Wetsvoorstel verkiezingshervorming VS, topprioriteit van Democraten, strandt in de Senaat

Een wetsvoorstel om het Amerikaanse verkiezingsstelsel drastisch te hervormen is dinsdag gestrand in de Amerikaanse Senaat. De Democraten hadden 60 van de 100 stemmen nodig om het debat te beginnen over het wetsvoorstel, maar de 50 Republikeinse senatoren stemden tegen.

Vicepresident Kamala Harris staat de pers te woord na de stemming in de Senaat. Beeld EPA
Vicepresident Kamala Harris staat de pers te woord na de stemming in de Senaat.Beeld EPA

President Biden, die van verkiezingshervorming een prioriteit heeft gemaakt, waarschuwde de Republikeinen ‘dat de strijd nog niet voorbij is'. Samen met vicepresident Kamala Harris benadrukte hij dat de Democraten zullen doorgaan om het wetsvoorstel aangenomen te krijgen. ‘Dit was weer een aanval op het stemrecht die helaas niet ongekend is', aldus Biden over de blokkade van de Republikeinen.

Het voorstel voorzag in minder barrières voor het uitbrengen van de stem en een kritischer blik op de financiering van politieke campagnes. Ook bepleitte het voorstel dat een onafhankelijke commissie voortaan over het herindelen van kiesdistricten moet gaan. Tot dusverre doen de staten dat. Volgens de Republikeinen druist dat laatste in tegen de rechten van de staten. Ook voeren zij aan dat staten met een nieuwe landelijke wet niet meer genoeg kunnen doen tegen stembusfraude, hoewel verkiezingsfraude in de VS zeer zeldzaam is.

De For the People-wet was belangrijk voor de Democraten en kwam als een reactie op Republikeinse initiatieven om in sommige staten het stemrecht in te perken. Zo werden in Georgia in maart van dit jaar strengere regels voor identificatie bij het stemmen goedgekeurd en moeten stemlokalen op verkiezingsdag vroeger hun deuren sluiten. Dat maakt het voor sommige bevolkingsgroepen lastiger om te stemmen.

Donald Trump

Republikeinen rechtvaardigen het beperken van het stemrecht met de valse bewering van oud-president Donald Trump dat er bij de afgelopen presidentsverkiezingen fraude gepleegd zou zijn. Daarvoor is geen concreet bewijs geleverd, aldus meerdere Amerikaanse rechtbanken die door Trump aangespannen rechtszaken behandelden.

Vlak voor de stemming in de Senaat schaarde de voormalige president Barack Obama zich achter een minder verregaande versie van de wet. Die had de steun van Joe Manchin, senator uit West Virginia. Manchin is Democraat, maar staat desondanks bekend als conservatief. Het voorstel van Manchin, bedoeld om een brug te slaan naar de Republikeinse senatoren, handhaafde wel het idee om van verkiezingsdag een vrije dag te maken en de mogelijkheid om vroeg te stemmen. Hij kwam ook tegemoet aan de Republikeinen, door te pleiten voor het tonen van een legitimatiebewijs bij het stemmen.

Mitch McConnell, de invloedrijke leider van de Republikeinen in de Senaat, wees het compromisvoorstel van Manchin op voorbaat al af. Hiermee leek het lot van de wet al op voorhand bezegeld: de Democraten zullen hun zin niet krijgen. McConnell waarschuwde de Democraten en het Witte Huis dinsdag in de Senaat dat hij alles zou doen om nieuwe voorstellen te torpederen. Hij noemde het wetsvoorstel een ‘partijdig plan om elke verkiezing in Amerika permanent te kantelen’ in het voordeel van de Democraten.

De Democratische fractieleider in de Senaat, Chuck Schumer, noemde de Republikeinse blokkade ‘belachelijk en verschrikkelijk’. Schumer: ‘Wederom hebben de Republikeinen zich in de geschiedenis, tot hun grote schande, geschaard achter Donald Trump, de grote leugen en de onderdrukking van het recht van kiezers om hun stem uit te brengen.’

Meer over