Wie wordt de nieuwe senator van Alabama? Rednecks staan pal voor Republikein Roy Moore

De staat Alabama kiest een nieuwe senator. Wordt het de Republikein 'Judge' Roy Moore, in opspraak vanwege een pedoseksuele voorkeur voor tienermeisjes? Zijn partij riep hem op de race te staken, maar hij weigert.

Michael Persson
Kayla Moore, echtgenoot van kandidaat Roy Moore, spreekt een groep vrouwen toe in Montgomery, Alabama. 'Mijn man trekt zich niet terug', zei ze. Beeld getty
Kayla Moore, echtgenoot van kandidaat Roy Moore, spreekt een groep vrouwen toe in Montgomery, Alabama. 'Mijn man trekt zich niet terug', zei ze.Beeld getty

De twee vrouwen zitten aan dezelfde tafel en eten dezelfde grits - de gruttige maispuree die in het zuiden van Amerika zelfs 's ochtends op het menu staat. Aan de muur hangen foto's van hun helden, buiten staan hun standbeelden: footballspelers en footballtrainers van Alabama, de mannen die hen binden. 'Voor het football gaat de politiek opzij', zegt Lois Strachan, in de clublounge van het stadion van de universiteit van Alabama. 'Dit overstijgt onze verschillen', zegt Delynne Wilcox.

Football is religie

Het is zaterdag gameday in Alabama, en dan is deze staat maar met één ding bezig. Football is een religie hier, een wekelijks ritueel dat een heel etmaal duurt, met eten en drinken vooraf in een tentenkamp dat wordt opgeslagen rond het stadion, met de stoeltjes gericht op grote tv-schermen voor de voor- en nabeschouwingen. Het duurt tot zaterdagnacht, en zondagochtend is de volgende zaterdag alweer aanstaande. Het enige wat verschil maakt is of je voor de universiteit van Alabama bent, hier in Tuscaloosa, of die andere in Auburn. Komende zaterdag spelen ze tegen elkaar.

Maar Alabama is ook het toneel van een andere strijd. Alabama is de staat die op 12 december een nieuwe senator kiest, om de vrijgevallen zetel van Jeff Sessions op te vullen, de man die Trumps minister van Justitie is geworden. De Republikeinse kandidaat is 'Judge' Roy Moore, een oerconservatief die als hoogste staatsrechter God boven de wet plaatste: pas toen hij een stenen monument voor de Tien Geboden niet uit het gerechtshof wilde verwijderen, werd hij uit zijn functie ontheven. De Democratische kandidaat is Doug Jones, een telg van staalwerkers die naam maakte als openbare aanklager: hij kreeg in 2002 twee Ku Klux Klan-leden achter de tralies die in 1963 vier zwarte meisjes hadden vermoord met een bomaanslag op een kerk in de plaats Birmingham.

Tekst gaat door onder de afbeelding.

Roy Moore Beeld ap
Roy MooreBeeld ap
Doug Jones Beeld afp
Doug JonesBeeld afp
null Beeld de Volkskrant
Beeld de Volkskrant

Nek-aan-nek

Het is een nek-aan-nek-race, waarin Jones momenteel zelfs iets voor ligt. Als de Democraten winnen, zou dat voor het eerst in 25 jaar zijn en zou een meerderheid in de Senaat, volgend jaar, ineens in zicht komen. Maar als de Democraten verliezen, van zo'n zwakke kandidaat als Moore ten tijde van een impopulaire president als Trump, is dat een bewijs dat de Democraten écht geen kans maken in het zuiden.

Dat een van de twee vrouwen in de lounge straks op de Republikein Moore gaat stemmen en de andere op de Democraat Jones wisten ze niet eens, voordat het aan hen werd gevraagd. Het zijn geen dingen waar je over praat, op gameday, en ook niet op alle andere dagen dat je over football kunt praten.

Maar goed, als je het echt wil weten: Strachan gaat dus voor Judge Moore, de man die opnieuw in opspraak is gekomen omdat hij als man van in de dertig eind jaren zeventig in een winkelcentrum in Alabama op jacht ging naar tienermeisjes.

loyaal

'We moeten het doen met wat we hebben', zegt Strachan, die bij de universiteit van Alabama de volwassenenstudies ondersteunt. 'Ik kijk liever vooruit dan dat ik terugkijk. Als je nog twee minuten te spelen hebt, moet je voor de overwinning gaan, en niet gaan zitten zeuren over de fouten die je eerder in de wedstrijd hebt gemaakt. Bovendien: we kunnen niet laten gebeuren dat de Democraten het overnemen.'

Wilcox (49), oud-basketballcoach, hoort het zwijgend aan. 'Typisch Alabama. Door en door loyaal. Je zult weinig Republikeinen vinden die het erg genoeg vinden wat Moore heeft gedaan, en hem laten vallen.'

Buiten stroomt een rode golf het stadion in, zo'n honderdduizend fans, meer mensen dan er in Tuscaloosa wonen. Dit is waar Alabama voor leeft. Iedereen heeft rood-witte shirts aan, van de zwarte schoonmaakster in het hotel tot de witte corpsstudenten op hun veranda's. 'Roll Tide!', de kreet waarmee het team wordt aangemoedigd, geldt in grote delen van de staat als begroeting en in de rest van het land als codewoord. Zo laat je zien waar je vandaan komt.

Als 'Sweet Home Alabama' door het stadion schalt, zingt iedereen mee.

Bemoeials

Het is deze loyaliteit die Roy Moore gaat helpen. Dat het The Washington Post was die de pedoseksuele voorkeuren van Moore onthulde, is al verdacht. 'Man, het noorden, ellendige bemoeials!', zucht Jake Mizerany (21), een student milieukunde aan de universiteit, een avond eerder tijdens het indrinken op een dakterras aan de Strip, de uitgaansstraat van Tuscaloosa. Hij vertelt over de geit die ze als huisdier hadden, en die gewoon met hen meeliep naar het benzinestation als ze sigaretten gingen halen. Nadat hij een foto op Instagram had gezet kreeg hij duizenden verwensingen, inclusief doodsbedreigingen. 'Ze zien ons als domme rednecks. Maar waarom wel een hond en geen geit? Ik word gek van dat morele gezeik van mensen die het beter denken te weten.'

In de voorverkiezingen stemde hij op Luther Strange, de enigszins gematigde kandidaat van het Republikeinse establishment. Maar nu komt hij automatisch bij die andere Republikein uit. Niet dat hij fan van hem is, maar het 'complot' tegen Moore vindt hij al een reden om hem te steunen. 'Natuurlijk zijn de vrouwen die hem beschuldigen best geloofwaardig. Maar die journalisten hebben de boel zo getimed en gemanipuleerd dat het nu naar buiten komt. Ik ga niet mee in zo'n opzetje.'

Verdacht

De Republikeinse partijleiding in Washington heeft Moore opgeroepen uit de race te stappen, maar ook dat zal hem weinig deren. Alles wat uit het noorden komt is verdacht, in Alabama. Het is om die reden dat de Democraten geen enkel kopstuk naar Alabama hebben afgevaardigd om Jones te helpen - die wil zo min mogelijk met de landelijke partij worden geassocieerd.

Zelfs in het winkelcentrum in het plaatsje Gadsden, waar Moore tienermeisjes probeerde te verschalken, moeten ze niets van buitenstaanders hebben. Wie als journalist een praatje wil maken met een uitbater van een kinderkersttrein, die leeg zijn rondjes rijdt, wordt door een beveiliger naar buiten gewerkt. 'Misschien zijn de verhalen over Moore wel waar', zegt de man. 'Maar wij hoeven ze niet van jullie te horen.'

Meer over