Zo uit de polder, via Syrië naar strijd in Irak

Deze week werd bekend dat ook Nederlandse moslimjongens in Irak vechten tegen de VS. Gerekruteerd via internet zijn ze bereid een 'mooie martelaarsdood' te sterven....

Van onze verslaggeefsters Janny Groen Annieke Kranenberg

De laatste druppel was de Amerikaanse kolonel in Irak die op televisie verklaarde dat de 'vijand Satan heet' en 'woont in Falluja'. De twee Nederlandse moslimjongens, beide bekeerlingen, waren tot in het diepst van hun ziel beledigd toen ze de uitspraak terugzagen op internet. De Iraakse stad Falluja is een heilige plaats, op zowat elke straathoek staat een moskee, en dáár zou de duivel huizen?

Daarop vertrokken de jongens, een Surinamer en een autochtone Nederlander, naar Irak, verklaren bronnen in radicaal-islamitische kringen. Tot enkele maanden geleden verrichten de achterblijvers geregeld smeekbedes voor de broeders opdat zij een 'mooie martelaarsdood' zouden sterven. Totdat hen het bericht bereikte dat de tijd was gekomen het dodengebed, salat el janaza, te doen. De Surinaamse broeder was bij Mosul omgekomen en ter plekke begraven.

Sindsdien zijn er nog zeker drie jonge moslims uit Nederland en België naar Irak vertrokken, zeggen anonieme bronnen. De Europese 'jihadi's' reizen via Libanon naar een grensplaatsje in Syrië om van daaruit aanvallen uit te voeren in Irak. Een Belgische broeder houdt het thuisfront op de hoogte via berichtjes in msn-groepen.

De AIVD stelt dat een 'handvol' radicale moslims uit Nederland naar Irak is vertrokken. Daartoe wordt vermoedelijk ook de 32-jarige Nederlander van Iraakse afkomst gerekend die begin mei is gearresteerd wegens het voorbereiden van aanslagen op Amerikaanse soldaten in Irak. Bij deze man, Wesam al D., werd een video aangetroffen die in 2003 nabij Falluja is opgenomen. Daarop praat een groep gemaskerde mannen in het Arabisch over het opblazen van Amerikaanse legervoertuigen.

Het zijn niet per se mannen met alleen een Iraakse achtergrond die willen vechten tegen de Verenigde Staten. Zo ontstond in Groot-Brittannië ophef over een inwoner van Pakistaanse komaf die door de Amerikanen in de beruchte Abu Graib gevangenis is opgesloten. Hoeveel geradicaliseerde moslimjongeren uit Europa naar Irak zijn vertrokken is niet bekend, maar volgens inlichtingenexperts gaat het om 'enkele honderden', dikwijls erg jonge mannen.

De Franse terrorismedeskundige Claude Moniquet zei tegen de BBC dat het bewijs een 'zorgwekkende ontwikkeling' laat zien. 'Wij weten dat de mensen die in Falluja zijn gepakt en vermoord erg jong waren: 18, 19 of 20. Dat betekent dat ze op 11 september 2001 tussen

de 14 en 16 jaar oud waren.'

AIVD-directeur Van Hulst wees er gisteravond in zijn Willem van Oranje-speech in Delft ook nog op dat 'getrainde jihad-strijders' in West-Europa ervaring hebben opgedaan in Afghanistan, Bosnië, Tsjetsjenië, Pakistan en in Irak. 'Zij zijn in staat en bereid aanslagen voor te bereiden en uit te voeren.'

De jihadi's worden onder andere via internet gerekruteerd waar martelaren - veelal Saudi's - worden vereerd die Amerikaanse militairen hebben gedood. Ook circuleren er talloze beelden van Iraakse burgerslachtoffers en filmpjes waarop onder andere Amerikanen worden onthoofd (soms zijn de slachtoffers net als de gevangenen in Guantánamo Bay gehuld in oranje overalls).

Eerder dit jaar werd op internet een rekruteringsbrief verspreid die moslimbroeders oproept de onderdrukte vrouwen in Irak te komen bevrijden. Volgens de begeleidende tekst was de brief van Fatima eind 2004 uit de beruchte Abu Ghraib-gevangenis gesmokkeld waar ze zou zijn gemarteld en verkracht door soldaten uit de VS.

Wat het lot van de Nederlandse jongen in Irak is, is onduidelijk. De AIVD wil er niets over kwijt, noch wil de dienst bevestigen dat de Surinaamse jongen is overleden. Zijn broeders in Nederland weten het zeker: 'Zijn ziel is nu bij Allah.'

Meer over