X,Y,Z (1)

Ik sta in 't café. 't Is niet druk. Er zijn een paar vaste lui binnen, meer niet. De bekende, al duizend jaar ongewijzigde formatie, je kent dat wel....

Een vorige keer heb ik beweerd dat je Y niet met de mond dicht kunt fotograferen, zo'n ouwehoer is het, en sindsdien wil hij niet meer met me praten, tenzij ik die woorden publiekelijk terugtrek. 't Heeft hem diep gekrenkt en zo. Het was precies perfect verkeerd wat ik daar geschreven had.

Nou goed dan, hoe Y praat, dat is een fenomeen. 't Zit vol van de origineelste gedachten en scheldwoorden en wat zijn oordeel over mensen en dieren betreft, daar kun je blind op varen, hoe krankjorum paranoïde het soms ook in elkaar steekt. Ik ken eigenlijk maar een figuur die net zo denkt als hij, en dat is Louis Ferdinand Celine, maar die schreef het allemaal op in boeken. Y niet. Die schenkt het allemaal gratis weg, als een jarige indiaan, terwijl hij toch treinwagons vol geld zou kunnen verdienen met dat akelig intelligente geouwehoer van hem.

Als 't waar is dat God in de details zit, en het is waar, want God zit in de details, dan is Y zo dicht bij God als een engel. Het lijkt wel alsof hij twee elektronenmicroscopen in zijn schedel heeft zitten in plaats van twee ogen, zo scherp ziet hij de details. Wat voor ons helemaal niks is, hooguit een beetje irritatie, een vies klein dingetje, niks om over naar huis te schrijven, dat is voor hem zo huiveringwekkend gigantisch en monsterlijk, dat het meteen met vlammenwerpers bestreden moet worden. En daar begint 't weer van voren af aan, het getier en gedoe. Daarom: ik geef toe, en gemakkelijk valt 't me verdomme niet, dat de genoemde omschrijving een beetje een lullige, bejaarde ouwe tanteachtige indruk maakt, vergeleken met hoe het in werkelijkheid is, dus ik trek het hierbij terug. 't Is heel goed mogelijk om Y met de mond dicht te fotograferen, want tussen het praten door houdt hij lange pauzes van zwijgen en nadenken en microscopisch loeren naar de gasten om stof te vergaren voor de volgende ronde. Ik mag 'm graag en hij heeft altijd gelijk.

En nu heb ik genoeg geslijmd, al zeg ik het zelf. Ik hou d'r mee op, want ik begin kotsmisselijk te worden van mezelf. Y bekijkt 't maar. Ik wou het om te beginnen al helemaal niet over hem hebben, maar over iemand anders. Dus X was er, Y was er, en daarnaast was Z er ook. Over hem wilde ik het eigenlijk hebben. Behalve aan alles, heeft Z namelijk een ware bloedhekel aan acteurs en actrices, en daar kan ik wel iets van begrijpen. Het was rustig. Alles ging z'n gewone gangetje. Gewoon café, gewoon gangetje, elke dag hetzelfde, wat makkelijk verteerbare opschudding af en toe, precies perfect goed allemaal, behalve dan dat die elektronenmicroscoop als een roofdier naar m'n zwakke punten zat te loeren, maar dat terzijde. En toen zwaaide de deur van het café open met een ongewoon irritante brede zwaai. Het was voor iedereen meteen duidelijk, dat er geen gewone jongens en meisjes binnenkwamen. Het waren een paar bekende Nederlandse ACTEURS EN ACTRICES. God sta hen bij, dacht ik.

Peter Bekkers

Meer over