Zwitserse tiener stoot 'oude' Sampras van troon

Wimbledon krijgt eindelijk zijn lang verbeide, nieuwe kampioen. De zevenjarige dominantie van Pete Sampras, in 1996 eenmaal bruusk onderbroken door de Nederlandse revolutionair Krajicek, kwam gisteren aan haar eind....

Van onze verslaggever John Volkers

Sampras verloor de vijfsetter op centre court, waar hij nooit in zijn dertien jaren op Wimbledon zo'n tenniswedstrijd over de maximale lengte had moeten afgeven. Federer was een debutant op het heilige gras van het uitpuilende hoofdstadion, maar de negentienjarige atleet uit Basel leek geen moment geïmponeerd.

De uiterlijk zo kalme Federer rekende, na het onwelkome verlies van de vierde set, op zijn eigen fitheid in de vijfde reeks. Dat opvallende zelfvertrouwen kwam voort uit de afnemende vrees in het circuit voor de capaciteiten van Sampras.

Diens status van de onverslaanbare grasspecialist is al enige tijd aangetast. Het klimmen der jaren, in augustus wordt Sampras dertig, heeft zijn fitness duidelijk doen afnemen. In de kleedkamers werden Federers kansen daarom als redelijk tot hoog ingeschat.

Federer: 'Trainers, spelers en vrienden hadden tegen me gezegd dat ik een kans zou hebben hem te verslaan. Ik had dat gevoel zelf ook wel. Maar honderd procent zeker was ik niet. Ik bedoel, hij is toch de grote man op gras.'

De mare van de nieuwe kwetsbaarheid van Sampras was door de catacomben gegaan na diens vijfsetter tegen de Britse wild-cardhouder Barry Cowan. Die ontsnapping tegen een laag ingeschaalde outsider was een indicatie van de conditie van de Amerikaanse grootmeester.

Vorig jaar had Sampras op Wimbledon nog kunnen ontsnappen, toen hij feitelijk op één been - het andere werd gekweld door een peesontsteking - het toernooi naar zich toe trok. Na dat mirakel, goed voor het record van de dertiende Grand Slam, won Mister Wimbledon geen enkel ATP- of ITF-toernooi meer.

Toen Federer gisteren, na de gewonnen tweede en derde set, bloed begon te ruiken, dreef de geur van grote verwachting het centre court binnen. Op Wimbledon geldt de onderkoelde Sampras niet als bijster populair. Vorig jaar kozen tien procent van de bezoekers hem als hun favoriet, Agassi, de flamboyante, haalde veertig procent.

Sampras heeft naar Brits sportgevoel iets te vaak 'hun toernooi' gewonnen en daarbij de levens van geliefde kanshebbers als Ivanisevic, Henman en Rafter verpest. Velen wilden het historische moment van de troonsafstand daarom van nabij beleven.

Het werd na zessen stil op centre court, de laatste vrije plaatsjes werden ingenomen en in die haast sacrale sfeer gingen de punten voor beide spelers steeds zwaarder wegen. Het leeftijdsverschil van tien jaar leek daarbij een voordeel voor Sampras. In de korte slagenwisselingen van het grastennis telt, zeker bij de grote punten, het uithoudingsvermogen minder dan de ervaring.

In de vierde set leek de Amerikaan dat verschil in dienstjaren te benutten. Hij ontsnapte met een meesterlijk gespeelde tiebreak (7-2) naar de verlenging. Zijn 32ste overwinning op rij op Wimbledon, een meer dan zijn idool Rod Laver, leek in de maak, zeker toen hij in de vijfde set, op 4-4 twee breakpoints kreeg.

De aparte klasse van Federer verhinderde dat het zover kwam. De vorige keer was het Richard Krajicek geweest die een imponerende reeks van Sampras, 25 overwinningen tussen '93 en '96, had afgebroken. Federer evenaarde Krajicek in de efficiëntie van serveren. Daarnaast sloeg de Zwitser ijzersterke returns.

Sampras streek bij zijn commentaren na afloop voortdurend door de dunner wordende krullenbol. Hij leek verbijsterd, maar acteerde de grote kampioen door Federer alle krediet van de overwinning te geven. 'Roger heeft alle wapens. Hij kan hier tot het eind van het toernooi geraken.'

Alle speculaties dat zijn eigen rol op Wimbledon zou zijn uitgespeeld, sterker nog dat hij misschien nooit zal terugkeren op het Londense gras, werden door Sampras verworpen. 'Laten we nu niet doorschieten. Ik heb alleen maar een wedstrijd verloren. Ik ga naar huis, probeer er snel overheen te komen en nog een aardige zomer te spelen.

'Het is moeilijk jaar na jaar zo dominant te blijven. Eens moest er een einde komen aan al dit moois. Maar volgend jaar ben ik hier terug. Dit zijn de toernooien waarvoor ik tennis speel. Ik kan het ook nog steeds. Ik zal niet stoppen, omdat mijn kwaliteiten afnemen, maar omdat ik straks geen zin meer heb.'

Meer over