DenksportSchaken

Als het even niet loopt zoals Carlsen wil, dreigt hij al snel met stoppen

null Beeld

Kort na zijn 30ste verjaardag zei Magnus Carlsen in een Noorse podcast dat hij al nadenkt over het eind van zijn carrière. Als het hem lukt de juiste motivatie te behouden en harder dan ooit te werken, verwacht hij nog tien jaar mee te kunnen op topniveau: ‘Maar ik kan me niet voorstellen dat ik blijf spelen als ik mijn best moet doen om 50 procent te scoren in de grote toernooien.’

Ligt het aan de last van de wereldtitel dat Carlsen het voorbeeld volgt van ­Vladimir Kramnik, die ook ver van tevoren aankondigde dat hij rond zijn 40ste zou stoppen? Natuurlijk lijkt niet iedereen op Viktor Kortsjnoi, die zo veel van schaken hield dat hij de afname van zijn speelsterkte voor lief nam en doorging zo lang hij kon. Maar in de beste jaren van je leven speculeren over stoppen met een kunst die je als weinig anderen beheerst, is het andere uiterste.

Carlsens probleem is dat hij het onverdragelijk vindt als hij niet voldoet aan de hoge eisen die hij zich zelf oplegt. Als een toernooi niet loopt zoals hij wil, grossiert hij in termen als ‘frustrerend’ en ‘onacceptabel’. Wie zonder voorkennis de interviews met Carlsen beluistert na twee gewonnen knock-outmatches in het recente Opera online-rapidtoernooi, zou kunnen denken dat hij beide malen kansloos had verloren.

Over de verloren finale tegen Wesley So was Carlsen positiever. ‘Helaas vertrouwde ik mezelf onvoldoende, zoals bleek op een paar kritieke momenten. Toch zag ik zoveel verbetering in mijn spel dat ik lang niet zo gedesillusioneerd ben als na mijn vorige toernooien.’

Kansen op een beter resultaat kreeg Carlsen ruimschoots. In goede vorm zou hij niet hebben gefaald in het volgende fragment.

Diagram links

So – Carlsen na de 18de zet van wit. Elke zwartspeler kijkt hier naar stukoffers. Onvoldoende is 18 ... Lxh3 19. Lxf4 Pxf4 20. gxh3 Dxh3 21 Pe3, maar misschien is er een andere oplossing?

18 ... Lxb3?

Maar niet zo. Winnend is 18 ... Pxg2! 19. Kxg2 (19. Lxe6 Pxe1 20. Lxc8 Pf3+ en 21 ... Pxd4.) 19 ... Lxh3+ 20. Kh2 Ph4 21. Ld1 en nu 21 ... Lg2!, de zet die Carlsen in zijn berekening over het hoofd zag.

19. axb3 d5 20. Dd2 Pxh3+

Nu levert een stukoffer te weinig op.

21. gxh3 Dxh3 22. f4 Ph4 23. Ph2 dxe4 24. Df2 Tfe8 25. Df1 Dg3+ 26. Kh1 Pf5 27. Dg2 Dxg2+ 28. Kxg2

Dit eindspel eindigde bij de 54ste zet in remise.

Zoals vaker in het afgelopen jaar beet Carlsen in enkele andere partijen zijn tanden stuk op So’s sobere, vrijwel foutloze spel.

Diagram rechts

So – Carlsen, vierde matchpartij na 31.Tf1-f4. In deze passieve stand ging Carlsen mer een kwaliteitsoffer op zoek naar tegenspel.

31 ... Txe4 32. Txe4 Dxf5 33. Tbe1 Txd5?

Alleen met 33 ... Le5 blijft zwart voorlopig op de been.

34. Tg4! h5 35. Te8+ Kh7 36. Te7+ Kh8 37. Dc1

Zwart geeft op.

Meer over