los denk ik. Misschien wint hij er nu drie op rij of gaat hij later net als Schumacher bij Ferrari een ploeterend team naar de titel leiden. Voor hem is dit het begin. Nee, als ik vier grandslams had gewonnen, durfde ik mezelf wel met hem te vergelijken. Nu niet. Samen met Mathieu van der Poel is Verstappen denk ik de enige die in de buurt kan komen van Johan Cruijff in de Nederlandse sport.

Rinus Israël: ‘Als hij 90 wordt, zullen mensen hem nog steeds bedanken’

Aanvoerder van het Feyenoord-team dat als eerste Nederlandse voetbalclub de Europa Cup 1 en wereldtitel won (1970)

Rinus Israël Beeld ANP
Rinus IsraëlBeeld ANP

‘Volgens mij heeft die jongen een geweldige instelling, maar er zijn denk ik weinig raakvlakken met voetbal. Hij is afhankelijk van de auto. Als die niet genoeg vermogen heeft, was hij nooit wereldkampioen geworden. Wij waren afhankelijk van elkaar.

‘Ik besefte niet meteen wat wij in 1970 losmaakten. Dat kwam pas toen we terugkeerden in Rotterdam en de hele stad op z’n kop stond. Natuurlijk, je speelt om te winnen, maar ik stond daar erg nuchter in. Dat geldt denk ik ook voor Verstappen, denk ik. Iedereen viert zoiets op z’n eigen manier. Ik vind het geweldig wat we toen hebben gepresteerd als club, maar twee dagen later gingen we weer over tot de orde van de dag.

‘Mensen herkennen me nu, 51 jaar later, nog steeds. Puur omdat je toevallig in die tijd bij Feyenoord speelde. En ik vind dat eerlijk gezegd ook gewoon heel leuk. Max kan zich dus voorbereiden: als hij 90 wordt, zullen mensen hem nog steeds bedanken voor die ene race.’

Nicolien Sauerbreij: ‘Bij Max blijft het me verbazen hoe extreem sterk hij op mentaal vlak is’

Eerste olympisch kampioen snowboarden (2010, Vancouver)

Nicolien Sauerbreij Beeld ANP
Nicolien SauerbreijBeeld ANP

‘Ik kijk geen Formule 1, maar lees alles over Verstappen. Vooral omdat ik het als sportliefhebber interessant vind wat hij allemaal presteert. Dus dat ik de races niet kijk, staat los van het respect dat ik voor hem heb.

‘Het gaat in elke sport om details. Je materiaal moet goed zijn en in bijvoorbeeld het snowboarden ben je constant bezig met aanpassingen, omdat de piste voortdurend verandert. Maar bij de Formule 1 is die focus op details wel echt een buitencategorieverhaal. Het is allemaal zo anders dan in andere sporten, waardoor het soms lijkt alsof die coureurs robots zijn. Daarom spreekt het me misschien ook wel wat minder aan. Als er bij een schaatser iets misgaat, zie je een fout en emotie. Bij de Formule 1 is dat allemaal zo uitgekristalliseerd. Alles gaat extreem perfect of het gaat extreem fout.

‘Het klopt dat we allebei iets hebben gepresteerd in een op papier on-Nederlandse sport, maar ik kan onze routes niet goed met elkaar vergelijken. Ik kwam uit een land met nul kennis over snowboarden. Alle informatie zat in het buitenland, dus daar moest ik het ophalen. Mensen waren alleen niet heel happig die te delen. Het goud was voor mij ook echt iets van: zie je wel, het is me gelukt.

‘Ik weet niet of Max daar ook tegenaan liep, ook vanwege zijn vader. Aan de andere kant: zo’n kruiwagen is fijn, maar ook geen garantie op succes. Het maakt de weg hoogstens makkelijker, maar je moet het alsnog zelf doen.

‘Wat wel terugkeert in volgens mij elke sport is mentale veerkracht. Kijk, fysiek is het allemaal te trainen, maar met dat mentale maak je het verschil. Bij Max blijft het me verbazen hoe extreem sterk hij is op dat vlak. Die onverstoorbaarheid. Dat is bij hem echt extreem aanwezig.’

Rens Blom: ‘Max wilde gewoon die titel, niets meer en niets minder. Dat had ik ook wel’

Eerste wereldkampioen in de atletiek (2005, polsstokhoogspringen)

Rens Blom Beeld ANP
Rens BlomBeeld ANP

‘Toen ik in 1999 naar Duitsland verhuisde, zette ik een schotel op mijn dak zodat ik op de Nederlandse televisie Formule 1 kon kijken. Ik ben dus al een tijdje fan, ja. Het begon een beetje bij Jos. We zijn allebei Limburgers en kwamen elkaar weleens tegen op bijvoorbeeld sportgala’s. Dan ga je zo iemand toch volgen.

‘Max volg ik sinds zijn Formule 3-tijd. Wat ik mooi aan hem vind, is dat hij heel puur is. Hij is eigenlijk amper veranderd. Soms is hij misschien iets te nuchter, maar ik herken dat wel. Een wereldtitel is in de eerste plaats iets prachtigs voor de sporter zelf. Max wilde gewoon die titel, niets meer en niets minder. Dat had ik ook wel. Ik droomde van die wereldtitel en wilde het heel graag. Toen het gebeurde, was het ook fantastisch.

‘Aan alles wat daarna kwam, al die aandacht, had ik niet echt een boodschap. Ik vond dat heel moeilijk. Mensen willen soms iets bijzonders presteren voor aanzien of geld. Ik niet, en had al die aandacht nooit verwacht. Ik zou er nu ook meer van genieten dan toen. Ik zag het vooral als een last. Max gaat daar volgens mij heel goed mee om.

‘Of een atletiekwereldtitel knapper is dan een wereldtitel in de Formule 1, omdat de auto zo’n doorslaggevende rol speelt? Tsja. Ik kan die gedachtengang wel volgen, maar het blijft appels met peren vergelijken. Ja, in de Formule 1 heb je een team van honderden mensen achter je.

‘Dat is in de atletiek anders. Ik zeg altijd: er is één iemand verantwoordelijk voor succes of falen en die staat op de atletiekbaan. Dat vind ik het mooie aan atletiek, maar je kunt je er soms ook godsverloren door voelen. Dat mis ik soms in de F1, die puurheid van sport.

‘De drempel om in de F1 te komen, is ook gigantisch hoog. Maar goed, bij polsstokhoogspringen zijn er ook maar een paar honderd in de wereld die boven de 5 meter kunnen springen. Het blijft dus lastig vergelijken.’

Baanbrekende naoorlogse sportsuccessen

1948 Fanny Blankers-Koen - viermaal olympisch goud, atletiek

1964 Anton Geesink - olympisch goud, judo

1964 Sjoukje Dijkstra - olympisch goud, kunstrijden

1968 Jan Janssen - winnaar Tour de France, wielrennen

1970 Feyenoord winnaar Europa Cup 1, voetbal

1972 Ard Schenk - driemaal olympisch goud, schaatsen

1984 Stefan van den Berg - olympisch goud, windsurfen

1984 Nederland olympisch kampioen, hockey (v)

1988 Nederland Europees kampioen, voetbal

1988 Yvonne van Gennip - driemaal olympisch goud, schaatsen

1996 Richard Krajicek - winnaar Wimbledon, tennis

1996 Nederland olympisch kampioen, volleybal (m)

1996 Holland Acht olympisch goud, roeien

2000 Inge de Bruijn - driemaal olympisch goud, zwemmen

2000 Leontien Zijlaard van Moorsel - driemaal olympisch goud, wielrennen

2000 Pieter van den Hoogenband - tweemaal olympisch goud, zwemmen

2005 Rens Blom - wereldkampioen polsstok, atletiek

2010 Nicolien Sauerbreij - olympisch goud, snowboarden

2012 Epke Zonderland - olympisch goud, turnen

2017 Europees kampioen vrouwen, voetbal

2018 Suzanne Schulting - olympisch goud, shorttrack

2019 Wereldkampioen vrouwen, handbal

2021 Max Verstappen - wereldkampioen Formule 1, autosport

Meer over