Zou het geen stunt zijn, Guardiola als bondscoach?

De beste nieuwe bondscoach van Nederland is mogelijk Josep Guardiola. Ja, een buitenlander, een Spanjaard, een Catalaan zelfs. Dat alleen al, een buitenlander, is voor de KNVB-opleiders een schrikbeeld. Een Nederlander zal het wel weer worden, als uithangbord van de eigen school, vermaard tot in elke uithoek van de wereld.

Willem Vissers
null Beeld ap
Beeld ap

Maar zou het geen stunt zijn? De succesvolste clubcoach van de laatste jaren (bij Barcelona) als opvolger van de woensdag na een mislukt EK opgestapte Bert van Marwijk. Kwaliteit, charisma, Cruijffiaan bovendien.

Maar ja, Guardiola neemt een jaar vrijaf en hij wil natuurlijk niet van de stranden van Barcelona naar de Zeister bossen. Toch zouden ze hem eens moeten bellen bij de KNVB. Al is het maar voor de vorm, omdat alleen het beste goed genoeg is in de sport.

De profielschets voor een nieuwe bondscoach is op zich niet zo moeilijk samen te stellen: meteen beschikbaar en meteen presteren, want de WK-kwalificatie begint al in september. Liefst een ervaren man (zou Vera Pauw het trouwens ook kunnen, of is dat een stap te ver in een mannenwereld?). Kenner van internationale verhoudingen. Brenger van sfeer. Meer een coach dan een trainer. Een beheerser van ego's. Iemand die geleidelijk bouwt aan een nieuw Nederlands elftal.

null Beeld afp
Beeld afp

Op zich lijkt de baan vrij eenvoudig in te vullen. De bondscoach heeft slechts af en toe een wedstrijd en werkt met de beste spelers van het land. Wie wil dat niet? Je neemt dus allereerst de beste doelman van Nederland. Zeg: Stekelenburg. Je vraagt daarna de beste rechtsback: Van der Wiel. Zo ga je door. Je neemt van elke positie de beste Nederlander en die stel je op. Dan heb je het Nederlands elftal. Simpel toch? Een paar reserves zoeken en klaar is Kees.

Toch is het lastiger dan deze eenvoudige optelsom van kwaliteit. Op sommige posities zijn momenteel niet zulke goede spelers voorhanden. Voor de linksbackpositie bijvoorbeeld viel Van Marwijk terug op de 18-jarige Jetro Willems. Die wordt goed, maar hij is het nog niet. Nederland is in zijn totaliteit best goed, maar niet geweldig.

En dat WK-zilver dan van twee jaar geleden? Ja, toen zat alles mee en speelde Van Marwijk met een defensief blok op het middenveld (De Jong en Van Bommel), ook om de matige verdediging te steunen. De tactiek leverde hem veel kritiek op. Want ook dat is een belangrijke taak van een bondscoach: een spelsysteem bedenken dat past bij zijn spelers, dat kans biedt op succes en ook de verwende Nederlandse consument enigszins tevreden stelt.

De bondscoach blijft in alle gevallen afhankelijk van externe factoren. Bij het EK was de topvorm bij te veel spelers afwezig en leidde de eerste nederlaag, tegen Denemarken, in de loodzware groep met ook Duitsland en Portugal tot onvrede, ook omdat er voortdurend gedoe was om uitgerekend die ene positie waarop de bondscoach juist over twee toppers beschikte: de spitspositie, met Van Persie en Huntelaar.

De nieuwe trainer zal dus onbehagen dienen weg te masseren en hij moet bouwen. Van Bommel, Mathijsen en misschien nog een paar spelers zullen stoppen.

Hier openbaart zich natuurlijk het belangrijkste nadeel van droomkandidaat Guardiola: hij kent de kweekvijver voor Oranje nauwelijks: de eredivisie. Hij zal goede assistenten moeten zoeken.

Voor de zekerheid is het handig derhalve ook andere kandidaten ter sprake te brengen, zoals daar zijn Louis van Gaal, Ruud Gullit, Ronald Koeman, Co Adriaanse, Guus Hiddink, Frank Rijkaard, eventueel Gertjan Verbeek.

Met iedereen is wel iets: de een zit vast aan een werkgever, de ander is juist vrij man. De een is gelouterd, de ander heeft nog veel te bewijzen. De een staat te boek als streng, de ander als empathisch. Voor eenieder valt wel iets te zeggen.

Het belangrijkst is dat de groep toe is aan een andere aanpak.

Was Van Marwijk gebleven, dan waren al die problemen van de laatste weken weer teruggekomen. Gezeur over de opstelling, over de aanvalskracht, over Van der Vaart, Huntelaar, over ego's, over geklit tussen Van Persie en Afellay. Bij het eerste mindere resultaat was de emmer overgelopen.

De nieuwe bondscoach begint fris. Hij bouwt voort op het geraamte van de ploeg en past geleidelijk talent in. Wie kan dat goed? Van Gaal, bijvoorbeeld. Wie weet, wil hij revanche voor een decennium geleden, toen hij faalde. Hij wil nog eens naar een toernooi met een land. Hij is een goede coach. Hij is beschikbaar. Maar het is aan de KNVB om de rangorde op het kandidatenlijstje te bepalen.

Of toch eerst even bellen met Guardiola?

null Beeld reuters
Beeld reuters
null Beeld afp
Beeld afp
null Beeld reuters
Beeld reuters
null Beeld anp
Beeld anp
Meer over