ZOMER (7)

Niet alleen uit Nederland, maar ook uit Duitsland, België, Engeland en Denemarken komen ze naar de Imminkhoeve aan de voet van Lemelerberg....

Sinds 1992 heeft de Imminkhoeve vijf sterren. Tot de algemene voorzieningen behoren dan ook: 'hygiënische dieetkeuken met moderne apparatuur, bedschermen, urinaals, waskommen, bedspanspoelers, po-stoelen, til-lift, douchebrancards, wasserette, alarmbelsysteem, brede deuren, hoog-laag-bedden (zonodig met papegaai en onrusthek).'

Maar er is meer dan voorzieningen, er is ook een uitgebreid ontspanningsprogramma: er is een wandeltuin, een midgetgolfbaan, een jeu de boulesbaan, een rolstoeltoegankelijke huifkar voor tochtjes in de omgeving, en een keer per week komt de boerendansgroep uit Hellendoorn. Er is één heel bijzondere dag, dan wordt iedereen in oud-Hollandse kleding gestoken en worden er spelletjes gespeeld uit vervlogen tijden. De dag wordt besloten met een Breugeliaanse maaltijd.

Op de midgetgolfbaan is volop activiteit vanmorgen. Met groot enthousiasme, en zonder zichtbare hinder van de hittegolf, nemen 28 geestelijk gehandicapten het tegen elkaar op. Er wordt veel gejuicht, aangemoedigd en omhelsd. Ze zijn tussen de twintig en de zestig.

Jolande Hammer van de VVOG heeft de leiding, samen met nog vijf vrijwilligers. De VVOG (Vereniging Voor Ouders van Geestelijk gehandicapten) werd twintig jaar geleden opgericht. Drie jaar geleden is de naam een beetje veranderd. 'Geestelijk gehandicapt wordt niet meer gebruikt, we spreken nu van mensen met een verstandelijke handicap.' Maar het is VVOG gebleven. Jolande gaat al twintig jaar een week op stap met deze groep uit de omgeving van Utrecht. De samenstelling verandert maar weinig. 'Je krijgt zo veel van ze terug.'

Dit jaar is ze vergezeld van haar vriend John. Type ruwe bolster, blanke pit. Hij vervult de rol van pestkop, onruststoker: 'Ga opzij met je dikke kont Lenie, zo kan die meneer geen foto maken.' Als iedereen om half twee hongerig achter de lunchborden zit, roept hij uit de keuken: 'De maaltijd is een uur vertraagd, maar wie wil er een pilsje?' Als er handen omhoog gaan: 'Vanavond om zeven uur zijn jullie de eersten.'

Die middag gaan we naar het zwembad Heideveld. Even waan ik me verdwaald in de film One flew over the cuckoo's nest, als we met de onstuitbare John in de busjes op weg gaan.

Onze geliefde pestkop stort zich getooid in een minuscuul schaamlapje - op zijn plaats gehouden door een tussen beide billen geklemd touwtje - als eerste in het ondiepe zandbad. De anderen volgen schuchter, maar als iedereen 'door' is, straalt het spetteren, zwaaien en kopje onder gaan, pure vreugde uit.

Als ik de eerste keer Menno de Wagt ontmoet, heeft zijn vader Gabri net een boek geschreven over het leven met een mongools kind. Ik portretteer ze samen, vader en zoon. Als ik Menno de tweede keer ontmoet, heeft zijn vader een artikel geschreven over de chaos in de geestelijke gezondheidszorg, over het falende regeringsbeleid. Menno's groep zit nu al 'tijdelijk' (vijf jaar inmiddels) in een voormalig klooster.

Bij het artikel van Gabri ga ik een portret van Menno maken. Niet een foto van een zielige mongool in zijn kloostercel. Nee, een portret zoals ik dat ook van een beroemde schrijver zou maken. Ik stel het licht op en Lenie en Gabri laten me met hun zoon alleen. Ze vonden de vorige foto wel erg somber, hadden ze gezegd, maar ze respecteren mijn visie. Menno is er zich van bewust dat er iets belangrijks gaat gebeuren en neemt plaats op de stoel die ik voor hem heb klaargezet. Hij kijkt me aan als ik dat vraag. Een man van 33 die altijd een jongen zal blijven.

Later kies ik in de donkere kamer toch een ernstig portret. Op deze foto geeft Menno zijn binnenkant prijs. Een week later krijg ik een van de mooiste complimenten die ik ooit over mijn werk heb gekregen. Kleurige kaart (Karel Appel) met een krabbel van Gabri over diepte en warmte. De rest van de kaart is gevuld met grote onregelmatige hanenpoten: Daniel Koning bedankt voor de mooie foto Menno.

Meer over