economiewinnaar en verliezer

Winnaar en verliezer van de week: geld stroomt binnen bij Gazprom, energiebedrijf Anode gaat failliet

Koen Haegens
Alexey Miller, ceo van het Russische energiebedrijf Gasprom. Beeld Aleksey Nikolskyi / HH
Alexey Miller, ceo van het Russische energiebedrijf Gasprom.Beeld Aleksey Nikolskyi / HH

Gascrisis bezorgt Gazprom-baas record

Als de komende winter een strenge wordt, gaan niet alleen bij de schaatsverenigingen in Nederland de vlaggen uit. Ook Alexey Miller, geboren in ­Leningrad, zal tevreden zijn. Al twee decennia is de 59-jarige energie-econoom ceo van Gazprom. Het grootste bedrijf van Rusland profiteert als geen ander van de fors g­estegen gasprijzen. Maandag maakte het de grootste kwartaalwinst ooit bekend: 582 miljard Russische roebel, omgerekend bijna 7 miljard euro. Een jaar geleden werd nog een verlies van 3 miljard euro genoteerd.

Terwijl Europa in de afgelopen jaren een vrije gasmarkt probeerde te creëren, hield Gazprom vast aan de oude recepten. De meerderheid van de aandelen is in handen van de Russische staat. Aan het in het Westen modieuze opknippen van activiteiten doet het concern niet mee. Gazprom beheerst vrijwel de complete keten, van gaswinning tot distributie, inclusief de 177 duizend kilometer aan pijpleidingen.

Dat kan het bedrijf kwetsbaar maken, maar nu even niet. Samen met de wereldeconomie is ook de vraag naar energie opgeveerd. ­Behalve Europa jaagt ook Azië op Russisch gas. Met als gevolg dat de kassa bij Gazprom maar blijft rinkelen. Beschuldigingen dat het bedrijf de ­leveringen opzettelijk beperkt om de prijzen verder omhoog te duwen, worden weggewuifd.

Tenzij de temperaturen plotseling oplopen, kan Alexey Miller zijn kersverse winstrecord in de laatste drie maanden van dit jaar opnieuw verbeteren.

Anode is jongste slachtoffer prijsexplosie

En dat is drie: na Welkom Energie en Enstroga sneuvelde deze week opnieuw een energiebedrijf door de hoge inkoopprijzen. Dit keer is Anode Energie aan de beurt. De onderneming telt alles bij elkaar zo’n 14.000 klanten. Zij zullen elders worden ondergebracht, waarna ze met wat pech vele tientjes per maand meer zullen moeten betalen voor hun gas en elektra.

Anode Energie was in 2001 – hetzelfde jaar dat Alexey Miller bij het Russische Gazprom aan de macht kwam – een van de eerste nieuwkomers op de geliberaliseerde energiemarkt. ‘Anode is de positieve pool, waar de stroom vandaan komt’, legt eigenaar Eric van Teeffelen uit op de website van het bedrijf. ‘Ook is het een naam die buitenlanders kunnen uitspreken en tenslotte staat de A vooraan in het alfabet.’

Dat het toch is misgegaan, ligt volgens hem aan een Zwitserse ­leverancier. Die kon door de hoge gaskosten zijn verplichtingen niet nakomen.

Zelf zou Anode Energie zich overigens wel hebben ingedekt tegen sterke prijsstijgingen op de energiemarkten. Afgelopen maand nog wilde het bedrijf de klanten overnemen van het failliete energiebedrijf Enstroga. Van Teeffelen, die volgens RTL Z betrokken was bij drie eerdere faillissementen, waarschuwt voor een ‘domino-effect’. Ook andere partijen kochten namelijk energie in bij zijn bedrijf. Zij zijn nu aangewezen op de dagelijkse markt, met alle extra kosten van dien. ‘De een zal dat kunnen dragen, de ander niet.’

Meer over