Winkeliers Guben klagen over verkeersoverlast

Ze hebben te veel klanten die vergeten te betalen, er staat dag in dag uit een ronkende file voor de deur en anders is er wel een touringcar die het zicht op de etalage ontneemt....

De verkeersoverlast in de Frankfurterstrasse is vooral in de zomer groot. Behalve het reguliere verkeer dat de brug naar Gubin wil oversteken, is er dan ook het dagjespubliek. Dat komt niet voor Guben, maar voor het Poolse deel van de stad, aan de andere kant van de Neisse.

Dat steekt. De toeristen stappen uit, en lopen direct de grens over. De koopjesjagers kopen niets of weinig in de Frankfurterstrasse: ze gaan naar de Poolse markt in Gubin, en de touringcar blijft voor de deur staan. Volgens de middenstand kan het kleine Guben (ruim dertigduizend inwoners) het verkeersaanbod niet meer aan. De winkeliers eisen een parkeerverbod voor bussen in de binnenstad. De gemeente heeft nog geen oplossing gevonden.

De ondernemers concentreren hun bezwaren op het busverkeer. Het aantal personenauto's is veel hoger - de wachttijd in de Frankfurterstrasse kan oplopen tot enkele uren. Doordeweeks keren in Duitsland werkzame Polen terug naar huis, in het weekeinde doen de Duitsers uit de regio inkopen. Volgens de douane gaat 95 procent van al het zaterdagverkeer naar Gubin om daar goedkoop te tanken. Het loont de moeite: een liter super kost daar 11.800 oude zloty of 11,8 nieuwe zloty, omgerekend 88 Pfennig. In Duitsland schommelt de literprijs rond de 1,60 mark.

De overlast van het grensverkeer blijft niet beperkt tot filevorming. Ook winkeldiefstal is een telkens terugkerend probleem. Anja, verkoopster bij doe-het-zelfwinkel K+S, pal naast het politiebureau: 'Hoeveel personeel je ook inzet om toezicht te houden, ze vinden toch altijd wel een manier om je af te leiden. Soms komen ze met z'n tienen tegelijk binnen, dan weet je niet waar je kijken moet, je bent kansloos.'

Niet alleen de pakkans is gering. Veel winkeldieven worden nauwelijks bestraft. 'Vooral Polen weten precies hoe ver ze kunnen gaan', zegt Anja. 'Als ze worden gepakt met spullen die minder dan honderd mark waard zijn, zie je ze na vijf minuten weer buiten op de stoep van het politiebureau staan. Wij zouden het eens moeten proberen, iets stelen aan de overkant, in Gubin. Ze hangen je op. Nee, er is niets aan te doen, het is om moedeloos van te worden.'

D. Steckling, de sigaren- en krantenboer op de Berlinerstrasse, benadrukt evenwel dat de criminelen, ook zij die zich schuldig maken aan ernstiger vergrijpen, niet louter Polen zijn. 'Duitsers bezondigen zich er evengoed aan, het is nonsens om de ogen daarvoor te sluiten. Dat er auto's worden gestolen en de grens over gaan, okee. Maar hier vlakbij, in een garage, is laatst ingebroken en daar zijn de auto's domweg vernield. Dat is vandalisme, daar hoef je geen Pool voor te zijn.'

Volgens Steckling is de 'georganiseerde' winkeldiefstal in het afgelopen halfjaar zo goed als opgelost. 'De douane is massiever aanwezig, je ziet ook meer politie op straat. Maar incidenten komen veel voor. Een paar collega's hebben de handen ineengeslagen bij bestrijding van de kleine criminaliteit. Een samenwerkingsverband lijkt me pas zinvol als het gaat om afgelegen winkels, zodat je dan bij toerbeurt de boel kunt bewaken.'

Een verkoopster van warenhuis NKD meldt dat ze haar handen meer dan vol heeft aan incidentele winkeldieven. 'Je kan het ook aan mijn collega's vragen, maar die zijn net bezig met iemand die wat gestolen heeft.' NKD heeft op eigen initiatief een boete-systeem ontwikkeld. Op affiches naast de kassa wordt dieven een vordering van vijftig mark in het vooruitzicht gesteld. 'Maar dat werkt alleen als het om een Duitser gaat. Bij de Polen kun je het vergeten, die hebben dat geld niet eens. Dan helpt zo'n affiche ook niet, ze laten zich nergens door afschrikken.'

Een klant bij de juwelier: 'De verkeersoverlast is een groot probleem, de autodiefstal is ook een groot probleem, de werkloosheid is ook een groot probleem, het is zelfs een groot probleem om iets te vinden dat geen probleem is.'

Eric van den Berg

Henrico Prins

Meer over