Wie spinde de voorlopige uitslag het best? 'Dit voelt toch een beetje als winnen'

De voorlopige uitslag van de Europese verkiezingen werd gisteravond door alle partijleiders op zijn of haar eigen manier uitgelegd. Wie spinde de uitkomst het best? Een overzicht.

Jeroen Visser
De PVV hield verkiezingsavond in café Nelson in Scheveningen. Beeld anp
De PVV hield verkiezingsavond in café Nelson in Scheveningen.Beeld anp

Bij winnaar D66 was de sfeer triomfantelijk. Ondanks de lage opkomst van 37 procent en het feit dat de verhouding tussen eurosceptische partijen en het pro-Europese kamp min of meer gelijk is gebleven, verklaarde D66-leider Pechtold gisteren dat 'Nederland overtuigend vóór Europa heeft gekozen'. En Europees lijsttrekker Sophie In 't Veld concludeerde: 'De anti-Europese boodschap heeft verloren'.

Ook GroenLinks, dat flink wat minder stemmen kreeg dan vijf jaar geleden, zag de uitslag als een 'beloning voor de pro-Europese campagne'. GroenLinks heeft een heldere groene en linkse koers en de kiezer beloont dit door op ons te stemmen', zei partijleider Bram van Ojik.

Niet eurofieler
PVV-leider Geert Wilders vond niet dat het pro-Europese kamp had gewonnen. Hij legde in café Nelson in Scheveningen de oorzaak van zijn verlies bij de vele thuisblijvers. 'Wat ons natuurlijk ook parten heeft gespeeld is de lage opkomst, 37 procent. En, misschien nog wel erger, dat 65 procent van de PVV-kiezers thuis is gebleven. Dit kan niet tot de conclusie leiden dat Nederland eurofieler is geworden. Dat is niet zo, want twee op de drie Nederlanders zijn thuisgebleven. En door thuis te blijven hebben heel veel kiezers hun afkeer en desinteresse voor de Europese Unie laten zien.'

Vijf jaar geleden, toen de PVV met hetzelfde opkomstcijfer in één keer vijf zetels in het Europees parlement bemachtigde, was de toon heel anders. 'De voorlopige resultaten zijn ge-wel-dig! Dit is goed nieuws voor iedereen die genoeg heeft van de superstaat Europa, die langzaam ook Eurabië wordt', aldus Wilders bij aankomst in het café waar de uitslag werd gevierd. Diezelfde avond eiste hij vervroegde verkiezingen voor de Tweede Kamer. 'De Nederlanders hebben niet alleen gekozen voor een ander Europa maar ook voor ander kabinet', aldus Wilders.

Stijgende lijn
Bij het CDA kunnen ze er ook wat van. In 2009 verloren de christendemocraten al een kwart van hun kiezers. Nu opnieuw. Toch zag CDA-leider Buma vooral lichtpuntjes. 'Dit voelt als een versterking van de stijgende lijn die het CDA heeft ingezet', aldus Buma. 'Dat het CDA wellicht de grootste partij van Nederland gaat worden, hadden we niet verwacht.' Ook Europees lijsttrekker Esther de Lange was positief, ondanks de verloren stemmen. 'Wie had dat gedacht aan het begin van de campagne? Dit voelt toch wel een beetje als winnen.'

Ook de PvdA laat de campagne achter zich met een optimistisch gevoel.
Weliswaar verloor de partij stemmen, de drie zetels in Brussel blijven waarschijnlijk behouden. De hoogtijdagen (voor de voorgaande verkiezingen in 2009 had de PvdA maar liefst zeven zetels in het EP) liggen ver weg in het geheugen. Drie zetels? 'Dat is goed nieuws. Daar hebben we hard voor gewerkt. Daar ben ik blij mee', zei PvdA-minister Dijsselbloem vanochtend. Collega-minister Timmermans zei blij te zijn dat 'tweederde van de kiezers in Europa geloof'.

Zo kunnen verliezers winnaars worden en winnaars verliezers, afhankelijk van wie je het vraagt.

Sophie in 't Veld en Alexander Pechtold gisteravond in Nijmegen. Beeld epa
Sophie in 't Veld en Alexander Pechtold gisteravond in Nijmegen.Beeld epa
Meer over