DATA

Zal iedereen voor 1 juli een eerste prik hebben gekregen? Het vaccinatietempo neemt juist af

Lukt het om de derde coronagolf te temmen? Nu de besmettingen weer oplopen, is de hoop gevestigd op de vaccins. Drie vragen over het verloop van de vaccinaties in Nederland.

 Vaccineren in de jaarbeurs van Utrecht waar een van de grootste vaccinnatie centra van Nederland is gerealiseerd. Beeld Raymond Rutting / de Volkskrant
Vaccineren in de jaarbeurs van Utrecht waar een van de grootste vaccinnatie centra van Nederland is gerealiseerd.Beeld Raymond Rutting / de Volkskrant

Gaan we gevaccineerd de zomer in?

Ging het vaccineren sowieso al niet heel snel in Nederland, vorige week viel het tempo nog meer terug. Een week lang is niet geprikt met AstraZeneca, waardoor de geplande vaccinaties niet doorgingen van 60- tot en met 64-jarigen en van mensen met het syndroom van Down of ernstig overgewicht. Nadat is besloten toch verder te gaan met het AstraZeneca-vaccin is de ambitie flink verhoogd. Deze week moeten GGD’s, huisartsen en zorginstellingen minimaal 400 duizend vaccinaties toedienen, oftewel ruim 57 duizend prikken per dag. Het huidige tempo van 30 duizend prikken per dag moet ongeveer verdubbelen. De week daarna is het doel van minister De Jonge ‘minimaal 600 duizend’ – een kleine 86 duizend per dag. Deze doelen zijn, ondanks de flinke versnelling, al iets minder ambitieus dan eerder deze maand. In een kamerbrief van 8 maart schrijft minister De Jonge dat op 1 april naar schatting 3,38 miljoen prikken zijn gezet. Als de komende weken inderdaad 1 miljoen mensen worden gevaccineerd, komt het totaal zo’n 10 procent lager uit. Met deze vertraging wordt het spannend of iedereen die dat wil voor begin juli een eerste prik kan krijgen.

Hoeveel ouderen zijn al beschermd tegen het virus?

Omdat de ouderen in Nederland Pfizer en Moderna krijgen toegediend, is de vaccinatie voor deze groep de afgelopen weken gestaag voortgegaan. Anderhalf miljoen Nederlanders kreeg minstens één prik, ruim 600 duizend ook een tweede. Zij zijn nu volledig gevaccineerd. De meeste 80-plussers zijn nu gevaccineerd meldt het RIVM, maar de vaccinatiegraad neemt minder snel toe dan voorheen. Iedereen van 80 of ouder die in staat is naar een vaccinatielocatie te komen kan een afspraak maken, ouderen die niet mobiel genoeg zijn krijgen binnenkort een uitnodiging van de huisarts.

Inmiddels kreeg 15 procent van de Nederlanders tussen de 75 en 80 een eerste prik. Het vaccineren van zeventigers is erg belangrijk voor het ontlasten van de zorg. Waar de meeste covid-sterfgevallen te betreuren zijn onder tachtigers en negentigers, komen veel zeventigers juist in het ziekenhuis terecht.

Andere risicogroepen komen nu ook voorzichtig aan de beurt. Half februari zijn de huisartsen begonnen met het inenten van mensen met ernstig overgewicht en het syndroom van Down. Deze week beginnen ziekenhuizen en huisartsen met het uitnodigen van mensen met een verzwakt immuunsysteem, bijvoorbeeld vanwege een orgaantransplantatie, en mensen met een ernstige neurologische aandoening.

Dat een groot deel van de alleroudsten is ingeënt wordt nu ook zichtbaar in de sterftecijfers. De besmettingen en ziekenhuisopnamen stijgen, maar de covid-sterfte is vrij stabiel. Ook in de verpleeghuizen is de situatie een stuk rooskleuriger dan voor het begin van de vaccinaties. Inmiddels kampt nog ongeveer 1 op de 10 verpleeghuizen met een recente coronabesmetting. In januari was dat ruim drie keer zoveel. Ook het aantal positieve testen daalt, terwijl dit buiten de verpleeghuizen juist toeneemt.

Hoe doet Nederland het in vergelijking met andere landen?

Het dalende vaccinatietempo in Nederland is direct te zien in de wereldwijde ranglijsten. Israël, het VK en de VS prikten al tijden sneller dan Nederland, ook Chili valt niet bij te benen, maar vorige week werd in Nederland ook een stuk minder geprikt dan in andere EU-landen. En dat terwijl die in principe omgerekend naar inwonertal evenveel vaccins krijgen, dus het ligt niet aan de voorraad. Nederland prikte langzamer dan andere landen waar het gebruik van AstraZeneca tijdelijk werd stopgezet, zoals Zweden, Duitsland en Frankrijk. In Nederland zijn tot nu toe circa 12 doses vaccin per 100 inwoners toegediend, ongeveer evenveel als in België en Duitsland. De afgelopen week zijn 1,2 prikken per 100 inwoners gezet. In de EU werd alleen door Letland en Bulgarije minder gevaccineerd de laatste 7 dagen.

Meer over