'Zorgzame' Els Borst wordt onder loodzware wolk herdacht

In Utrecht roemden oud-premier Kok en D66-leider Pechtold zaterdag de humor en betrokkenheid van hun overleden collega.

UTRECHT - Dat uitgerekend iemand die zich zo sterk heeft ingezet voor een waardig levenseinde zo wreed aan haar einde is gekomen. Die dramatische constatering werd zaterdag door bijna alle sprekers geuit tijdens de herdenkingsdienst voor Els Borst in de Domkerk in Utrecht.

'Count your garden by the flowers, never by the leaves that fall', stond op de overlijdenskaart van Borst. Oud-premier Wim Kok sprak in de volle kerk ook de volgende zinnen van het gedicht uit: 'Count your days by golden hours, don't remember clouds at all.' Dat laatste kan nog even niet gebeuren, meent Kok: 'Het is niet mogelijk de loodzware wolk van haar overlijden uit ons hoofd te verdrijven.'

Roger van Boxtel, D66-fractievoorzitter in de Eerste Kamer: 'Ze stond voor zelfbeschikking en een waardig levenseinde. Dat laatste is haar waarschijnlijk niet vergund.' Margo Andriessen, voorzitter van de Nederlandse vereniging voor een vrijwillig levenseinde: 'Ik houd het er maar op dat ze daarop met de nodige ironie had gereageerd.' Alexander Pechtold, fractievoorzitter van D66 in de Tweede Kamer, vertelde dat het droevige nieuws donderdag een tragische wending kreeg, toen de politie liet doorschemeren dat er sprake was van een misdrijf. Bij het naar bed gaan zei zijn 10-jarige dochter Elske: 'Papa, misschien moet je alleen maar denken over leuke dingen van die mevrouw.' In aanwezigheid van premier Rutte, de ministers Schippers en Bussemaker, de oud-premiers Kok en Lubbers en tal van andere politici en oud-politici passeerden veel leuke dingen van de oud-minister van Volksgezondheid (1994-2002) de revue. Ze was zoveel meer dan alleen de minister van de euthanasiewetgeving, memoreerde Van Boxtel.

'Zorg voor anderen was de rode draad in haar leven', zei dochter Andra Neefjes-Borst. 'In de oorlog besloot ze om arts te worden, want dan kun je altijd iets betekenen voor anderen. Els was een werkende moeder. Dat was niet vanzelfsprekend in die tijd. We waren er als kinderen trots op.'

Haar glanzende carrière als arts, hoogleraar, medisch directeur van het universiteitsziekenhuis, minister en vice-premier 'was geen vooropgezet plan - ze werd steeds gevraagd'. In 1968 was ze lid geworden van D66. Toen Hans van Mierlo haar veel later tijdens een etentje vroeg of ze minister wilde worden, stond ze bepaald niet te trappelen. 'Ze bracht allemaal bezwaren in die Van Mierlo op een servetje noteerde. Vervolgens veegde hij er zijn mond mee af en gooide het weg. Dus werd mams minister.'

De ministersjas was eerst zwaar, maar paste haar steeds beter. Wel bleef ze op het Binnenhof altijd arts en wetenschapper. 'Een journalist zei eens: ik heb nooit eerder een minister meegemaakt die zo enthousiast kon praten over niet-ingedaalde teelballetjes', aldus Neefjes-Borst.

Toen Van Mierlo haar in 1997 presenteerde als kandidaat-lijsttrekker, sprak hij de gevleugelde woorden: 'Het is een meisje geworden, en we noemen haar Els.' Het waren dezelfde woorden waarmee haar dochter later Borst berichtte dat ze oma was geworden.

'Els Borst had geen stemverheffing of krachttermen nodig om indruk te maken', aldus Kok, jarenlang 'haar buurman' in de Trêveszaal. 'Ze was geen breker, maar bouwer.' Van Boxtel roemde haar als een analytische en conscientieuze dokter, met een geweldig gevoel voor humor en zelfspot.

Pechtold haalde een typerende uitspraak van Borst aan: 'Heren, heren, zullen we het eens over onderwijs en zorg hebben in plaats van over geld.'

Ook na haar ministerschap bleef ze actief. Ze maakte zich sterk voor patiëntenrechten. Een week geleden wisselde Andriessen nog de laatste nieuwtjes met Borst uit bij het partijcongres van D66. 'Ze zei: dat adres mail ik je nog wel door. Dat rapport hoef je niet te sturen - dat download ik wel. 81 jaar, zo wil ik ook oud worden. Was ik nog maar even met haar meegegaan.'

ME kamt bos uit

De politie gaat de spullen onderzoeken die agenten van de Mobiele Eenheid zondag uit het bosperceel bij de woning van Borst in Bilthoven hebben verzameld. Volgens de politie is Borst vermoedelijk door een misdrijf om het leven gekomen. Tientallen ME'ers hebben zondag het bosgebied uitgekamd. Het bos zou een route van de dader(s) kunnen zijn geweest.

undefined

Meer over